Melding van Chinees onderzoek zet AI-aandelen onder druk

Een bericht dat Chinese toezichthouders DeepSeek en Moonshot AI onderzochten vanwege mogelijke zorgen over dataveiligheid, zette Chinese AI-aandelen in Hongkong onder druk. Het gemelde onderzoek volgde op beschuldigingen van Anthropic dat de bedrijven gevoelige gegevens via zijn Claude-modellen zouden hebben geleid. Die beschuldigingen zijn op zichzelf geen bewijs van een overtreding. 12

Aandelen daalden na het bericht

Tijdens de handel zakten aandelen van Z.AI tot 12% en die van MiniMax Group tot 6,8%. Alibaba, dat het AI-model Qwen ontwikkelt, verloor bijna 5%. Het gaat om de grootste gemelde intradaydalingen; die zeggen niet automatisch iets over de uiteindelijke slotkoersen. 1

Volgens Bloomberg, dat zich baseerde op berichtgeving van The Information, stuurde de Chinese Cyberspace Administration (CAC), de internettoezichthouder van het land, medewerkers naar DeepSeek en Moonshot AI om bestuurders en personeel te ondervragen. Het onderzoek moest uitwijzen of er beveiligingsregels waren geschonden en hoe ernstig eventuele overtredingen waren. 24 De koersreactie bleef niet beperkt tot de twee bedrijven: beleggers hielden ook rekening met mogelijk bredere aandacht van toezichthouders voor AI-bedrijven. 17

Een gemeld onderzoek is nog geen formeel oordeel. De beschikbare berichtgeving beschreef een onderzoek en beschuldigingen, maar stelde niet vast dat DeepSeek of Moonshot AI de regels voor dataveiligheid had overtreden. 215

Twee kwesties rond data en AI-modellen

De beschuldigingen brachten twee verwante, maar verschillende kwesties samen: of gevoelige gebruikersgegevens bij een buitenlandse AI-dienst terechtkwamen, en of Chinese ontwikkelaars antwoorden van Amerikaanse AI-modellen gebruikten om hun eigen systemen te verbeteren.

Anthropic omschreef dat laatste als ongeoorloofde ‘distillatie’: het trainen van een model met de antwoorden van een krachtiger model. Ook Amerikaanse overheidsdiensten beschuldigden Chinese AI-bedrijven ervan mogelijkheden van toonaangevende Amerikaanse modellen te kopiëren. Dit zijn beschuldigingen van Anthropic en Amerikaanse instanties, geen conclusies uit het gemelde Chinese onderzoek. 10

Samen maakten de geschillen AI tot een extra spanningspunt in de relatie tussen de VS en China. Voor beleggers riep dat de vraag op of toezicht op dataverwerking en modelontwikkeling ook bedrijven buiten de twee genoemde ondernemingen zou kunnen raken. 7

Wat betekende dit voor de gesprekken tussen Trump en Xi?

Het onderzoek speelde tegen de achtergrond van gesprekken over AI-concurrentie en -veiligheid tussen president Donald Trump en de Chinese president Xi Jinping. De berichtgeving over het onderzoek toont niet aan dat daaruit een akkoord over de AI-industrie voortkwam. Na afloop van de top meldden media dat er geen grote overeenkomst was gesloten. Critici vonden bovendien dat de leiders een kans hadden gemist om te proberen de AI-wapenwedloop te pauzeren. 39

De episode onderstreepte hoe lastig het is om samenwerking rond AI-risico’s los te zien van bredere conflicten over concurrentie, modelontwikkeling en dataveiligheid. De koersdalingen lieten zien dat zelfs een gemeld onderzoek — voordat er publiekelijk een oordeel over mogelijk wangedrag lag — onzekerheid kon aanwakkeren bij bedrijven en beleggers in de sector. 12