Van Europese droomwerkgever naar één van meerdere AI-koplopers

Google DeepMind was jarenlang de vanzelfsprekende bestemming voor Europa’s beste AI-onderzoekers. Die positie is niet verdwenen, maar wel duidelijk verzwakt. De organisatie beschikt nog altijd over uitzonderlijke infrastructuur, een hoge concentratie toptalent en een sterke reputatie in wetenschappelijke AI. Toch is DeepMind inmiddels één grote concurrent tussen meerdere ambitieuze AI-labs, in plaats van de onbetwiste nummer één. 2

De cijfers laten een scherpe ommekeer zien

De opvallendste verandering zit in het aandeel van DeepMind in de regionale talentmarkt. Volgens schattingen van Zeki Data daalde het aandeel van Google DeepMind in onderzoeks- en geavanceerde ingenieursaanwervingen in Europa, het Midden-Oosten en Afrika van 49% in 2022–23 naar 18,6% in 2025–26. Dat was de scherpste regionale daling die Zeki registreerde voor een groot AI-lab. 2

Ook de verhouding tussen instromers en vertrekkers verslechterde sterk: van ongeveer 12 nieuwe medewerkers voor elke vertrekker in het tweede kwartaal van 2023 naar circa 2 op 1 in het derde kwartaal van 2026. 5 DeepMind groeit daarmee nog steeds netto, maar de aantrekkingskracht is niet langer overweldigend. Tegelijkertijd namen de aanwervingen bij OpenAI en Anthropic volgens de berichtgeving toe met respectievelijk 97% en 152%, tegenover 27% bij DeepMind. 1

Concurrenten halen de achterstand in

Anthropic, OpenAI en Meta hebben hun Europese werving de afgelopen jaren sterk uitgebreid. Daardoor krijgen onderzoekers die vroeger vrijwel automatisch naar DeepMind zouden kijken nu meer geloofwaardige alternatieven voorgeschoteld. De concurrentiestrijd gaat bovendien niet alleen over salaris, maar ook over invloed, productimpact, onderzoeksvrijheid en de kans om aan de volgende generatie modellen te werken.

Het vertrek van prominente namen maakt de verschuiving zichtbaar. In juni 2026 stapten Gemini-medewerkers Jonas Adler en Alexander Pritzel over naar Anthropic. Noam Shazeer, mede-auteur van het Transformer-onderzoek en voormalig leider van Character.AI, vertrok naar OpenAI. 24 Later verlieten ook Alphabet-hoofdwetenschapper Jeff Dean, senior fellow Sanjay Ghemawat, Oriol Vinyals en Quoc Le het bedrijf om Discovery Loop op te richten. 1

Het belang van zulke vertrekken gaat verder dan het aantal medewerkers. Deze mensen hadden een uitzonderlijk hoge anciënniteit en invloed op fundamentele modellen, infrastructuur en wetenschappelijke AI. Hun vertrek kan daardoor ook de richting en aantrekkingskracht van het onderzoekslab beïnvloeden.

Geld verklaart niet alles

Concurrenten bieden soms uitzonderlijk hoge vergoedingen in contanten en aandelen. Dat speelt ongetwijfeld een rol, maar het is geen volledige verklaring. 14 DeepMinds traditionele aantrekkingskracht lag juist in de ruimte om onderzoek te doen met een lange horizon en om invloedrijke resultaten te publiceren.

Die ruimte lijkt kleiner te worden nu de opdracht sterker draait rond de ontwikkeling en commercialisering van Gemini. Ook zouden er striktere beperkingen gelden rond publicaties. De herstructurering van het AlphaFold-team en de verschuiving naar grote taalmodellen en algemene wetenschappelijke automatisering zijn krachtige signalen van die veranderde prioriteiten. 26 Hoe zwaar elk van deze factoren precies weegt, is publiekelijk niet becijferd. Het zou daarom te ver gaan om de vertrekken aan één specifieke beleidskeuze toe te schrijven.

Een nieuwe rol voor Demis Hassabis

In augustus 2026 droeg Demis Hassabis zijn dagelijkse taken als CEO van DeepMind over. Hij werd voorzitter van DeepMind en hoofdwetenschapper van Alphabet, het moederbedrijf van Google. CTO Koray Kavukcuoglu kreeg de operationele leiding en rapporteert rechtstreeks aan Google-topman Sundar Pichai. 12

Die wijziging geeft Hassabis een bredere rol binnen Alphabet en kan de besluitvorming versnellen. Tegelijk vermindert de institutionele zelfstandigheid van DeepMind. De publieke wetenschappelijke boegbeeldfunctie en het dagelijkse management komen voortaan bij verschillende personen te liggen.

Dat kan de aansluiting bij de bredere Alphabet-strategie verbeteren, maar het voedt ook de perceptie dat DeepMind steeds meer een productafdeling van Google wordt en steeds minder een onafhankelijk onderzoeksinstituut. Voor een organisatie die haar reputatie deels bouwde op fundamenteel en open onderzoek is dat een gevoelig evenwicht.

Waar DeepMind nog altijd sterk staat

DeepMind blijft bijzonder sterk in wetenschappelijke AI, reinforcement learning, multimodale systemen, infrastructuur en de dichtheid van zijn onderzoekstalent. De erfenis van AlphaFold toont aan dat het lab over een onderscheidend vermogen beschikt op het gebied van biologie en wetenschappelijke ontdekkingen. 6

De kwetsbaardere gebieden liggen eerder bij consumentenassistenten, snelle productontwikkeling, programmeeragenten en de gepercipieerde ‘ruwe intelligentie’ van algemene modellen die daadwerkelijk op de markt verschijnen. In één aangehaalde onafhankelijke benchmarkbeoordeling stond Googles beste uitgebrachte model achter modellen van Anthropic, OpenAI, xAI, Meta en een Chinees laboratorium. 6 Dat is een momentopname en geen definitieve ranglijst, maar het weerspiegelt wel het perceptieprobleem waarmee Google te maken heeft.

Alphabet heeft middelen, maar ook mensen nodig

OpenAI en Anthropic combineren sterke modelmerken, productmomentum en een overtuigend verhaal voor onderzoekers. Meta kan agressief betalen en zijn modellen verspreiden over een enorm productecosysteem. Microsoft AI Superintelligence voegt daar een goed gefinancierde concurrent aan toe die expliciet op grensverleggende capaciteiten mikt.

DeepMind behoudt belangrijke voordelen via de rekenkracht, aangepaste TPU-chips, distributie en financiële slagkracht van Alphabet. Maar rekenkracht is pas doorslaggevend als de organisatie de mensen kan behouden die bepalen wat er wordt getraind, uitgebracht en gepubliceerd. De leiderschapswissel en het weglekken van talent dreigen een infrastructuurvoordeel daardoor minder beslissend te maken. 12

De grote verandering is dus niet dat DeepMind irrelevant of zwak is geworden. Wel is zijn vroegere Europese monopolie op prestige, vrijheid en talent aanzienlijk uitgehold. Het herstel zal afhangen van de vraag of Google Gemini commercieel succesvol kan maken zonder de wetenschappelijke autonomie weg te nemen die DeepMind ooit zo aantrekkelijk maakte voor de beste onderzoekers.