Wanneer wordt geheugen weer betaalbaar? Acer en Phison zien dat heel anders

Acer en Phison doen geen rechtstreeks vergelijkbare voorspellingen. Acer-topman Jason Chen is relatief optimistisch over de beschikbaarheid van pc-onderdelen en verwacht dat prijzen in de tweede helft van 2027 kunnen gaan dalen. K.S. Pua, topman van Phison, waarschuwt juist dat het aanbod van NAND-flash — gebruikt voor opslag, bijvoorbeeld in SSD’s — mogelijk pas over ongeveer vier jaar de vraag bijhoudt. Dat wijst op aanhoudende kostendruk, maar zegt niet wanneer elk type geheugen of alle pc- en smartphoneprijzen weer dalen.1718

Waarom lopen de voorspellingen uiteen?

Acer kijkt vooral naar onderdelen voor pc’s

Chen stelt dat gangbaar geheugen beter beschikbaar is dan sommige waarschuwingen over tekorten doen vermoeden. Hij erkent wel dat bepaalde geavanceerde onderdelen schaars blijven. Volgens hem kan extra productiecapaciteit, onder meer van Chinese leveranciers, de componentprijzen in de tweede helft van 2027 helpen drukken. Dat betekent niet dat apparaten meteen goedkoper worden: volgens berichtgeving over zijn uitspraken kunnen pc-prijzen eerst nog stijgen.17

Chen suggereert ook dat geheugenproducenten de verwachte duur van tekorten mogelijk overdrijven om hun winstmarges te beschermen. Dat is zijn verklaring voor de uiteenlopende voorspellingen, geen onafhankelijk vastgesteld bewijs voor de motieven van leveranciers.3

Phison waarschuwt specifiek voor NAND en opslag

De langetermijnwaarschuwing van Phison gaat specifiek over NAND-flash. Pua verwacht dat AI-datacenters, AI-toepassingen op eigen servers en AI-pc’s de vraag naar opslag verder opstuwen. Nieuwe productie zou volgens hem ongeveer vier jaar nodig hebben om de vraag bij te benen. Ook verwachtte hij dat het NAND-tekort in 2027 het scherpst kan zijn.781

Die voorspelling is relevant voor de beschikbaarheid en prijs van SSD’s, maar moet niet worden gelezen als een voorspelling van vier jaar schaarste voor alle DRAM. NAND-flash en DRAM zijn verschillende geheugentypen en hun aanbod kan zich anders ontwikkelen.18

Waarom AI de geheugenkosten voor pc’s toch kan opdrijven

Dat NAND en DRAM verschillende producten zijn, betekent niet dat pc-makers gevrijwaard zijn van geheugentekorten. Volgens TrendForce stuwt de sterke vraag naar AI-servers de behoefte aan high-bandwidth- en high-capacity-DRAM op. De voorraden bij leveranciers waren volgens het onderzoeksbureau historisch laag en extra DRAM-aanbod ging vooral naar servers.

Daardoor kan er minder beschikbaar zijn voor andere afnemers. Reuters meldde dat kleinere telefoon- en laptopmakers hun producten opnieuw ontwerpen, binnenkomende chips testen en kosten doorberekenen, terwijl ze zich voorbereiden op geheugenschaarste die naar verwachting tot en met 2027 aanhoudt. Consumentenapparaten kunnen dus duurder worden, ook als niet elk type geheugen overal even schaars is.

Waarom laptopprijzen lastig te voorspellen zijn

Een stijging van de geheugenkosten leidt niet automatisch overal en meteen tot dezelfde prijsverhoging voor laptops. Qualcomm-bestuurder Kedar Kondap noemt het lastig te voorspellen wanneer het tekort eindigt. Ook hangt de prijs van laptops deels af van het moment waarop fabrikanten hun onderdelen hebben ingekocht. Een fabrikant die eerder geheugen heeft ingeslagen, kan met andere kosten te maken krijgen dan een fabrikant die later inkoopt. Daarnaast moeten bedrijven beslissen welk deel van de hogere kosten ze zelf opvangen en welk deel ze doorberekenen.

Voor goedkopere apparaten is die onzekerheid extra belangrijk: fabrikanten hebben daar minder ruimte om hogere onderdeelprijzen op te vangen. Volgens Reuters reageren kleinere makers met aanpassingen aan hun ontwerpen en met prijswijzigingen. Dat levert geen eenduidig prijsverloop op voor elk merk en model.

Wat zeggen de voorspellingen over 2028?

De beschikbare berichtgeving wijst op aanhoudende onzekerheid tot in 2027. Acer verwacht dat componentprijzen in de tweede helft van dat jaar mogelijk afnemen; de waarschuwing van Phison suggereert dat het aanbod van NAND langer krap kan blijven.8 Het gaat om verwachtingen van bestuurders, niet om een vaststaande consensus in de hele sector.

Voor 2028 bieden de beschikbare bronnen geen basis voor een stellige wereldwijde voorspelling van pc- of smartphoneprijzen. IDC verwacht dat de smartphonemarkt in 2028 aantrekt, maar dat is een marktverwachting — geen voorspelling dat geheugen of apparaten weer even goedkoop worden als voorheen. De praktische conclusie: wees voorzichtig met stellige uitspraken over wanneer de zogenoemde ‘RAMageddon’ precies voorbij is. Dat hangt af van het geheugentype, de verdeling van het aanbod en de kosten waartegen fabrikanten hun onderdelen hebben ingekocht.