Ceuta en Melilla: Binnen de grenscrisis van juli 2025 en de race om een nieuwe golf te voorkomen

Spanje zette het leger in in Ceuta en installeerde een drijvende barrière van 500 meter voor de kust . Marokko werkte mee aan de terugkeer. Op 3 augustus schatte Spanje dat ongeveer 69.500 migranten waren teruggekeerd naar Marokko, meestal vrijwillig onder begeleiding . Tussen de 3.000 en 5.000 bleven op 6 augustus nog in Ceuta .

Wat de golf veroorzaakte

De Spaanse premier Pedro Sánchez zei dat mensensmokkelaars misbruik maakten van een recente uitspraak van de Hoge Raad dat migranten die op zee werden onderschept, niet onmiddellijk konden worden teruggestuurd . Het Marokkaanse ministerie van Binnenlandse Zaken wees op drie factoren: desinformatie op sociale media, mensensmokkelnetwerken en dezelfde gerechtelijke uitspraak . Leden van de Spaanse Hoge Raad verwierpen de bewering van Sánchez later als 'onfatsoenlijk' en zeiden dat de crisis politieke oorzaken had .

Waarom Marokko en Spanje de grenzen versterkten vóór 15 augustus

Begin augustus 2025 verschenen er anonieme berichten op sociale media die opriepen tot een nieuwe massale oversteekpoging op 15 augustus . Marokko en Spanje sloten daarop de rangen en zetten een gecoördineerd 'politie-schild' in dat de toegang aan beide kanten van de grens blokkeerde .

Marokko versterkte controleposten bij steden in de buurt van de exclaves – waaronder Fnideq – met politie en rijkswacht. De Spaanse Guardia Civil voerde haar aanwezigheid op . Rabat noemde de maatregelen 'preventief' tegen mogelijke illegale migratiepogingen . De Spaanse minister van Defensie Margarita Robles waarschuwde tegen elke nieuwe massale toegangspoging; het leger annuleerde verlof voor personeel in Ceuta .

De arrestaties

In de week van 12 augustus arresteerde Marokko verschillende mensen die ervan werden verdacht de geplande massale oversteek op 15 augustus aan te zetten via anonieme sociale media-accounts . Het Marokkaanse ministerie van Binnenlandse Zaken bevestigde dat de autoriteiten de berichten in de gaten hadden gehouden en actie hadden ondernomen. Justitiële stappen zouden worden ondernomen tegen degenen die online berichten verspreiden die illegale migratie aanmoedigen .

Waarschuwingen van beide regeringen

Marokko waarschuwde dat organisatoren en deelnemers van een nieuwe oversteekpoging juridische gevolgen zouden krijgen . De Spaanse regering verklaarde dat de situatie na de julicrisis 'onder controle' was, maar handhaafde een verhoogde waakzaamheid . De Spaanse minister van Buitenlandse Zaken waarschuwde migranten om hun leven niet te riskeren bij een poging Ceuta binnen te komen vanwege desinformatie op sociale media .

De EU riep een spoedvergadering bijeen op 1 augustus, waar 22 lidstaten een gezamenlijke brief ondertekenden waarin ze opriepen tot gecoördineerde actie . De EU prees later de 'snelle reactie' van Spanje .

Politieke nasleep: Sánchez onder druk, EU-verdeeldheid blootgelegd

De crisis werd 'de grootste uitdaging' van Sánchez' premierschap. De extreemrechtse partij Vox viel zijn immigratiebeleid aan en oppositiefiguren beschuldigden hem ervan de controle over de Spaanse grenzen te verliezen . Sánchez noemde de doorbraak 'een schending van de territoriale integriteit van Spanje' en gaf smokkelbendes de schuld .

Het evenement wakkerde de spanningen tussen Madrid en Rabat opnieuw aan . Het legde ook diepe breuken in het EU-migratiebeleid bloot: Spanje voerde grenscontroles in voor al het lucht- en zeeverkeer vanuit Italië, te midden van een aparte ruzie over de verdeling van migratielasten. Italië had eerder de Schengenregeling met Spanje opgeschort .

Op de langere termijn dwong de crisis Spanje om de plaatsing van een drijvende barrière van 500 meter te versnellen en zijn Noord-Afrikaanse grens permanent te versterken, terwijl de EU debatteerde over nieuwe maatregelen om migratie te ontmoedigen .