RAMageddon: Waarom het wereldwijde geheugenchip-tekort tot 2029 kan duren

Het wereldwijde tekort aan geheugenchips – in de wandelgangen ook wel 'chipflation' of 'RAMageddon' genoemd – is niet zomaar een typische crisis in de toeleveringsketen. In tegenstelling tot de ontwrichting tijdens de pandemie (2020–2023), is het huidige tekort structureel van aard. De oorzaak is de enorme uitbreiding van AI-infrastructuur, die een ongekend deel van de wereldwijde geheugencapaciteit opslokt. Analisten en topbestuurders uit de industrie waarschuwen dat de krapte tot 2029 kan aanhouden, wat de inkoop van hardware door bedrijven, het industriële beleid van overheden en de financiële vooruitzichten van 's werelds grootste chipfabrikanten op zijn kop zet.

Wat drijft het tekort?

De kernoorzaak is een massale herverdeling van productiecapaciteit naar high-bandwidth memory (HBM), de gespecialiseerde geheugenmodules die worden gestapeld op AI-versnellers zoals die van Nvidia. Grote cloudbedrijven en AI-datacenteroperators verbruiken enorme hoeveelheden HBM en DRAM, waardoor er weinig overblijft voor consumentenelektronica . Geheugenfabrikanten hebben hun productielijnen agressief omgeschakeld naar het veel winstgevendere HBM, waardoor de markt voor standaard DRAM en NAND-flash (gebruikt in pc's, smartphones en gameconsoles) wordt uitgehongerd .

Micron-CEO Sanjay Mehrotra wijst op een tweede, minder voor de hand liggende factor: jarenlange agressieve prijsdruk van klanten heeft de geheugenindustrie structureel ondergeïnvesteerd achtergelaten, net op het moment dat de AI-vraag explodeerde. Dit creëerde een aanbodtekort dat niet snel kan worden rechtgezet . Samsung-mede-CEO TM Roh omschreef het tekort in januari 2026 in een interview als 'ongeëvenaard' .

Hoe lang gaat het duren?

Voorspellingen lopen uiteen van eind 2027 tot 2029, en er is weinig consensus over een zachte landing:

• J.P. Morgan schat dat de DRAM-prijzen sinds begin 2024 met meer dan 400% zijn gestegen en ziet het tekort nog 'jaren duren om te normaliseren' .
• Deloitte verwacht dat de krapte mogelijk pas in 2029 zal afnemen, verwijzend naar recordverkopen, stijgende kapitaaluitgaven en hoge prijzen die het aanbod krap houden .
• Samsung's CFO zei in augustus 2026 dat de tekorten in 2027 waarschijnlijk zullen toenemen en tot en met 2028 krap zullen blijven .
• Cantor Fitzgerald voorziet dat de vraag naar DRAM en NAND het aanbod 'tot ver in 2029, zo niet langer' zal overtreffen .
• IDC meldt dat de vraag naar servers sneller blijft groeien dan het aanbod kan bijbenen, zonder dat er tot 2027 verbetering in zicht is .
• Micron-CEO Sanjay Mehrotra heeft herhaaldelijk gewaarschuwd dat het tekort tot na 2026 zal duren. In juni 2026 voegde hij eraan toe dat het aanbod pas in 2028 geleidelijk zal verbeteren, maar dat er geen 'zicht' is op een moment waarop het aanbod de stijgende AI-vraag kan inhalen .

Gevolgen voor de inkoop van hardware door bedrijven

Bedrijven die hardware inkopen, worden geconfronteerd met een totaal andere inkoopomgeving:

• Aanbod rantsoenering: Micron kan slechts aan 50–67% van de klantvraag naar HBM- en DRAM-chips voldoen .
• Prioriteit voor AI-klanten: Micron geeft voorrang aan enterprise AI-klanten boven consumentenmarkten en stopt zelfs met bepaalde productlijnen .
• Prijsdoorberekening: Bedrijven zoals HP en Raspberry Pi verhogen de verkoopprijzen van pc's en single-board computers om de gestegen geheugenkosten te compenseren .
• Voorraadhamsteren: Chinese telefoonfabrikanten 'nemen een voorzichtige houding aan bij het verminderen van hun chipsetvoorraad' .
• Meerjarige inkoopcontracten: Enterprise-inkopers sluiten meerjarige overeenkomsten om de aanvoer veilig te stellen, een significante afwijking van de traditionele éénjarige contracten die vóór het tekort gebruikelijk waren .

