Humanoïde robots sneller dan Usain Bolt: de echte proef begint op de werkvloer

De tweede editie van de World Humanoid Robot Games in Beijing begon met beelden die gemaakt lijken voor sociale media: Tiangong Ultra legde 100 meter af in 9,39 seconden. Daarmee was de robot sneller dan het menselijke wereldrecord van de Jamaicaanse sprinter Usain Bolt, die in 2009 9,58 seconden liep. Ook Honors Lightning bleef met 9,47 seconden onder die grens. 13

Toch zijn dit geen nieuwe atletiekrecords. Het ging om prestaties in een robotwedstrijd, onder andere omstandigheden dan bij menselijke topsport. Bovendien verliepen de finishes niet vlekkeloos: volgens de berichtgeving verloren robots na de finish hun balans of botsten ze tegen elkaar. De interessantste ontwikkeling zit daarom niet alleen in de snelheid, maar in de poging om humanoïde robots te testen op iets veel moeilijkers dan een demonstratie: werk dat ze steeds opnieuw en zonder brokken moeten uitvoeren.

Tiangong Ultra verbetert zich spectaculair

Tiangong Ultra, ontwikkeld door het Beijing Humanoid Robot Innovation Center, won zijn voorronde nadat de robot aanvankelijk achterlag en Honors Lightning vlak voor de finish passeerde. De tijd van 9,39 seconden is een enorme verbetering ten opzichte van de 21,50 seconden waarmee Tiangong Ultra dezelfde wedstrijd won tijdens de eerste editie in 2025. 138

Lightning, ontwikkeld door smartphonefabrikant Honor, eindigde in de officiële voorronde als tweede in 9,47 seconden. Voorafgaand aan de Spelen zou de robot tijdens een voorbereidende test 9,32 seconden hebben gelopen, met een topsnelheid van 14,5 meter per seconde. Die 9,32 seconden waren echter een testresultaat en niet de officiële tijd van de voorronde op de openingsdag. 13

Prestatie	Tijd of afstand	Context
Tiangong Ultra	9,39 seconden	Officiële voorronde over 100 meter op de openingsdag 13
Honor Lightning	9,47 seconden	Tweede in dezelfde voorronde 38
Honor Lightning	9,32 seconden	Voorbereidende test; topsnelheid van 14,5 m/s 13
Usain Bolt	9,58 seconden	Menselijk wereldrecord op de 100 meter, gevestigd in 2009 113
Tiangong Ultra	21,50 seconden	Winnende tijd tijdens de eerste Spelen in 2025 38

Op papier is het verschil met Bolts record klein maar opvallend: Tiangong Ultra was 0,19 seconden sneller en Lightning 0,11 seconden. Maar een robot die een gemarkeerde afstand sneller aflegt dan een mens, is daarmee nog geen betere sprinter in atletische zin. De machines hebben andere lichaamsbouw, besturingssystemen en technische beperkingen. De wankele finishes laten bovendien zien hoe beperkt snelheid als losse prestatiemaatstaf kan zijn.

Ook een sprong van 2,88 meter vraagt om context

Tijdens de openingsceremonie was er ook een demonstratie van een humanoïde robot die naar verluidt 2,88 meter hoog sprong vanuit stilstand. Dat ligt boven de menselijke staande hoogspringmark van 2,45 meter die in de berichtgeving aan Javier Sotomayor wordt toegeschreven. 5

De vergelijking klinkt spectaculair, maar het gaat niet om gelijkwaardige atletiekonderdelen. De beschikbare berichten geven onvoldoende details over de ontwikkelaar van de robot, de meetmethode en de technische omstandigheden. Daarom is de sprong beter te zien als een demonstratie van robotische kracht, balans en besturing dan als een rechtstreeks vergelijkbaar sportrecord.

Van robotshow naar breed testprogramma

De Spelen duren vijf dagen, van 22 tot en met 26 augustus, en worden gehouden in de National Speed Skating Oval in Beijing, ook bekend als de ‘Ice Ribbon’. De organisatoren noemen 666 teams en 2.056 robots uit 16 landen op zes continenten. Bij de eerste editie in 2025 waren er ongeveer 280 teams, ruim 500 robots en 26 onderdelen.

