Iraanse olie-export plat door Amerikaanse zeeblokkade: Kharg-eiland wekenlang stil, omstreden deal over Straat van Hormuz in zicht

Dit volgt op een eerdere blokkade van zes weken die in juni kort werd opgeheven, waardoor drie zeer grote ruwe-olietankers (VLCC's) konden laden bij de Sea Island-terminal bij Kharg, voordat de nieuwe blokkade werd ingesteld .

Een groeiende vloot van Iraanse tankers – merendeels beladen met ruwe olie, maar ook met brandstof en vloeibaar petroleumgas – drijft voor de kust van Iran, niet in staat hun lading te lossen. Volgens de belangenorganisatie United Against Nuclear Iran gaat het om 50 schepen, een stijging ten opzichte van 45 een week eerder en 36 toen de blokkade op 14 juli werd hervat .

Straat van Hormuz-onderhandelingen in slotfase

De diplomatieke inspanningen om de crisis op te lossen zijn in een stroomversnelling geraakt. Iran heeft aangekondigd dat het met Oman tot een vergelijk is gekomen over een nieuwe scheepvaartroute door de strategische Straat van Hormuz. Volgens Esmaeil Baqaei, een woordvoerder van het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken, verkeert de overeenkomst "in de slotfase" .

De details van het akkoord zijn nog niet volledig openbaar gemaakt, maar volgens de Iraanse staatsmedia zou de overeenkomst onder meer een verbod op Amerikaanse en Israëlische schepen in de straat inhouden, met boetes van maximaal 20% van de ladingwaarde voor overtreders. Ook zou Iran verantwoordelijk worden voor navigatiebegeleiding, verkeersmonitoring, maritieme veiligheid en milieubescherming .

Het meest omstreden punt blijft de tolheffing. Iran wil een vergoeding van 5% tot 7% van de vrachtwaarde voor schepen die de straat gebruiken. Oman spreekt over een vrijwillige bijdrage van ongeveer 3%, terwijl de VS elke vorm van tolheffing afwijst en stelt dat de straat een internationale waterweg is die vrij van Iraanse controle moet blijven .

Acht scheepvaartlobbygroepen hebben al geprotesteerd tegen de voorgenomen overeenkomst. Branchebronnen zeggen dat het plan onwerkbaar is vanwege Amerikaanse sancties en restrictieve verzekeringsclausules die betalingen aan Iran bemoeilijken .

Olieprijzen onder druk

De aanhoudende blokkade en de verstoring van het scheepvaartverkeer hebben de olieprijzen opgestuwd tot rond de $100 per vat. Het scheepvaartverkeer door de Straat van Hormuz, waar normaal een vijfde van de wereldwijde olie doorheen gaat, is met zo'n 70% gedaald vergeleken met de periode van het tijdelijke bestand in juni .