Straat van Hormuz-crisis 2026: Hoe een zeestraat de mondiale oliemarkt op zijn kop zette

Het scheepvaartverkeer door de Straat van Hormuz

Voor het conflict voeren er dagelijks ongeveer 90 tot 110 schepen door de Straat van Hormuz . Op het hoogtepunt van de verstoring daalde het verkeer met meer dan 90%, soms tot bijna nul . Begin maart 2026 was het aantal dagelijkse tankerpassages gedaald tot nul . Begin augustus 2026 bleef het verkeer sterk verminderd: Kpler registreerde op sommige dagen in begin augustus slechts ongeveer acht schepen die de zeestraat overstaken. De zeeroute bleef zo goed als gesloten terwijl Iran en Oman onderhandelden over een 60-dagen durend heropeningskader . Op 9 juli werden er slechts twee olietankers gemeld die de oversteek maakten .

Vrachttarieven en dagelijkse scheepskosten

De dagelijkse huurprijs voor VLCC's (Very Large Crude Carriers) steeg naar ongeveer $500.000 per dag — bijna tien keer het normale niveau . Sinokor Maritime verhuurde een VLCC voor bijna $500.000 per dag voor een reis door de Straat van Hormuz, zo bleek op 10 augustus . Reliance Industries betaalde tussen de $23 en $25 miljoen om één enkele supertanker te huren voor het laden van Iraakse ruwe olie — een van de hoogste vrachtkosten ooit tijdens het conflict . Eind juni werd een VLCC geboekt voor 897 Worldscale-punten (bijna 9 keer de standaard) voor een reis van de Perzische Golf naar India . De tarieven voor olietankers in de Golf verdubbelden ongeveer in juni 2026 toen het verkeer tijdens een kort staakt-het-vuren langzaam op gang kwam, voordat ze bij hernieuwde vijandelijkheden weer instortten .

Dieselcrack spreads en Aziatische raffinaderijen

De 'diesel crack spread' — het verschil tussen de prijs van ruwe olie en diesel — steeg in juli 2026 voorbij de $60 per vat naar een recordhoogte . Dit prijsverschil bleef groeien omdat raffinaderijen moeite hadden om aan ruwe olie te komen . Aziatische raffinaderijen hebben sinds maart 2026 hun productie teruggeschroefd, eenheden stilgelegd of overmacht afgekondigd . De productie van diesel en vliegtuigbrandstof daalde in april 2026 met minstens 1 miljoen vaten per dag . De Aziatische ruwe-olie-import bereikte een dieptepunt in tien jaar . Grote raffinaderijen in Saoedi-Arabië, Bahrein, Koeweit en de VAE bleven na de sluiting van de Straat gedeeltelijk of volledig buiten bedrijf . China verminderde de raffinagecapaciteit aanzienlijk om het ruwe-olietekort te compenseren, maar dit was niet genoeg om de wereldwijde brandstofkrapte te compenseren .

Gevolgen voor de bredere markt

Olieprijzen: De Brentolieprijs steeg in twee handelssessies met 8%, van $71,32 (27 februari) naar $77,24 per vat (2 maart) . De olieprijs steeg in 26 handelsdagen met ongeveer 60-70%, waarbij WTI klom van $66,96 (27 februari) naar $104,69 (30 maart). Brent handelde rond de $116 per vat op de piek eind maart . Op 10 augustus 2026 noteerde Brent rond de $84,46/vat en WTI rond de $78,84/vat, nu de hoop op een heropeningsdeal met Iran fluctueert . Goldman Sachs schatte dat handelaren ongeveer $14/vat aan conflictrisicopremie inprijzen .

Energieaandelen: De energiesector van de S&P 500 steeg samen met de olieprijzen in de eerste weken van de oorlog . De snelle prijsstijging van olie (sneller dan de schok van de Russisch-Oekraïense oorlog in 2022) zorgde voor een brede opleving van energie-aandelen .

Wereldwijde benchmarks: Brentolie kende extreme volatiliteit — een daling van 11% op één dag in mei 2026 door hoop op een heropeningsdeal . De Europese aardgasprijzen stegen sinds het begin van het conflict met meer dan 70%, hoewel ze onder de crisispieken van 2022 bleven . IEA-gegevens tonen aan dat de Golfstaten de totale olieproductie met minstens 10 miljoen vaten per dag hebben teruggebracht vanwege het onvermogen om via de zeestraat te exporteren .

De waarschuwing van Bank of America over scheepstekorten

In de beschikbare zoekresultaten werd onvoldoende bewijs gevonden voor de specifieke waarschuwing van Bank of America dat er "10 keer meer schepen nodig zijn om het aanbod te stabiliseren." Het zoekbudget was uitgeput voordat een gerichte controle kon worden uitgevoerd. De context past echter in het grotere plaatje: met dagelijkse VLCC-tarieven van ~$500.000 en een enkele supertanker die $25 miljoen kost om te huren , is een enorm tekort aan beschikbare schepen die het risicovolle vaarwater willen doorkruisen duidelijk zichtbaar. VLCC-tarieven van ongeveer 9 tot 12 keer de normale Worldscale-niveaus zijn consistent met het soort structureel scheepvaarttekort dat een dergelijke waarschuwing zou beschrijven. Als dit een specifiek onderzoeksrapport van BofA is, zou een handmatige zoekopdracht in BofA Global Research of een financiële dataterminal nodig zijn om de exacte cijfers en bewoordingen te bevestigen.

Belangrijke kanttekening: Het conflict begon op 28 februari 2026 (niet in 2025 zoals in sommige bronnen wordt verwezen). Alle data in de bronnen hebben betrekking op 2026.