UBS maakt AI-vaardigheid harde eis voor jonge bankiers

UBS maakt kennis van AI onderdeel van de toelatingsdrempel voor juniorfuncties in Global Banking and Markets. Afgestudeerden en stagiairs in de instroom van 2027 moeten aantonen dat zij AI beheersen én bereid zijn zich daarin verder te ontwikkelen. Tegelijk legt de bank in haar eigen opleiding de nadruk op praktische inzet, verantwoord gebruik en professioneel oordeel. 135

Daarmee verandert vooral de definitie van een goede startende bankier. Het gaat niet meer uitsluitend om zelf de eerste versie van een financieel model, onderzoeksnotitie of presentatie te maken. Steeds belangrijker wordt het vermogen om AI-gegenereerd materiaal goed aan te sturen, kritisch te controleren en om te zetten in werk dat betrouwbaar genoeg is voor collega’s en cliënten.

Wat UBS van kandidaten verlangt

Volgens berichtgeving moeten sollicitanten voor juniorrollen in investment banking binnen de 2027-instroom van UBS Global Banking and Markets — inclusief graduate trainees en stagiairs — AI-vaardigheid laten zien. De nadruk ligt daarbij op de vraag of kandidaten technologie kunnen gebruiken om resultaten en efficiëntie te verbeteren, niet op een beperkt technisch certificaat. 136

UBS verwerkt AI-ontwikkeling ook in het graduateprogramma. Het AI Fluency Pathway biedt volgens de bank een basis in toepassingen uit de praktijk, verantwoord gebruik en goed oordeel. 5 Juist in een gereguleerde, cliëntgerichte omgeving is dat onderscheid van belang: wie AI inzet, moet weten wanneer een antwoord extra controle, correctie of escalatie vereist.

Een vacature voor het Global Banking-graduateprogramma in Hongkong laat zien welke taken starters kunnen ondersteunen: bedrijven beoordelen, modellen ontwikkelen voor fusies en overnames, sectoranalyses voorbereiden voor pitches en meewerken aan lopende transacties. 12 AI kan het opstellen en samenvatten van dit soort werk versnellen, maar de inhoudelijke juistheid en eindcontrole blijven de verantwoordelijkheid van bankiers.

Minder handwerk, hogere eisen aan oordeel

Generatieve AI is bijzonder geschikt voor delen van het repetitieve productiewerk dat traditioneel bij junior bankiers lag. Reuters Breakingviews schreef dat hulpmiddelen zoals ChatGPT en Claude snel een financieel model of pitchbook kunnen maken. Bankiers vertelden ook AI te gebruiken voor de voorbereiding van vergaderingen en samenvattingen van kwartaalcijfers.

Snel gegenereerde output is echter niet automatisch betrouwbaar. Senior dealteams hebben materiaal nodig dat feitelijk klopt, de juiste context biedt en bruikbaar is in een gesprek met een cliënt. Voor starters komt de meerwaarde daardoor steeds meer te liggen bij het scherp formuleren van de opdracht, het beoordelen van bronnen en aannames, het herkennen van fouten en het helder onderbouwen van een conclusie.

Breder onderzoek van PwC ondersteunt dat beeld. In de 2026 AI Job Barometer voor financiële dienstverlening zijn juniorfuncties die sterk aan AI zijn blootgesteld zeven keer vaker dan de minst blootgestelde juniorfuncties op zoek naar vaardigheden die traditioneel bij senior medewerkers horen, waaronder leiderschap en strategisch denken. 4 Automatisering van routinetaken kan het belang van menselijk oordeel aan de onderkant van de arbeidsmarkt dus juist vergroten.

UBS kiest voor een hogere instapnorm én opleiding

De aanpak van UBS is niet simpelweg: nieuwe medewerkers aannemen en hen daarna met AI laten kennismaken. De bank haalt AI-vaardigheid naar voren in de selectie en blijft recruits vervolgens via een gestructureerd programma opleiden. 35

Dat legt een ander accent dan een strategie die vooral draait om het verkleinen van de instroom van analisten zodra technologie repetitief werk overneemt. De beschikbare berichtgeving biedt geen volledige vergelijking per bank van daadwerkelijke wervingskrimp, maar laat wel zien dat er in de sector zorgen zijn over een krimpende instroom van starters. Fortune meldde dat banken in sommige gevallen junioranalistenklassen met maximaal twee derde terugbrengen, onder verwijzing naar QuantumBlack van McKinsey, terwijl diezelfde groepen ook een bron van AI-talent zijn.

De spanning is duidelijk. Investment banking leunt op het leerling-meestermodel: junior medewerkers doen technische en commerciële ervaring op via transacties en groeien later door tot senior bankiers. Door AI-vaardigheid bij binnenkomst te eisen, probeert UBS die ontwikkelroute te behouden, maar verandert het wel wat een productieve eerstejaarsanalist moet kunnen.