Gevolgen voor de bredere techindustrie

Het tekort heeft gevolgen die veel verder reiken dan datacenters:

• Krimpende vraag naar smartphones en pc's: De wereldwijde vraag naar smartphones, pc's en gameconsoles zal naar verwachting in 2026 dalen, omdat fabrikanten de prijzen verhogen om de hogere geheugenkosten te dekken .
• 'RAMaggedon' voor consumenten: De inflatie van geheugenkosten houdt de prijzen van consumentenelektronica hoog, zelfs terwijl andere componenten goedkoper worden .
• Beperkt aanbod AI-chips: HBM is de strakste schakel in de AI-toeleveringsketen en beperkt de productie van AI-versnellers .
• Recordexport van Zuid-Koreaanse chips: Zuid-Korea rapporteerde een export van halfgeleiders ter waarde van $9,95 miljard in de eerste tien dagen van augustus 2026, een record voor die periode .

Overheidsingrijpen: Zuid-Korea's Fonds van $3,5 Miljard

Op 10 augustus 2026 kondigde Kang Hoon-sik, stafchef van de Zuid-Koreaanse president, een halfgeleiderfonds aan van 5 biljoen won ($3,52 miljard). Het fonds is gericht op chipmaterialen, -onderdelen, -apparatuur en bedrijven zonder eigen fabrieken (fabless), in een poging de afhankelijkheid van Japanse en Nederlandse leveranciers te verminderen . De overheid beloofde daarnaast een extra 5 biljoen won aan handelsfinanciering voor exportgerichte leveranciers en een apart samenwerkingsprogramma voor chips van 1 biljoen won .

Tegelijkertijd hebben de Zuid-Koreaanse techgiganten Samsung en SK Hynix gezamenlijk meer dan $550 miljard toegezegd voor de bouw van vier nieuwe geheugenfabrieken in het zuidwesten van het land. Dit maakt deel uit van een breed nationaal investeringsplan dat halfgeleiders, AI-datacenters en fysieke AI omvat . De 'Korea Semiconductor Special Act' trad op 11 augustus 2026 in werking, hoewel het bijbehorende financieringsmechanisme van ₩2 biljoen pas in 2027 van start gaat .

Analistenadviezen en marktverwachtingen

Optimistische stemmen:

• Cantor Fitzgerald (C.J. Muse): De Amerikaanse aandelen van SK Hynix (toen ~$142) zullen in 12 maanden verdubbelen naar $300, omdat de vraag naar DRAM en NAND het aanbod tot ver in 2029 overtreft .
• Mirae Asset Securities (Young-gun Kim): Koopadvies voor SK Hynix, koersdoel verhoogd met 43% naar ₩1.370.000; de prognose voor de operationele winst in 2026 is met 4,6% verhoogd naar 148 biljoen won .
• KB Securities: Handhaaft Koopadvies voor SK Hynix (doel ₩3,0 miljoen) en Samsung Electronics, en spreekt van een 'nul-aanbod' tijdperk voor geheugen .
• Goldman Sachs: Koop de dip bij SK Hynix en Samsung; herhaalt 'Overweight' voor Zuid-Koreaanse aandelen met een 12-maands Kospi-doel van 12.000. De bank stelt dat beleggers te vroeg een neergang inprijzen .
• Bank of America: Koopadvies voor TSMC (doel NT$1.560), omdat de recente zorgen overdreven zijn .

Voorzichtigheid / verlaagde adviezen:

• Kiwoom Securities (Park Yu-ak): Verlaagde het koersdoel voor Samsung naar ₩350.000 (van ₩390.000) en voor SK Hynix naar ₩210.000, nadat de aandelen van hun pieken waren gedaald .
• De meningen over Koreaanse chipaandelen zijn over het algemeen verdeeld: sommige analisten zien een piekcyclusrissico en verlagen hun doelen, terwijl anderen de terugval zien als een koopkans .