Meloni en Frederiksen slaan handen ineen: strenger migratiebeleid en terugkeercentra buiten de EU

Meloni en Frederiksen's gezamenlijke migratie-offensief (10 augustus 2026)

Op 10 augustus publiceerden Meloni en de Deense premier Mette Frederiksen een gezamenlijke verklaring – gelijktijdig op sociale media – waarin ze "ongecontroleerde immigratie" afwezen en opriepen tot:

• Terugkeercentra in derde landen buiten de EU, waar afgewezen asielzoekers naartoe gestuurd zouden worden .
• Een sterke toename van uitzettingen, waarbij ze irreguliere migratie in verband brachten met toenemende criminaliteit en seksueel geweld in Europa .
• Verdediging van "Europese christelijke waarden" tegen wat zij als een bedreiging door massa-immigratie beschouwden .

De gezamenlijke verklaring was opvallend omdat Meloni tot de radicaal-rechtse partij Broeders van Italië behoort, terwijl Frederiksen de centrumlinkse Sociaaldemocraten van Denemarken leidt – een signaal van een brede, over het politieke spectrum heen reikende verharding van het EU-migratiebeleid .

Denemarken's dreiging van grensafsluiting en Schengen-spanningen

Denemarken had al sinds 12 juli 2026 tijdelijke grenscontroles ingesteld, die tot 11 november 2026 waren verlengd vanwege dreigingen voor de openbare orde en de interne veiligheid . Op 12 augustus, tijdens een spoeddebat in het Folketing (het Deense parlement) over de Ceuta-crisis, waarschuwde Frederiksen: "Als de migratiestromen hervatten, zullen we onze grenzen sluiten" – een volledige sluiting als uiterste middel . Ze verdedigde ook de voortzetting van het Deense Schengen-lidmaatschap, maar eiste een grondige herziening van de EU-migratieregels en zette plannen voor terugkeercentra buiten de EU door .

Het Deense parlement hield op 12 augustus een spoeddebat over Schengen, waarbij leden ook de minister van Immigratie ondervroegen over de veiligheid van de buitengrenzen en de Deense deelname aan Schengen ter discussie stelden . Daarnaast beschuldigde Denemarken Rusland van het voeren van hybride oorlogsvoering door 2.000 nepnieuwsartikelen en social media-bots te verspreiden om de paniek over de Ceuta-oversteek aan te wakkeren .

EU-noodreactie en interne verdeeldheid

• 22 lidstaten ondertekenden een gezamenlijke brief waarin ze opriepen tot gecoördineerde EU-actie en versterking van de buitengrenzen. Ze bestempelden de Ceuta-toestroom als een "hybride dreiging om de perceptie te creëren dat illegale binnenkomst mogelijk is" .
• De EU riep een spoedvergadering van ministers van Binnenlandse Zaken bijeen om de crisis te bespreken .
• De voorzitter van de EVP (Europese Volkspartij) stelde voor om EU-gesteunde terugkeercentra in Afrika op te zetten, in lijn met het Meloni-Frederiksen-model .
• De diepe verdeeldheid bleef bestaan: Italië en Denemarken leidden het hawkish blok dat pleitte voor centra in derde landen, terwijl Spanje's Sánchez te maken kreeg met binnenlandse politieke tegenwind vanwege zijn grensbeleid. De crisis versplinterde de Schengen-solidariteit, waarbij lidstaten eenzijdig grenscontroles herinvoerden in plaats van te vertrouwen op coördinatie op EU-niveau.

Het grotere plaatje

De gebeurtenissen van augustus 2026 vormen de meest acute Schengen-crisis in jaren. De as Meloni-Frederiksen zou het EU-asielbeleid kunnen hervormen in de richting van externe verwerkingscentra, maar de eenzijdige grensacties van zowel Italië als Denemarken tonen aan dat het vertrouwen in het collectieve EU-migratiebeheer is ingestort.