PwC: grote verwachtingen, beperkte personeelsplanning

Een afzonderlijke PwC-enquête onder 1.004 leidinggevenden op directieniveau of hoger bij Amerikaanse financiële dienstverleners laat zien waarom werkgevers zoveel waarde hechten aan AI-vaardigheden — en hoe onvolledig hun personeelsplanning nog is. 10

Veel bestuurders verwachten forse krimp

Bijna acht op de tien respondenten verwachten dat AI hun personeelsbestand in de komende vijf jaar met minstens 20% zal doen krimpen. Startersfuncties werden door 30% van de respondenten genoemd als de kwetsbaarste laag. 17

Dit zijn verwachtingen, geen bevestigde plannen voor banenverlies. Ze tonen aan dat bestuurders ingrijpende veranderingen voorzien, maar nog niet bepalen welk werk verdwijnt, opnieuw wordt ingericht of juist groeit.

Ambitie loopt voor op herontwerp van werk

Slechts 42% van de leidinggevenden zei dat hun organisatie op bedrijfsniveau heeft gemodelleerd wat AI betekent voor de benodigde arbeidscapaciteit. Van de organisaties die de personeelseffecten wel hadden gemodelleerd, had slechts de helft ook onderzocht welke proces- of workflowaanpassingen daarvoor nodig zijn. 17

Dat verschil is wezenlijk. Capaciteit schrappen is iets anders dan werk opnieuw ontwerpen. Zonder een duidelijk ontwerp dreigen organisaties leerzaam juniorwerk weg te nemen voordat zij hebben vastgelegd hoe starters AI-uitkomsten moeten verifiëren, zich vaardigheden eigen maken en verantwoordelijkheden met hogere toegevoegde waarde kunnen oppakken.

Meetbaar rendement blijft vaak uit

PwC meldde dat 77% van de respondenten zei dat de meeste AI-investeringen nog geen meetbaar rendement opleveren. Dat betekent niet dat AI geen waarde heeft. Het wijst er vooral op dat veel instellingen nog zoeken naar manieren om de opbrengst op organisatieniveau goed te meten terwijl zij technologie invoeren en processen aanpassen.

Een afzonderlijke PwC-enquête in Hongkong omschreef de opbrengsten van AI op schaal als gematigd: 56% van de financiële instellingen rapporteerde voor kern-AI-toepassingen een rendement van 11% tot 25%. 15 De onderzoeken verschillen in opzet en reikwijdte, maar samen schetsen zij een sector die zich nog verplaatst van experimenten naar herhaalbare, meetbare werkmodellen.

AI-kennis levert salaris en opleidingswaarde op

In dezelfde Amerikaanse enquête zei 91% van de bestuurders de beloning voor medewerkers met AI-vaardigheden te verhogen. Daarnaast verwacht 58% beloning rechtstreeks te koppelen aan productiviteit die door AI mogelijk wordt gemaakt. 10

Ook was 86% het ermee eens dat opleiding in AI-vaardigheden voor veel nieuwe medewerkers waardevoller is dan een MBA. 10 Dat maakt een klassieke financiële opleiding niet overbodig, maar laat zien dat werkgevers praktische AI-kennis steeds meer zien als een kernvaardigheid naast financiële analyse, analytisch vermogen en cliëntgericht werken.

Onrust onder werknemers kan invoering remmen

PwC rapporteerde dat 44% zorgen van medewerkers over baanzekerheid of functiewijzigingen zag. Verder zei 43% dat werknemers AI alleen gebruiken wanneer het moet, 40% dat medewerkers worden overweldigd door de snelheid van verandering en 34% dat verandervermoeidheid een obstakel vormt voor verdere opschaling van AI.

Tegelijk vond 77% van de leidinggevenden dat hun organisatie niet snel genoeg beweegt om bij te blijven met AI-innovatie. Versnipperde data of data van onvoldoende kwaliteit, genoemd door 41%, vormen daarbij een obstakel voor zowel personeelsmodellering als implementatie.

Wat dit betekent voor aspirant-bankiers

Voor kandidaten moet ‘AI-vaardigheid’ niet worden verward met kritiekloos een chatbot gebruiken of met de gedachte dat financiële kennis vervangen kan worden. De formulering van UBS over opleiding wijst juist op praktisch gebruik, verantwoordelijkheid en oordeel. 5

Een geloofwaardige AI-vaardige junior bankier kan bijvoorbeeld uitleggen hoe diegene:

• een goedgekeurd hulpmiddel inzet om onderzoek, voorbereiding of een eerste concept te versnellen;
• aannames, berekeningen, bronnen en feitelijke beweringen controleert voordat de output wordt gebruikt;
• vertrouwelijke informatie beschermt en interne regels volgt;
• herkent wanneer een uitkomst onvolledig, onbetrouwbaar of ongeschikt is voor een cliënt; en
• de onderliggende zakelijke redenering helder kan toelichten, zonder AI-output als eindantwoord te behandelen.

De eis van UBS voor 2027 is daarom vooral een herontwerp van het vaardigheidsprofiel voor starters in de financiële sector. AI kan een deel van het handmatige productiewerk verminderen, maar vergroot de waarde van mensen die de tools goed kunnen aansturen, de uitkomst kunnen verifiëren en onder druk verantwoord oordeel kunnen vellen. 145