Niet alleen chatten: Fei-Fei Li wil AI de 3D-wereld leren begrijpen

Fei-Fei Li zegt niet dat chatbots hun beste tijd hebben gehad. Haar punt is dat taal maar één onderdeel van intelligentie vormt. De volgende grote stap is volgens haar ruimtelijke intelligentie: AI die de driedimensionale wereld kan begrijpen, genereren, erover kan redeneren en ermee kan communiceren.

Die visie vormt de basis voor World Labs, de start-up die Li mede oprichtte, en voor het eerste product van het bedrijf: Marble. World Labs mikt daarmee op meer dan een nieuwe gespreksinterface.

Wat is ruimtelijke intelligentie?

Grote taalmodellen werken vooral met tekst en andere opeenvolgende gegevens. Ruimtelijk intelligente systemen moeten daarentegen omgevingen kunnen representeren: hun geometrie, objecten, fysieke verhoudingen, bewegingen en de manieren waarop mensen of machines erin kunnen handelen. Li beschrijft ruimtelijke intelligentie als een aanvulling op taalintelligentie, niet als een vervanging ervan.

Dat onderscheid is belangrijk. Een AI-systeem dat een kamer kan beschrijven, heeft daarmee nog niet automatisch een betrouwbaar intern model van die kamer. Het hoeft ook niet te kunnen voorspellen hoe objecten zich tot elkaar verhouden of veilig in die ruimte te opereren. World Labs omschrijft het doel als de stap van waarnemen naar redeneren en van kijken naar handelen.

Waar past Marble in dit verhaal?

Marble is een multimodaal wereldmodel dat ruimtelijk consistente, gedetailleerde en blijvende 3D-omgevingen kan genereren uit onder meer tekst, afbeeldingen en video. Die werelden zijn niet slechts vluchtige beelden of tekstreacties: gebruikers kunnen ze verkennen en aanpassen.

Juist die blijvende structuur staat centraal in het productidee. Een stabiele digitale omgeving kan dienen als decor voor verhalen en creatief werk. Ook kan zo’n omgeving worden gebruikt om systemen te trainen, beslissingen te testen en gedrag te evalueren in een simulatie. World Labs noemt toepassingen op het gebied van creativiteit, simulatie, robotica en wetenschappelijke ontdekkingen.

Waarom robotica de duidelijkste eerste toepassing is

Robots hebben meer nodig dan mondelinge instructies. Ze moeten ruimtes interpreteren, objecten en oppervlakken herkennen, bewegingen kunnen inschatten en waarneming aan actie koppelen. Een navigeerbare 3D-wereld kan ontwikkelaars helpen om omgevingen te simuleren en robotgedrag te testen voordat machines in de fysieke wereld worden ingezet.

Dat betekent niet dat Marble algemene robotica al heeft opgelost. De voorzichtiger, door de bronnen ondersteunde conclusie is dat ruimtelijke wereldmodellen worden ontwikkeld als infrastructuur voor het trainen, simuleren en evalueren van robots.

Medische beeldvorming en productie worden vaak genoemd als mogelijke toepassingsgebieden voor ruimtelijke AI, omdat ze draaien om 3D-structuren en fysieke processen. De beschikbare berichtgeving over het gesprek in The Circuit van 19 augustus biedt echter onvoldoende basis om gedetailleerde beloften over die sectoren rechtstreeks aan Li toe te schrijven. Het gaat om reële mogelijkheden, maar niet om toezeggingen die in dat specifieke interview zijn bevestigd.

Meer dan 1 miljard dollar aan financiering

Volgens de berichtgeving van Forbes over de AI 50 van 2026 heeft World Labs meer dan 1 miljard dollar opgehaald. Forbes rekende het bedrijf bovendien tot een van de vier door vrouwen geleide ondernemingen op de lijst en omschreef de focus als ruimtelijke intelligentie.

Die financiering laat zien dat investeerders wereldmodellen zien als een mogelijke nieuwe laag van AI-infrastructuur, naast de huidige wedloop rond taalmodellen. Het bedrag bewijst op zichzelf niet dat de technologie een dominant platform wordt of dat alle voorgestelde toepassingen al commercieel zijn bewezen.

Li waarschuwt voor de manier waarop over AI wordt gesproken

In het Bloomberg-interview zei Li dat technologen de concrete voordelen van AI beter moeten uitleggen. Ze waarschuwde dat groeiende weerstand tegen AI in de Verenigde Staten gevolgen kan hebben die verder reiken dan het land zelf, vanwege de belangrijke rol van de VS in het wereldwijde technologielandschap.

Haar boodschap is geen oproep tot simpelweg positievere marketing. Ze pleit voor een nauwkeuriger gesprek: wat kan een systeem aantoonbaar, welke risico’s vloeien daaruit voort en wie krijgt toegang tot de voordelen?

Toegang, publieke investeringen en verantwoordelijkheid

Die benadering sluit aan bij Li’s bredere, mensgerichte visie op AI. Ze pleit voor beleid dat op bewijs is gebaseerd, een sterke rol voor de publieke sector, internationale samenwerking en verantwoorde ontwikkeling.

Ook benadrukt ze het belang van brede toegang tot rekenkracht, gegevens, onderzoeksinfrastructuur en onderwijs. Het Stanford Institute for Human-Centered Artificial Intelligence heeft gewezen op het belang van eerlijke toegang tot krachtige computerbronnen en grootschalige datasets voor universiteiten en non-profitorganisaties. Li’s werk met AI4ALL richt zich daarnaast op inclusie en diversiteit in AI-onderwijs.

De onderliggende zorg is dat zowel de opbrengsten van AI als de mogelijkheid om de technologie vorm te geven, kunnen worden geconcentreerd bij een klein aantal bedrijven of gemeenschappen. Publieke investeringen en inclusief onderwijs zijn in haar visie daarom geen bijzaken, maar voorwaarden om de voordelen van AI breder te verdelen.

De kern

Li wil AI verbreden van systemen die vooral over de wereld praten naar systemen die de wereld kunnen modelleren en erbinnen kunnen handelen. World Labs en Marble zijn een vroege uitwerking van die inzet: blijvende, aanpasbare 3D-omgevingen die creatieve toepassingen, simulatie en robotica kunnen ondersteunen.

De bredere boodschap is genuanceerder dan de kop “voorbij chatbots” misschien doet vermoeden. Ruimtelijke intelligentie is een voorgestelde volgende grens, geen bewijs dat taalmodellen aan het einde van hun ontwikkeling zijn. Li vindt bovendien dat vooruitgang moet worden beoordeeld aan de hand van meetbare mogelijkheden, concrete voordelen, verantwoord bestuur en eerlijke toegang — niet op basis van utopische beloften of apocalyptische voorspellingen.