Europese telecomgiganten verkennen satellietdienst voor mobiele telefoons

Europese mobiele operators bereiden mogelijk een gezamenlijke stap naar satellietverbindingen met gewone mobiele telefoons voor. Deutsche Telekom, Orange, Vodafone Group en Telefónica voeren volgens Bloomberg News verkennende gesprekken over een consortium dat wil bieden op een deel van Europees satellietspectrum en directe diensten voor mobiele telefoons wil aanbieden. Een akkoord is er nadrukkelijk nog niet: er is nog geen definitieve beslissing genomen om het consortium op te richten of daadwerkelijk een bod uit te brengen. 510

Waarover zouden de operators bieden?

De vier bedrijven kijken naar een gezamenlijke bieding op een deel van de 2GHz-band voor mobiele satellietdiensten die de Europese Unie voor een lokale operator wil reserveren. Het doel is verbindingen rechtstreeks van satellieten naar reguliere mobiele telefoons mogelijk te maken. 510

Zo'n gezamenlijk initiatief kan de operators een Europees platform geven in de snel groeiende markt voor directe satellietverbindingen met apparaten. Satellieten kunnen mobiele dekking uitbreiden naar gebieden waar aardse mobiele netwerken niet of nauwelijks bereikbaar zijn. Bloomberg omschreef de mogelijke dienst als een Europese concurrent voor Starlink in Europa. 910

Gesprekken zijn nog in een vroeg stadium

De belangrijkste kanttekening: de besprekingen zijn voorlopig. De bedrijven hebben nog geen definitieve besluiten genomen over de oprichting van het consortium of een bod op spectrum. 59

Vodafone en Orange wilden volgens de berichtgeving geen commentaar geven. 5

Daarmee zijn onder meer de eigendomsstructuur, een eventuele satellietpartner, de technische opzet, de planning en zelfs deelname aan een toekomstige EU-procedure nog niet bekend.

Waarom de EU ruimte wil reserveren voor een Europese speler

Het mogelijke bod hangt samen met een bredere EU-inzet om meer grip te houden op essentiële communicatie-infrastructuur. In mei kondigde de EU aan het grootste deel van waardevol mobiel-satellietspectrum aan Europese bedrijven te willen toewijzen en het aandeel voor Amerikaanse operators te beperken. Dat past binnen een beleid om minder afhankelijk te worden van grote niet-Europese technologiebedrijven en eigen capaciteit te versterken. 3

Daarmee wil Brussel de Europese soevereine satellietcapaciteit vergroten: de mogelijkheid om strategisch belangrijke verbindingen via systemen onder Europese zeggenschap te leveren en te beheren, in plaats van volledig op buitenlandse aanbieders aangewezen te zijn. 35

Voor de telecombedrijven kan een gereserveerd aandeel voor een lokale operator dus een toegangspoort worden tot satellietconnectiviteit binnen een kader dat Europese aanbieders voorrang geeft.

De rol van IRIS²

Het spectrumbeleid is verbonden aan IRIS², het geplande Europese satellietsysteem in meerdere banen rond de aarde. Volgens Reuters moet dat netwerk uit 290 satellieten bestaan. Een derde van het spectrum wordt gereserveerd voor overheidstoepassingen, zoals veiligheid en defensie, via een EU-operator die deze capaciteit met het IRIS²-netwerk integreert. 3

IRIS² moet beveiligde connectiviteit leveren en de zelfstandige Europese satellietinfrastructuur versterken. Het beoogde telecomconsortium is daarom vooral te zien als een mogelijk commercieel verlengstuk van die beleidskoers — niet als een al vastgesteld onderdeel van IRIS². 35

Wat volgt er nu?

De vraag is of de vier operators hun verkennende gesprekken omzetten in een formeel consortium en een concreet bod. Tot die tijd is dit geen bevestigd Europees satelliet-naar-mobielnetwerk, maar een optie die wordt onderzocht.

Als het initiatief doorgaat, wordt duidelijk of de Europese spectrumstrategie gevestigde mobiele operators voldoende ruimte biedt om een levensvatbare directe satellietdienst voor telefoons op te bouwen — én tegelijk de Europese autonomie in satellietcommunicatie te vergroten. 35