Aziatische beurzen zoeken richting door Iran-spanning, dure olie en sterkere yen

De handel op de Aziatische markten op 8 september liet een voorzichtig beeld zien. Oplopende spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran vergrootten de zorgen over de energietoevoer uit de Golfregio. Daardoor liepen olieprijzen en obligatierentes op. Tegelijk maakte een sterkere yen het vooruitzicht voor Japanse exporteurs lastiger. Per saldo was de regionale beursbeweging beperkt, maar het signaal uit verschillende markten was duidelijk defensief. 17

Geen brede uitverkoop, wel weinig overtuiging

De MSCI Asia Pacific Index daalde ongeveer 0,2%. De aandelenmarkten in Japan en Australië leverden in, maar Zuid-Korea vormde de uitzondering: de Kospi steeg 1,13%. 7

In Japan was het beeld bijzonder wisselvallig. De Nikkei 225 bewoog volgens Reuters eerst tussen winst en verlies, om uiteindelijk 0,2% hoger te sluiten. Dat gebeurde terwijl de yen zijn hoogste niveau sinds februari bereikte. 1 Een andere marktrapportage zette de Nikkei nipt lager en de bredere Topix 0,46% in de min. Samen onderstrepen die cijfers hoe gering de overtuiging onder beleggers was. 7

Voor landen die veel olie invoeren, zijn hogere olieprijzen extra gevoelig. Ze kunnen de consumentenprijzen opstuwen en de koopkracht van huishoudens aantasten. Beleggers houden er dan eerder rekening mee dat centrale banken minder snel de rente kunnen verlagen.

Straat van Hormuz houdt oliemarkt in de greep

Brentolie kwam maandag kort boven 98 dollar per vat uit en bleef vervolgens in de buurt van 100 dollar. Handelaren wogen aanhoudende risico’s voor de regionale energievoorziening af tegen het vooruitzicht van een regeling tussen Iran en Oman over de scheepvaart door de Straat van Hormuz. 16

Het gaat niet alleen om het prijsniveau van ruwe olie. De Straat van Hormuz is een strategische doorgang voor energietransport. Reuters meldde dat het bredere conflict tussen de VS en Iran de export vanuit de Golf en de Rode Zee al had verstoord. De kans op verdere escalatie hield daardoor een extra risicopremie in de olieprijs. 2

Voor de markt is diplomatie rond de vaarroutes dus van groot belang. Een geloofwaardige afspraak kan die risicopremie snel drukken. Nieuwe dreigementen of aanvallen kunnen de inflatiedruk door energie juist langer hoog houden.

Waarom de yen sterker werd

De yen steeg maximaal 0,6% tot 153,51 per dollar, het sterkste niveau sinds 18 februari. 1 Een sterkere yen past vaak bij een vlucht naar relatief veilige beleggingen, maar de beweging weerspiegelde ook veranderende verwachtingen over het beleid van de Bank of Japan.

De Japanse centrale bank verwacht dat de CPI-inflatie in de tweede helft van boekjaar 2026 oploopt en boven 2% blijft. Dat kan beleggers ertoe aanzetten om opnieuw te kijken naar het pad van de Japanse rente en zogeheten carry trades af te bouwen: transacties waarbij goedkoop in yen wordt geleend om elders beleggingen met een hoger rendement te financieren. In een onrustige mondiale markt kunnen zulke stromen de stijging van de yen versterken.

Voor Japanse aandelen is die valutastijging minder welkom. Buitenlandse omzet van exporteurs levert bij omrekening minder yen op. Dat helpt verklaren waarom de Japanse beurs ondanks de sterkere munt weinig kracht liet zien.

Recordprijs koper vooral gedreven door tarieven en voorraden

Koper bereikte op de London Metal Exchange een recordniveau. De benchmark voor levering over drie maanden tikte 14.533 dollar per metrische ton aan. De directe aanleiding was de vrees dat de VS bredere tarieven op geraffineerd koper kunnen invoeren.

Volgens Reuters stimuleerden de hogere Amerikaanse prijzen handelaren om metaal naar COMEX-opslagplaatsen in de VS te sturen, vooruitlopend op een mogelijk tarief op geraffineerd koper. Daardoor liepen voorraden elders terug en oogde de wereldmarkt krapper dan het verwachte overschot zou doen vermoeden.

Dat onderscheid is belangrijk: de stijging van koper wees vooral op omgeleide aanvoer en voorraden die zich in de VS concentreren. Het is dus niet automatisch een teken dat de industriële vraag wereldwijd overal sterker wordt.

Wat beleggers uit de handelsdag meenamen

De sessie van 8 september was kwetsbaar, maar niet overal negatief. De stijging in Zuid-Korea liet zien dat beleggers aandelen niet massaal de rug toekeerden. Toch beperkten de hoge olieprijs, geopolitieke onzekerheid en de stevigere yen de bereidheid om risico te nemen. 17

De Straat van Hormuz bleef de belangrijkste factor om te volgen. Minder risico voor de scheepvaart kan de olieprijs verlagen en de druk op inflatieverwachtingen verlichten. Verdere escalatie zou daarentegen betekenen dat markten rekening moeten houden met een hardnekkigere energieschok — en dus meer volatiliteit bij Aziatische aandelen, valuta en grondstoffen.