VS en Iran opnieuw in open conflict na mislukt staakt-het-vuren

Eind juli 2026 verkeren de Verenigde Staten en Iran in een actief en escalerend militair conflict. Een kortstondig en fragiel vredesakkoord is volledig ingestort. De gevolgen zijn wereldwijd voelbaar: de olieprijs is boven de $90 gestegen, de Amerikaanse dollar wordt sterker, en er groeit angst voor een terugkeer naar een grootschalige oorlog in het Midden-Oosten. Dit is een feitelijk overzicht van de situatie, gebaseerd op geverifieerde bronnen.

Het verbroken vredesakkoord en de terugkeer naar geweld

• Het interim-akkoord van 17 juni is van tafel: Op 17 juni 2026 ondertekenden de VS en Iran een fragiel interim-memorandum van overeenstemming (MoU). Iran beloofde hierin de veilige doorgang van commerciële schepen door de Straat van Hormuz te garanderen, in ruil voor verlichting van sancties . Op 7 juli verklaarde president Trump de deal echter voor 'beëindigd' en lanceerden de VS een nieuwe reeks luchtaanvallen .
• Ook Iran verklaart het akkoord nietig: Na de Amerikaanse aanvallen verklaarde ook de Iraanse leiding het vredesakkoord nietig en hervatte het de vijandelijkheden .

Militaire aanvallen en slachtoffers

• Amerikaanse aanvallen op Iraanse militaire infrastructuur: Het Amerikaanse leger viel 'tientallen doelen' aan langs de Iraanse kustlijn en specifiek de militaire infrastructuur die de Straat van Hormuz bedreigde .
• Iraanse aanvallen op Amerikaanse bases: De Iraanse Islamitische Revolutionaire Garde (IRGC) lanceerde als vergelding raket- en drone-aanvallen op Amerikaanse militaire faciliteiten in Bahrein, Jordanië en Koeweit .
• Twee Amerikaanse militairen gedood in Jordanië: Op 18 juli vielen bij een Iraanse aanval op een Amerikaanse basis in Jordanië twee Amerikaanse militairen. Een derde wordt nog steeds vermist. Dit werd bevestigd door CENTCOM en het Pentagon .
• Minstens 35 doden gemeld: Het totale aantal Amerikaanse slachtoffers sinds het begin van het conflict op 28 februari is hierdoor opgelopen tot 16 . Afzonderlijke berichtgeving spreekt van minstens 35 doden als gevolg van de laatste Amerikaanse aanvallen, hoewel het exacte cijfer per bron verschilt en ook Iraans militair personeel omvat.

Economische impact en markten

• Brent-olie stijgt naar $90,79: Op 20 juli stegen de Brent-futures met 3,05% naar $90,79 per vat, de eerste keer in weken dat de grens van $90 werd overschreden. De aanleiding was de escalatie van aanvallen tussen de VS en Iran, die de energietransporten door de Straat van Hormuz verstoorden .
• Aanzienlijke stijging van de dollar: De dollarindex steeg naar het hoogste punt in een week, gedreven door de toenemende vraag naar veilige beleggingen na de hervatting van de Amerikaanse aanvallen op Iran . Op 20 juli zakte de dollar weer licht na een winstreeks van drie dagen .
• Druk op risicogevoelige valuta: Valuta die gevoelig zijn voor risico, zoals de Australische dollar en de euro (EUR/USD), kwamen onder druk te staan door de oplopende spanningen in het Midden-Oosten . Ook de Filipijnse peso verzwakte als gevolg van de bredere risico-aversie op de Aziatische markten .

De Amerikaanse zeeblokkade hersteld

• Blokkade op 14 juli hersteld: Op 13 juli kondigde president Trump aan dat de VS de zeeblokkade van Iran zou herstellen. De Amerikaanse marine begon op 14 juli om 16:00 uur ET met het handhaven van de maritieme blokkade, die alle Iraanse havens, olieterminals en kustgebieden beslaat . Trump stelde ook dat de VS een heffing van 20% zou rekenen op alle vracht die door de Straat van Hormuz wordt vervoerd .

Wereldwijde gevolgen en angst voor een grootschalige oorlog

• Angst voor een terugkeer naar een totale oorlog: Grote nieuwsmedia (AP, NPR, NYT, Reuters) spreken allemaal van groeiende bezorgdheid dat het uiteenvallen van het staakt-het-vuren de kans op een regelrechte oorlog vergroot, wat het Midden-Oosten verder zou destabiliseren en de wereldeconomie zou ontwrichten .
• Economische ontwrichting: Het conflict heeft de olieprijzen opgedreven, de aandelenmarkten onder druk gezet (de S&P 500 daalde op 12 juli met ongeveer 1%) en aanzienlijke onzekerheid toegevoegd aan een toch al wankele wereldeconomie .

Belangrijke kanttekening

Hoewel de hoofdlijnen van de gebeurtenissen goed worden ondersteund door gerenommeerde bronnen (NYT, Reuters, AP, NPR, CNBC), kunnen sommige specifieke cijfers – zoals de exacte dollarindex van 100,84 en het exacte dodental van 35 – niet met die exacte aantallen uit de zoekresultaten worden bevestigd. De dollarindex werd gemeld als 'rond het hoogste punt in ongeveer een week' in plaats van de specifieke stand van 100,84 , en het dodental van 35 kan een optelsom zijn van verschillende berichten over slachtoffers van meerdere dagen van aanvallen. De kern van de gebeurtenissen en marktbewegingen is echter geverifieerd.