Evergrande-oprichter Hui Ka Yan krijgt levenslang: wat betekent het vonnis?

De levenslange gevangenisstraf voor Hui Ka Yan vormt het strafrechtelijke sluitstuk van de ondergang van China Evergrande, ooit een van de bepalende bedrijven tijdens de Chinese vastgoedhausse. De rechtbank in Shenzhen veroordeelde Hui — ook bekend als Xu Jiayin — nadat hij in april 2026 schuldig had gepleit aan acht aanklachten. Ook verloor hij zijn politieke rechten voor het leven en gelastte de rechtbank de confiscatie van al zijn persoonlijke bezittingen.

Dat is een zwaar vonnis, maar het is niet hetzelfde als een regeling voor de huizenkopers, leveranciers, kredietverstrekkers en beleggers die door de val van Evergrande zijn geraakt. Het bedrijf verkeert nog steeds in liquidatie en het is onzeker hoeveel bezittingen uiteindelijk kunnen worden teruggewonnen.

Waarvoor is Hui Ka Yan veroordeeld?

Volgens berichtgeving omvatten de acht aanklachten onder meer het misbruik van geldmiddelen, fraude bij fondsenwerving, het illegaal aantrekken van publieke deposito’s, fraude, zakelijke omkoping, het illegaal verstrekken van leningen en de frauduleuze uitgifte van effecten. Ook wordt verwezen naar het onrechtmatig openbaar maken van belangrijke informatie.

De rechtbank stelde dat de handelwijze aanzienlijke economische verliezen en maatschappelijke schade had veroorzaakt. Tijdens de rechtszaak in Shenzhen in april pleitte Hui schuldig en betuigde hij volgens de berichtgeving spijt.

Het vonnis bestaat uit drie belangrijke onderdelen:

• Levenslang: Hui moet een levenslange gevangenisstraf uitzitten voor de gecombineerde financiële misdrijven.
• Verlies van politieke rechten: Zijn politieke rechten worden permanent ingetrokken, volgens berichten die verwijzen naar de rechtbank in Shenzhen.
• Confiscatie van vermogen: Al zijn persoonlijke bezittingen worden door de staat in beslag genomen.

Ook de betrokken bedrijven kregen boetes. Evergrande Group moet 8,82 miljard yuan betalen en Hengda Real Estate, de operationele dochteronderneming op het Chinese vasteland, 7 miljard yuan. Samen komt dat neer op 15,82 miljard yuan, destijds omgerekend ongeveer 2,4 miljard dollar. Vijf andere leidinggevenden kregen gevangenisstraffen van zes tot achttien jaar.

Hoe kon Evergrande zo groot worden?

De opkomst van Hui liep parallel aan de snelle verstedelijking en vastgoedexpansie van China. Hij kwam uit een bescheiden achtergrond, stapte tijdens de hervormingsperiode in de vastgoedsector en richtte Evergrande in 1996 op in Guangzhou. De groep breidde landelijk uit via agressieve grondaankopen, hoge schulden, snelle bouw en het voorverkoopmodel: kopers betaalden hun woning al voordat die was opgeleverd.

Die aanpak maakte Evergrande tot een van de grootste projectontwikkelaars van China. Tegelijkertijd werd het bedrijf afhankelijk van voortdurend stijgende verkopen, herfinanciering en het vertrouwen van kopers. De snelle groei leverde dus zowel een enorme portefeuille aan projecten als een enorme schuldenlast op.

De rol van vooruitbetalingen van huizenkopers

Een belangrijk onderdeel van de strafzaak was het vermeende misbruik of doorsluizen van vooruitbetalingen van huizenkopers in de periode 2016–2021. Bij voorverkoop kunnen betalingen voor nog niet voltooide woningen worden gebruikt voor de bouw en andere verplichtingen van een ontwikkelaar. Als dat geld echter wordt ingezet voor bijvoorbeeld grondaankopen, aflossing van schulden of verdere expansie, wordt het bedrijf extra kwetsbaar zodra de verkoop vertraagt of financiering opdroogt.

Die kwetsbaarheid werd doorslaggevend toen de vraag naar vastgoed afnam en kredietvoorwaarden strenger werden. Evergrande ging in 2021 in gebreke met verplichtingen van meer dan 300 miljard dollar. Daarmee veranderde een bedrijfsprobleem in een nationale crisis op de Chinese vastgoedmarkt.

Van wanbetaling naar liquidatie en schrapping van de beurs

Pogingen om de schulden te herstructureren leverden geen uitvoerbaar plan op. In januari 2024 gelastte het Hooggerechtshof van Hongkong de liquidatie van Evergrande, omdat het bedrijf geen haalbaar voorstel kon presenteren voor de herstructurering van zijn buitenlandse schulden.

De handel in de in Hongkong genoteerde aandelen lag al stil sinds 29 januari 2024. De Hong Kong Stock Exchange schrapte de notering vervolgens met ingang van 25 augustus 2025. Daarmee verdween de aandelenhandel feitelijk van de markt en werd opnieuw een fase van de ondergang van Evergrande gemarkeerd.

Waarom het vonnis de Evergrande-crisis niet oplost

Een strafrechtelijke uitspraak legt verantwoordelijkheid vast voor het gedrag dat in de zaak is behandeld. Ze creëert echter geen extra vermogen om alle schuldeisers terug te betalen en zorgt er ook niet automatisch voor dat onafgebouwde woningen alsnog worden voltooid. Schuldeisers blijven afhankelijk van het liquidatie- en activaherstelproces, terwijl onafgemaakte projecten, leveranciers en huizenkopers grote zorgen blijven.

De val van Evergrande groeide bovendien uit tot een symbool van de bredere Chinese vastgoedcrisis. Het vertrouwen in voorverkoop en particuliere ontwikkelaars nam af, de bouwsector en aanverwante bedrijfstakken kwamen onder druk te staan en lokale overheden verloren inkomsten uit grondverkopen waarop zij lange tijd hadden gerekend. De sector beweegt nu richting een grotere rol voor financieel sterkere, vaak staatsgesteunde ontwikkelaars — niet terug naar het eerdere groeimodel dat op steeds meer schuld was gebaseerd.

De levenslange straf sluit daarom vooral één zichtbaar hoofdstuk af: de vervolging van de oprichter van China’s meest schuldbeladen vastgoedontwikkelaar. Voor de mensen en instellingen die nog wachten op een woning, betaling of terugbetaling, is het financiële hoofdstuk nog lang niet voorbij.