Sony's 'strengste zwijgplicht ooit' na woedende reacties op stopzetten PlayStation-schijven

Op 1 juli 2026 maakte Sony via een blogpost van drie alinea's bekend dat het vanaf januari 2028 definitief zou stoppen met de productie van fysieke schijven voor nieuwe PlayStation-games. Vanaf die datum zijn nieuwe titels alleen nog digitaal verkrijgbaar via de PlayStation Store of als downloadcode in de winkel . Het bedrijf verwees naar 'veranderende consumentenvoorkeuren'. De aankondiging ontketende echter een lawine aan kritiek, die Sony dwong tot het nemen van ongekende maatregelen – waaronder een interne zwijgplicht voor het eigen personeel.

De 'strengste social media-lockdown ooit'

Oud-werkneemster van Santa Monica Studio, Alanah Pearce, onthulde dat Sony de 'strengste social media-richtlijnen' ooit voor PlayStation-medewerkers had ingesteld. Dit betekende een directe spreekverbod voor personeel om het stopzetten van de schijven of de daaruit voortvloeiende controverse op hun persoonlijke sociale mediakanalen te bespreken . Volgens Pearce, die sprak in een YouTube-video, vertelden interne medewerkers van PlayStation-studio's haar dat Sony 'de strengste richtlijnen voor sociale media-communicatie ooit in de geschiedenis van het bedrijf' had uitgedeeld . De maatregel lijkt erop gericht om interne kritiek of gelekte informatie te voorkomen die de crisis verder zou kunnen aanwakkeren.

De 'Don't Kill the Disc'-petitie

Binnen enkele uren na de aankondiging van Sony lanceerde een Canadese winkelketen de petitie 'Don't Kill the Disc' op Change.org . De boodschap van de petitie is glashelder: 'Onderteken om Sony te vertellen dat het schijf-gebaseerde games in leven moet houden na 2028, zodat de volgende generatie de games die ze spelen ook echt kan bezitten, en niet slechts kan huren' . De petitie passeerde in iets meer dan een week de 250.000 handtekeningen, waarmee het een van de grootste grassroots gaming-petities in jaren is . Op 9 juli was het zelfs de best presterende petitie op Change.org .

'Wij zijn niet tegen digitaal. Wij zijn ertegen dat digitaal de enige optie wordt', stelt de petitie .

De Nederlandse rechtszaak van €400 miljoen

De beslissing over de schijf kwam middenin een lopende rechtszaak terecht. De Nederlandse consumentenstichting Stichting Massaschade & Consument (SM&C) was Sony al aan het aanklagen vanwege de 30%-'Sony-belasting' op PlayStation Store-verkopen . Het einde van de schijf, zo betoogt SM&C, vernietigt Sony's eigen antitrust-verdediging, omdat het de prijsconcurrentie in de detailhandel volledig uitschakelt .

De groep, die ongeveer 1,7 miljoen Nederlandse PlayStation-gebruikers vertegenwoordigt, eist een schadevergoeding van ruim €400 miljoen . Voorzitter Lucia Melcherts van SM&C zei tegen WCCFtech: 'Geen schijven betekent geen tweedehandsmarkt en geen alternatief voor de PlayStation Store, dus vanaf 2028 bepaalt Sony alleen wat een game kost en zelfs hoe lang je hem mag gebruiken' . De zaak heeft inmiddels een eerste rechtszitting gehad .

De tweedehandsmarkt op het spel

Verschillende berichten benadrukken dat de overstap naar volledig digitaal de fysieke doorverkoop- en verhuurmarkt voor PlayStation-games zou elimineren – een markt die miljarden waard is. The Times of India meldde dat gamers zeggen dat ze 'de doorverkoopmarkt volledig zullen verliezen' , en consumentenbeschermers waarschuwen voor een 'prijsmonopolie' in de PS Store zodra de fysieke detailhandel verdwijnt .

Ontwikkelaars komen in verzet

Disgaea-bedenker Sohei Niikawa

De bedenker van de Disgaea-serie werd een van de meest uitgesproken critici van de beslissing. In een gesprek met Noisy Pixel op de Anime Expo 2026 zei Niikawa dat de directie van Sony 'waarschijnlijk nooit heeft overwogen wat fysieke edities betekenen voor de mensen die er waarde aan hechten' . Hij stelde dat 'als ze zo ver gaan om fysieke games te schrappen, ze net zo goed de consolehardware kunnen schrappen', omdat een televisie in dat geval al voldoende zou zijn voor digitaal-only spel . Hij voegde eraan toe dat Sony's leiderschap 'de gevoelens van fans niet begrijpt' .

Hideo Kojima mengt zich in het debat

Ook de legendarische ontwikkelaar Hideo Kojima gaf zijn afkeuring te kennen. The Japan Times meldde dat Kojima opmerkingen van zichzelf uit 2021 opnieuw deelde: 'Digitale data zullen niet langer eigendom zijn van individuen op eigen initiatief' . IGN bevestigde dat Kojima kritiek op Sony's beslissing deelde .

Sony's radiostilte op sociale media

Na de aankondiging ging Sony volledig op zwart op al zijn belangrijkste sociale mediakanalen – X/Twitter, Facebook, Instagram en Bluesky – voor ongeveer vijf dagen . Het YouTube-account was het enige dat nog actief was, en de overgrote meerderheid van de reacties op die video's ging over de beslissing om de schijf te schrappen . Toen Sony uiteindelijk terugkeerde naar sociale media, werd de beslissing niet erkend of teruggedraaid .

Geen terugdraaiing in zicht

Volgens de meest recente berichten van eind juli 2026 heeft Sony geen enkele verklaring afgelegd waarin het de gefaseerde afschaffing van de schijf per januari 2028 terugdraait of wijzigt . Het beleid blijft van kracht, ondanks wat een medium omschreef als een 'stormvloed' van kritiek .

Wat dit betekent voor gamers

Sony's afschaffing van de fysieke schijf markeert een beslissende verschuiving in het console gaming-landschap. Het bedrijf gokt erop dat het gemak van volledig digitaal kopen zwaarder weegt dan de zorgen over eigendom, doorverkoop en prijzen die tot de backlash hebben geleid. Maar met een kwart miljoen handtekeningen, een rechtszaak van €400 miljoen en de meest prominente ontwikkelaars uit de industrie die hun stem verheffen, heeft de beslissing een niveau van aanhoudende tegenstand gegenereerd waar Sony niet op voorbereid lijkt – of niet op in durft te gaan.