Het programma van 2026 telt volgens de berichtgeving 51 onderdelen en 1.301 wedstrijden. Die zijn verdeeld over traditionele robotische sportwedstrijden en scenario’s die echte werksituaties nabootsen. Tot de sportonderdelen behoren onder meer sprinten, voetbal, tafeltennis, vechtsport, gymnastiek, verspringen, gewichtheffen en touwtrekken.

Juist de scenario’s zijn belangrijk voor de commerciële toekomst van de sector. Robots moeten er taken uitvoeren die lijken op werk in fabrieken, winkels, magazijnen en huishoudens. Voorbeelden zijn pakketjes sorteren, mobiele telefoons inpakken en assisteren bij huishoudelijke taken. 17

Daarmee verschuift de betekenis van het evenement. Een sprint test vooral dynamische beweging over korte afstand. Pakketten sorteren of producten verpakken vraagt om beeldherkenning, nauwkeurige manipulatie, uithoudingsvermogen, herhaalbaarheid en veilig gedrag. Dat zijn de eigenschappen waar een fabriek, magazijn of huishouden uiteindelijk veel meer aan heeft.

Beijing als podium voor technologie en geopolitiek

De robotspelen volgden kort op de World Robot Conference, die op 19 augustus in Beijing begon. Samen vormden de evenementen een geconcentreerde showcase voor Chinese robotbedrijven die humanoïde robots van indrukwekkende demonstraties naar commerciële toepassingen willen brengen. 717

De ontwikkeling past in China’s bredere ambitie om een leidende positie op te bouwen in robotica die door kunstmatige intelligentie wordt aangestuurd. Wang Xingxing, topman van Unitree, zei dat de sector mogelijk afstevent op een ‘ChatGPT-moment’ voor het brein van robots: een doorbraak waardoor machines veel flexibeler verschillende taken kunnen uitvoeren.

Humanoïde robots zijn intussen ook een nieuw front geworden in de technologiewedstrijd tussen de Verenigde Staten en China. In juli plaatste de Amerikaanse Federal Communications Commission (FCC) nieuwe, in het buitenland gemaakte humanoïde en viervoetige robots op haar zogeheten Covered List, met een beroep op nationale veiligheidsrisico’s. Daardoor kunnen nieuwe modellen die de vereiste Amerikaanse goedkeuring niet krijgen, moeilijker toegang krijgen tot de Amerikaanse markt. Dat kan Chinese fabrikanten, waaronder Unitree, in hun toekomstige verkoop in de VS raken.

De sector bevindt zich daarmee tussen spektakel en kritische controle. Snelle runs en hoge sprongen trekken aandacht en laten vooruitgang zien op het gebied van balans, aandrijving en besturing. Maar ze bewijzen niet dat een robot een volledige dienst kan draaien, onverwachte situaties aankan, apparatuur niet beschadigt of economische waarde levert tegen concurrerende kosten.

De echte recordpoging: betrouwbaar nuttig werk

De openingsdag liet zien dat humanoïde robots onder gecontroleerde omstandigheden opvallende prestaties kunnen neerzetten. Tegelijkertijd maakte die dag duidelijk waarom zulke cijfers uitleg nodig hebben: de race was niet rechtstreeks vergelijkbaar met menselijke atletiek en de instabiele finishes lieten het verschil zien tussen een maximale prestatie en betrouwbare werking.

De volgende maatstaf is daarom niet een nieuwe vergelijking met Bolt of Sotomayor. De vraag is of robots veilig en herhaaldelijk kunnen sorteren, inpakken, tillen, assisteren en reageren in echte werkomgevingen. Rond betrouwbaarheid, kosten en daadwerkelijke vraag bestaan nog altijd belangrijke onzekerheden. 17

Precies daarom zijn de Spelen in Beijing relevant. Het spektakel toont wat de machines één keer kunnen. De industriële en dienstgerichte onderdelen beginnen te testen of ze het opnieuw kunnen — en blijven doen wanneer de omstandigheden minder voorspelbaar en minder vergevingsgezind zijn.