Waarom de chipbeurs in juli 2025 instortte en wat er nu gebeurt

China's verrassende lithografie-doorbraak

Een keerpunt kwam op 28 juli, toen berichten opdoken dat een Chinees staatsbedrijf was begonnen met de massaproductie van immersie diepe ultraviolet (DUV) lithografiemachines – een cruciaal hulpmiddel voor geavanceerde chipproductie dat voorheen werd beperkt door exportcontroles . Dit leidde tot een brute uitverkoop van Aziatische geheugenchip-aandelen: Samsung daalde tot 9,5% en SK Hynix verloor 10,9% op één dag . De bredere angst was dat China de technologische kloof sneller dichtte dan verwacht, waardoor de prijszettingsmacht en het marktaandeel van gevestigde spelers als Samsung, SK Hynix, Micron en TSMC bedreigd zouden worden.

Zuid-Korea's recordcrash

Zuid-Korea's KOSPI-index kreeg de zwaarste klap te verduren met een maandverlies van 28,9% – erger dan de recorddaling van 23,1% tijdens de wereldwijde financiële crisis van 2008 en zelfs scherper dan de Nasdaq-daling van 22,9% tijdens de dotcomzeepbel in 2000 . Geheugenchip-aandelen, die de AI-rally hadden aangevoerd, stonden in het epicentrum van de crash.

Marktherstel en verdeelde analisten

In de week van 2 augustus herstelden de wereldwijde chipaandelen gedeeltelijk. TSMC steeg 3,9%, Foxconn won 4,9% en andere Aziatische chipmakers herstelden wat terrein . Het herstel was echter voorzichtig en volatiel.

Wall Street-analisten zijn scherp verdeeld over wat komen gaat:

• JPMorgan (Optimistisch): Noemde de sector 'bijna oververkocht' en adviseerde een strategisch instapmoment. Strator Mislav Matejka zei dat ze 'geen langdurige marktzwakte verwachten van deze rotaties' .
• Morgan Stanley (Voorzichtig): Waarschuwde dat halfgeleiders, zelfs als er een opleving komt, 'waarschijnlijk hun eerdere leiderschapsstatus niet zullen herwinnen'. Ze hadden meer vertrouwen in hyperscale cloudcomputingbedrijven dan in pure chipfabrikanten .
• Citi (Koop de dip): Analyst Christopher Danely betoogde dat de dalingen van de SOX koopkansen waren en dat chipaandelen meer opwaarts potentieel hadden .
• UBS (Voorzichtig): Merkte op dat de sector onder zware druk stond als onderdeel van een bredere technologiecorrectie .

Er blijven risico's. De SOX is in een bearmarkt beland (meer dan 20% gedaald vanaf de piek in juni) . Het 'buy-the-dip'-patroon dat eerder in 2025 had gewerkt, was deze keer minder betrouwbaar, omdat de structurele zorgen over AI-rendement en Chinese concurrentie dieper waren .

Beleidsreactie: subsidies en exportcontroles

Beleidsmakers aan beide zijden van de Atlantische Oceaan hebben gereageerd met het versnellen van subsidieprogramma's en exportcontroles, hoewel geen enkele beleidsinterventie de beurscrash zelf direct aanpakte.

• Europese Unie: De Europese Commissie stelde in juni 2025 'Chips Act 2.0' voor, een vervolg op de oorspronkelijke Europese Chipsverordening, gericht op het versterken van Europa's halfgeleiderproductiecapaciteit . Op 14 juli keurde de Commissie €659 miljoen aan Duitse staatssteun goed voor vier nieuwe halfgeleiderfabrieken . Een door de EU gefinancierd rapport van 2 juli waarschuwde echter dat de Europese chipsector een 'sombere toekomst' tegemoet gaat vanwege Chinese exportcontroles, afhankelijkheid van Amerikaanse technologie en structurele binnenlandse zwaktes .

• Verenigde Staten: De regering-Biden had in januari 2025 nieuwe importtarieven op halfgeleiders ingevoerd . Half juli waarschuwde een Amerikaanse functionaris van het Ministerie van Handel dat er 'verdere regelgeving op chips en AI aan komt' . Het voorgestelde MATCH Act zou exportcontroles uitbreiden naar oudere generaties chipproductieapparatuur die aan China wordt verkocht, wat weerstand oproept van Europese chipmakers die afhankelijk zijn van die verkopen .

• Geopolitieke achtergrond: De beurscrash speelde zich af tegen een achtergrond van toenemende spanningen tussen de VS en China. Het CSIS waarschuwde dat zowel de VS als de EU 'zwaar afhankelijk blijven van chips die in Taiwan worden gemaakt' en een 'catastrofale economische ontwrichting' riskeren als een conflict tussen China en Taiwan de halfgeleiderexport van het eiland zou lamleggen .

De kernboodschap

De chipcrash van juli 2025 was fundamenteel een vertrouwenscrisis in het AI-investeringsverhaal – versterkt door China's verrassende lithografie-doorbraak, angst voor overaanbod van geheugenchips en een gewelddadige ontrafeling van de overvolle AI-momentumhandel. Begin augustus was er een gedeeltelijk herstel, maar analisten blijven verdeeld of dit een koopkans is of een structurele verschuiving. Beleggers moeten letten op de kwartaalcijfers van grote techbedrijven, verdere ontwikkelingen in de Chinese chipproductie en beleidsmaatregelen uit Washington of Brussel die het concurrentielandschap kunnen veranderen.