Fitch slaat alarm: correctie op AI-markt wordt groot mondiaal kredietrisico

Op 28 juli 2026 publiceerde Fitch Ratings zijn kwartaalrapportage over mondiale risico's en sloeg daarbij harde alarm: een correctie op de AI-markt is nu een van de twee grootste korte-termijnbedreigingen voor de mondiale kredietwaardigheid, naast de geopolitieke spanningen tussen de VS en Iran en de verstoringen in de Straat van Hormuz . De kern van de zorg is dat de ongekende, met schulden gefinancierde AI-investeringen – die in 2026 naar schatting $700–800 miljard bedragen en in 2027 richting $1 biljoen gaan – diep verweven zijn geraakt met de reële economie en de Amerikaanse kapitaalmarkten . Een uitverkoop van AI-gerelateerde activa, zo stelt Fitch, zou niet langer beperkt blijven tot aandelen, maar zou overslaan naar de kredietmarkten en de bredere economische groei.

De waarschuwing kwam op een moment dat de markt al op scherp stond. Eind juli sloeg de nervositeit om van aandelenpraat naar harde signalen op de kredietmarkt: de Zuid-Koreaanse benchmarkindex crashte, credit default swap (CDS)-spreads voor Big Tech schoten naar records, en een nieuwe term – 'circulaire financiering' – deed zijn intrede in het lexicon van analisten.

Zuid-Korea's KOSPI: Een rit van 34% in drie dagen

Het meest dramatische marktverloop speelde zich af in Seoul. Op 28 en 29 juli stortte de Zuid-Koreaanse KOSPI-index met 16% in over twee handelsdagen, wat beide dagen leidde tot handelsonderbrekingen (circuit breakers) . De uitverkoop werd direct veroorzaakt door twijfel bij beleggers over het rendement op AI-infrastructuurinvesteringen en toenemende concurrentie in de geheugenchipsector, waarin Zuid-Koreaanse giganten als Samsung Electronics en SK Hynix domineren . SK Hynix rapporteerde een recordwinst van 60,54 biljoen won ($41,25 miljard) – een stijging van 557% op jaarbasis – maar bleef daarmee ongeveer 3,5 biljoen won onder de analistenverwachtingen, wat de onrust verder aanwakkerde .

Daarna volgde de grootste opleving ooit gemeten. Op 31 juli schoot de KOSPI maar liefst 18% omhoog in één sessie, nadat de Zuid-Koreaanse overheid een injectie van 20 biljoen won ($13,9 miljard) aankondigde in het staatsinvesteringsfonds voor strategische AI-investeringen, datacenters en infrastructuur . The New York Times merkte op dat de markt vóór deze opleving in een neerwaartse spiraal zat door de angst dat de wereldwijde AI-investeringen van meer dan $1 biljoen 'buitensporig waren geweest' .

De gemengde signalen hielden aan tot in augustus. Op 1 augustus meldde Zuid-Korea dat de export in juli beter was dan verwacht, waarbij de export van halfgeleiders met 179% steeg op jaarbasis, gedreven door de wereldwijde vraag naar AI-chips . Toch stonden deze sterke cijfers in schril contrast met de eerdere beurscrash – een teken dat de markt nog niet weet of de huidige AI-vraag de schaal van de investeringen wel rechtvaardigt.

Record CDS-spreads: De kredietmarkt neemt het voortouw

Terwijl aandelen de krantenkoppen haalden, zonden de kredietmarkten een nog alarmerender signaal uit. Credit default swap (CDS)-spreads voor Alphabet, Amazon, Meta en Nvidia bereikten eind juli recordhoogtes, omdat beleggers zich steeds meer zorgen maakten over de schulden die worden aangegaan om datacenters, chips en geavanceerde AI-modellen te financieren . CDS-prijzen fungeren als een verzekering tegen wanbetaling; hogere spreads duiden op toenemende bezorgdheid over het vermogen van een bedrijf om zijn schulden te beheren.

