Opera verliest zaak tegen DMA-uitzondering voor Microsoft Edge

Opera Norway heeft zijn poging verloren om Microsoft Edge onder de strengste regels van de Europese Digital Markets Act (DMA) te laten vallen. Het Gerecht van de Europese Unie wees de zaak op 2 september 2026 volledig af en bevestigde daarmee het besluit van de Europese Commissie uit februari 2024 om Microsoft voor Edge niet als poortwachter aan te wijzen. 1

De uitspraak is belangrijk omdat Edge wél aan de kwantitatieve drempelwaarden van de DMA voldeed. Volgens het Gerecht leiden die cijfers echter tot een weerlegbaar vermoeden, niet tot een automatische aanwijzing als poortwachter.

Waarom Edge buiten de poortwachtersregels blijft

De DMA kijkt onder meer naar de vraag of een kerndienst van een platform een belangrijke toegangspoort is waarmee zakelijke gebruikers eindgebruikers bereiken. De Commissie concludeerde dat Edge die rol niet vervulde, ondanks het behalen van de wettelijke cijfermatige drempels. 1

Het Gerecht ging daarin mee. De Commissie mocht volgens de rechters verder kijken dan alleen de drempelwaarden en de feitelijke marktpositie van Edge beoordelen. Daarbij mocht zij vooral gewicht toekennen aan het relatief lage gebruik van Edge en aan de vergelijking met concurrerende browsers. Die factoren zijn relevant voor de praktische betekenis van Edge als route van bedrijven naar gebruikers. 1

Ook woog mee hoeveel zelfstandige controle Microsoft heeft over belangrijke functies van de browserdienst, gezien het gebruik van de Blink-browserengine. Daarnaast onderzocht de Commissie of de koppeling met het bredere Microsoft-ecosysteem Edge in de praktijk tot een voldoende belangrijke toegangspoort had gemaakt. Volgens de Commissie was dat niet het geval: voorinstallatie in Windows en promotie van de browser bewezen op zichzelf onvoldoende dat Edge die centrale poortwachtersrol had. 1

Opera’s bezwaar verworpen

Opera stelde dat de Commissie de DMA-criteria verkeerd had toegepast door Microsofts weerlegging van het wettelijke vermoeden te accepteren. Het bedrijf richtte zijn beroep specifiek tegen de conclusie dat Edge geen belangrijke toegangspoort voor zakelijke gebruikers naar eindgebruikers was.

De rechters verwierpen dat bezwaar. De Commissie mocht volgens hen het werkelijke gebruik van Edge beoordelen en dit afzetten tegen andere browsers. Beide elementen zijn relevant om te bepalen hoe belangrijk een browser daadwerkelijk is als toegangspoort. 1

De boodschap van de uitspraak is daarmee helder: het overschrijden van de cijfermatige drempels vervangt niet de inhoudelijke toets van de DMA. Een dienst kan aan die benchmarks voldoen, maar toch buiten de aanwijzing blijven als het bewijs de feitelijke poortwachtersrol voldoende ter discussie stelt.

Wat de rechter bedoelt met „voldoende onderbouwde argumenten”

Het Gerecht oordeelde dat Microsoft voldoende onderbouwde argumenten had aangevoerd waaruit bleek dat Edge geen belangrijke toegangspoort in de zin van de DMA is. 1

Dat is relevant voor toekomstige discussies over poortwachteraanwijzingen. De Commissie mag bewijsmateriaal van een onderneming accepteren dat het wettelijke vermoeden weerlegt, wanneer dat bewijs rechtstreeks ziet op de werkelijke rol van de dienst in de verbinding tussen bedrijven en eindgebruikers. Bij Edge ging het onder meer om de gebruiksomvang, de positie ten opzichte van rivaliserende browsers, technische aspecten en het beperkte praktische effect van voordelen uit Microsofts ecosysteem. 1

De uitspraak maakt de drempelwaarden niet onbelangrijk. Zij bevestigt juist dat de DMA ruimte biedt voor een beoordeling in context, wanneer een onderneming bewijs aanvoert dat het vermoeden kan weerleggen.

Betekenis voor toekomstige DMA-zaken

De uitspraak laat de Europese Commissie ruimte voor beoordelingen die zijn gebaseerd op bewijs in technisch en commercieel complexe platformmarkten. Tegelijk blijven zulke besluiten toetsbaar door de rechter: Opera kon de niet-aanwijzing aanvechten, maar het Gerecht zag geen inhoudelijke fout in de analyse van de Commissie. 1

Voor bedrijven die een DMA-aanwijzing — of juist een besluit om niet aan te wijzen — willen bestrijden, is het dus niet genoeg om alleen te wijzen op een overschreden drempelwaarde. Doorslaggevender is of de Commissie de werkelijke betekenis van de dienst als schakel tussen bedrijven en gebruikers zorgvuldig heeft beoordeeld.

Nieuw hoofdstuk in een oude strijd tussen Opera en Microsoft

De zaak over Edge volgt op een veel ouder conflict tussen Opera en Microsoft over concurrentie tussen browsers. Opera diende in december 2007 een klacht in bij de Europese Commissie over het bundelen van Internet Explorer met Windows. Die strijd leidde tot verplichtingen rond browserkeuze, bedoeld om gebruikers een keuzescherm voor browsers te bieden. Microsoft kreeg in 2013 vervolgens een boete van € 561 miljoen wegens het niet naleven van die verplichtingen. 4

De twee procedures gaan over verschillende juridische vragen. De eerdere zaak draaide om Microsofts gedrag rond Windows en vrije browserkeuze. De zaak over Edge ging daarentegen over de aparte DMA-toets: is Edge, gezien zijn huidige marktpositie, belangrijk genoeg als toegangspoort van bedrijven naar gebruikers om poortwachtersverplichtingen te rechtvaardigen? 14

Vooralsnog is het antwoord nee. Edge blijft voor deze browserdienst buiten de verplichtingen die aan een poortwachteraanwijzing onder de DMA zijn verbonden. 1