Zonnepanelen-import in Afrika stijgt explosief: $400 miljoen in eerste kwartaal 2026

De explosieve groei wordt aangedreven door drie gelijktijdige ontwikkelingen: Chinese zonnepanelenfabrikanten overspoelen de wereldmarkt met historisch goedkope panelen door eigen overproductie, de energiecrisis in Afrika drijft huishoudens en bedrijven van het onbetrouwbare stroomnet, en dalende accu-prijzen maken zonne-energie met opslag een levensvatbaar alternatief voor dure dieselgeneratoren .

De cijfers: Q1 2026 versus heel 2025

Afrika importeerde in 2025 in totaal 18,2–18,8 GW aan zonnepanelen uit China, een stijging van 48% ten opzichte van de 12,7 GW in 2024 . Alleen al in maart 2026 werd 10 GW aan Chinese zonnetechnologie naar Afrika verscheept, een maand-op-maandstijging van 176% .

De officiële installatiecijfers vertellen echter een ander verhaal. Volgens de Global Solar Council voegde Afrika in 2025 slechts ~4,5 GW aan nieuwe zonnecapaciteit toe, een stijging van 54% op jaarbasis . Het verschil – 18,2 GW geïmporteerd versus 4,5 GW geïnstalleerd – is de sleutel tot het begrijpen van wat er werkelijk gebeurt .

Welke landen lopen voorop?

Zuid-Afrika blijft de grootste importeur van het continent. Het land haalde in de twaalf maanden tot juni 2025 3,8 GW aan panelen binnen, maar het aandeel in de totale Afrikaanse import is inmiddels gedaald tot onder een derde nu andere markten versnellen .

Nigeria heeft Egypte voorbijgestreefd als de op een na grootste importeur van Afrika. In de twaalf maanden tot juni 2025 importeerde Nigeria 1.721 MW en voegde het in 2025 803 MW aan nieuwe capaciteit toe . In maart 2026 alleen al stegen de Nigeriaanse importen met 519% .

Egypte verdubbelde zijn Chinese paneelimport tot 2,3 GW in 2025 en installeerde 500 MW aan nieuwe capaciteit . Algerije voerde de import zesvoudig op – van 0,35 GW naar 2,1 GW – en installeerde 400 MW .

In 2025 vestigden 20 Afrikaanse landen nieuwe jaarrecords voor zonne-import en importeerden 25 landen elk minstens 100 MW, tegenover 15 een jaar eerder . Nigeria, Kenia en Ethiopië importeerden in maart 2026 voor het eerst alle drie meer dan 1 GW aan zonnepanelen in één maand .

Het verborgen verhaal: kleinschalige dak- en off-gridsystemen

Het enorme gat tussen geïmporteerde modules en officieel geïnstalleerde capaciteit wijst op een stille revolutie in kleinschalige zonne-energie die aan de officiële statistieken ontsnapt . De Global Solar Council schat dat 44% van de nieuwe zonnecapaciteit in 2025 afkomstig was van gedistribueerde systemen – daken, bedrijven en off-grid – en geeft toe dat dit cijfer waarschijnlijk een onderschatting is .

Er zijn twee parallelle transities gaande :

• Grootschalige projecten in Zuid-Afrika, Nigeria en Egypte, die wél in de officiële data worden bijgehouden.
• Een gedistribueerde transitie, aangewakkerd door dalende accu-prijzen, onbetrouwbare stroomnetten en het afschaffen van dieselsubsidies. Deze blijft grotendeels onzichtbaar voor de nutsbedrijven.

Afrika importeert bovendien meer zonnecomponenten – zoals zonnecellen – dan volledig gemonteerde panelen. Dit wijst op lokale assemblage en een wijdverbreide gedistribueerde uitrol .

Beleidswijzigingen voeden de boom

• Het afschaffen van dieselsubsidies in verschillende landen maakt zonne-energie met accu-opslag concurrerend met dieselgeneratoren .
• Salderingsregelingen en hervorming van importtarieven moedigen adoptie aan, al verschillen de specifieke regels per land .
• Lokale productie komt op gang: Ethiopië, Zuid-Afrika, Marokko en Nigeria bouwen eigen assemblage- en productiecapaciteit op. Nigeria exporteerde in Q1 2026 al voor N85,79 miljard (~$55 miljoen) aan zonnepanelen, terwijl het zelf nog veel importeert .

Het financieringstekort dat de groei kan afremmen

Ondanks de recordcijfers blijft de investeringsstroom geconcentreerd in een handvol markten. De Global Solar Council waarschuwt dat het grootste deel van het continent nog ernstig ondergefinancierd is . Off-grid en kleinschalige projecten hebben te maken met hogere financieringskosten en beperkte toegang tot kapitaal in vergelijking met grootschalige projecten. Dit schept een scheefgroei die de bredere energietransitie zou kunnen vertragen .

Aan de positieve kant: de nieuwe netgekoppelde zonnecapaciteit in 2026 heeft inmiddels die van heel 2025 al overtroffen. Dat wijst erop dat het investeringsklimaat verbetert – al blijft de groei geconcentreerd in een paar landen .