De kredietmarkt, in plaats van aandelenwaarderingen, werd de belangrijkste graadmeter voor stress – waarbij CDS 'EPS voorbijstreefde' als de belangrijkste indicator . De 5-jaars CDS van Oracle stond eind juli op 215 basispunten, wat betekent dat beleggers jaarlijks $215.000 moesten betalen om $10 miljoen aan schulden tegen wanbetaling te verzekeren . De kredietverzekeringskosten voor Big Tech waren sinds begin 2025 meer dan verdubbeld .

CNBC berichtte op 24 en 26 juli dat de kredietopslagen voor technologiebedrijven die de AI-opbouw aandrijven, sterk aan het oplopen waren, waarbij vastrentende beleggers zich steeds ongemakkelijker voelden bij de enorme hoeveelheid kapitaal die nodig is . De cijfers zijn duizelingwekkend: hyperscalers gaven in de eerste helft van 2026 maar liefst $182 miljard uit aan obligaties – een sprong van 1.300% op jaarbasis .

Het probleem van 'circulaire financiering'

Analisten wezen op een zorgwekkende dynamiek van 'circulaire financiering' . Het patroon werkt als volgt: Big Tech-bedrijven lenen massaal om Nvidia-chips te kopen en datacenters te bouwen, die op hun beurt AI-diensten mogelijk maken. Maar de uiteindelijke vraag van eindgebruikers naar die AI-diensten blijft vooralsnog onbewezen. Als het vertrouwen in die rendementen afneemt, kan de hele cyclus in elkaar storten – van Nvidia tot de gehele hyperscale cloud-sector .

De zorg is dat AI-uitgaven zijn verschoven van een speculatieve gok op aandelen naar een systematische kredietblootstelling. Fitch noemde zelf vier mogelijke triggers voor een correctie: tegenvallende commerciële opbrengsten van AI, strengere regelgeving, toenemende concurrentie en verstoring van de arbeidsmarkt .

Bredere mondiale kredietomstandigheden

Fitch plaatste het risico van een AI-correctie op één lijn met de militaire escalatie tussen de VS en Iran en de mogelijke blokkade van de Straat van Hormuz als de twee grootste korte-termijnbedreigingen voor de mondiale kredietwaardigheid . Een derde risico – een sterke El Niño – werd genoemd als extra druk op 'junk-rated' landen (landen met een lage kredietwaardigheid) .

De waarschuwingen waren niet geïsoleerd. De Bank voor Internationale Betalingen (BIS) wees in haar jaarrapport van juni 2026 op de houdbaarheid van AI-gerelateerde investeringen als een belangrijk drukpunt in de mondiale financiële omstandigheden . Man Group's H2 2026 Credit Outlook (9 juli) merkte op dat de kredietmarkten 'het gewicht van dat aanbod al voelen', waarbij de stijgende emissies en dalende rentedekkingsgraden waarschijnlijk zullen leiden tot een verdere verbreding van de spreads . Allianz Research (8 juli) stelde vast dat AI de mondiale groei weliswaar ondersteunt en de negatieve effecten van energie- en handelsoorlogen compenseert, maar dat de toenemende AI-gerelateerde obligatie-uitgifte en verslechterende rentedekkingsgraden waarschijnlijk zullen leiden tot een 'gematigde verbreding van de spreads' en een toename van 4% in het wereldwijde aantal faillissementen in 2026 .

De kern

De kernzorg – samengevat in Fitch's uitspraak dat AI-uitgaven 'vooruitlopen op onzekere toekomstige rendementen' – is verschoven van een debat op de aandelenmarkt naar een realiteit op de kredietmarkt. In de loop van enkele dagen eind juli 2026 zagen beleggers de Zuid-Koreaanse benchmarkindex met meer dan een derde uitslaan, bereikten CDS-spreads voor 's werelds grootste technologiebedrijven recordhoogtes, en begon een wereldwijde obligatiemarkt het AI-schuldrisico serieus te herwaarderen.

De vraag van een biljoen dollar – of AI-infrastructuurinvesteringen ooit rendement zullen opleveren die de kosten rechtvaardigen – blijft onbeantwoord. Wat er in juli 2026 veranderde, is dat de markt een antwoord begon te eisen.