Jensen Huang vindt het verlies van basisrekenvaardigheden misschien geen probleem

Nvidia-topman Jensen Huang ontkende niet dat AI leerlingen kan helpen hun huiswerk sneller af te krijgen, terwijl ze vaardigheden verliezen die ze later zelfstandig nodig hebben. Maar in gesprek met podcastpresentator Ezra Klein stelde hij de vraag of dat verlies per se erg is. Volgens critici zit daar de kern van de controverse: mogelijke schade aan de basisvaardigheden van kinderen wordt zo behandeld als een aanvaardbare overgang naar iets beters, terwijl die schade ook op zichzelf aandacht verdient.248

Sneller klaar, maar minder geleerd?

Klein haalde in The Ezra Klein Show een onderzoek aan onder ruim 26.000 Chinese leerlingen in de klassen 7 tot en met 12. De onderzoekers vergeleken leerlingen die AI op verschillende momenten gingen gebruiken. Volgens de aangehaalde resultaten stegen de huiswerkcijfers met 18 procent en daalde de tijd die leerlingen aan hun opdrachten besteedden met 30 procent. Tegelijkertijd gingen toetsresultaten achteruit en bleef de stof op langere termijn minder goed hangen.123

Huang betwistte die afruil niet. Hij wees op signalen dat leerlingen tafels, worteltrekken en staartdelen minder goed beheersen, maar vroeg of dat nog doorslaggevend is als hulpmiddelen zulke berekeningen kunnen uitvoeren. Zijn antwoord was dat sommige bestaande vaardigheden misschien plaatsmaken voor nieuwe.410

Minder routine, meer ‘systeemdenken’?

Huang verwacht dat mensen een deel van hun ‘fijnere intellectuele behendigheid’ kunnen verliezen, maar tegelijkertijd betere ‘systeemdenkers’ worden: mensen die hulpmiddelen inzetten en grotere problemen in samenhang aanpakken. Hij zei dat ingenieurs van nu daarin beter zijn dan hijzelf was toen hij afstudeerde.413

Ook haalde hij zijn eigen afhankelijkheid van technologie aan voor alledaagse informatie, waaronder zijn adres. Voor Huang is niet elk detail dat iemand vergeet dus automatisch een verlies.12 Die redenering verklaart zijn optimisme, maar neemt de vraag niet weg of kinderen eerst bepaalde basiskennis nodig hebben om goed met zulke hulpmiddelen te kunnen werken.

Andere risico’s, dezelfde afweging?

Huang noemde waarschuwingen van AI-pionier Geoffrey Hinton over mogelijke maatschappelijke ontwrichting onverantwoordelijk en vond dat uitspraken over risico’s op bewijs en wetenschap moeten berusten.717 Tegelijk zei hij dat AI-bedrijven geen producten moeten uitbrengen die ze niet onder controle hebben.19 Dat is niet hetzelfde als pleiten voor vrijstelling van gewone aansprakelijkheids- of mededingingsregels: Huang zei juist dat AI-bedrijven daar niet van uitgezonderd moeten worden.

Ook in het debat over energie en klimaat legt Huang de nadruk op mogelijke toekomstige voordelen, ondanks zware kosten op korte termijn. Critici vinden dat zo’n toekomstgerichte afweging te weinig gewicht geeft aan mensen die nu al de gevolgen van vervuiling of klimaatverandering ondervinden.12 Bij onderwijs speelt een vergelijkbare vraag: kunnen toekomstige AI-vaardigheden het verlies van rekenkennis bij kinderen werkelijk compenseren? De genoemde huiswerkresultaten geven daarop op zichzelf geen antwoord.28

Dat is kritiek op Huangs inschatting van de afruil, geen bewijs dat hij kinderen schade wil berokkenen. En één aangehaald onderzoek toont niet aan dat elk gebruik van AI in het onderwijs dezelfde gevolgen heeft.24