Wat drijft de zonne-energiegroei?

Verschillende factoren speelden samen:

• Beleid en EU-doelen — Het REPowerEU-plan en de EU Solar Strategy mikken op ruim 320 GW aan zonnecapaciteit in 2025 en bijna 600 GW in 2030 . De aangepaste Recovery and Resilience Plans van de Europese Commissie blijven geld pompen in zonne-energie, vooral in achtergestelde gemeenten, en versnellen de vergunningsprocedures voor windenergie op land .
• Kostenconcurrentie — Zonnepanelen zijn in veel delen van de EU de goedkoopste stroombron geworden, dankzij enorme prijsdalingen van panelen en installatie .
• Recordcapaciteit — In 2025 voegde de EU 56 GW aan nieuw zonnevermogen toe, het leeuwendeel van alle nieuwe hernieuwbare capaciteit . De zonnestroomproductie groeide in 2025 voor het vierde jaar op rij met meer dan 20%, tot 369 TWh (13% van de totale EU-stroom) .
• Gunstig weer — Zonnige omstandigheden in de belangrijkste markten zorgden voor een extra boost in juni 2026 .

Let op: Sommige marktanalisten voorspellen een lichte daling van nieuwe installaties in 2026 (ongeveer 2% minder, naar circa 68,5 GW), omdat de focus verschuift van pure uitrol naar winstgevendheid en netintegratie .

Net- en opslaguitdagingen door snelle groei

De razendsnelle uitrol van zonnepanelen legt flinke druk op het Europese stroomsysteem:

• Netcongestie en afschakeling — De netinfrastructuur blijft ver achter bij de productiecapaciteit. Netbeheerders moeten steeds vaker zonnestroom afschakelen tijdens de piekuren rond het middaguur, simpelweg omdat het net de stroom niet kan verwerken . Europa staat op koers voor een recordhoeveelheid verspilde zonnestroom deze zomer .
• Negatieve prijzen — De overvloed aan zonnestroom overdag drijft de day-ahead stroomprijzen geregeld naar bijna nul of negatief. In de eerste helft van 2026 waren er zeer veel uren met prijzen rond de €0/MWh . Negatieve prijzen tijdens de middagpieken zijn exponentieel toegenomen .
• Inkomstenderving voor producenten — Door het 'cannibalisatie-effect' verdampen de inkomsten voor zonneparken, waardoor het zonder opslag of stroomafnamecontracten lastiger wordt om winstgevend te blijven .
• Opslagcapaciteit schiet tekort — De EU heeft nu 55 GW aan opslag, maar heeft 200 GW nodig in 2030 . Op 26 juni 2026 ondertekenden EU-energieministers het eerste tripartiete akkoord om opslag te stimuleren: 22 lidstaten beloven 30–35 GW extra opslagcapaciteit tegen 2028 . Toch blijven vergunningsproblemen, afhankelijkheid van Chinese batterijleveranciers en een moeizaam marktontwerp de uitrol vertragen .
• Flexibiliteitstekort — Het European Climate Neutrality Observatory stelt dat de uitbreiding van het net, opslag en flexibiliteit aan de vraagzijde niet in de pas loopt met de groei van hernieuwbare energie . Grote transmissieprojecten doen er vaak tien jaar of langer over van plan tot realisatie .

Hoe wind en zon de EU-stroommix sinds 2025 hebben veranderd

• Fossiele brandstoffen voorbijgestreefd — In 2025 produceerden wind en zon voor het eerst in de EU meer stroom dan fossiele brandstoffen . Samen leverden ze een record van 30% van de EU-stroom, waarmee ze kolen en gas verdrongen .
• Zon overtreft kolen en waterkracht — In 2025 was zonne-energie alleen al goed voor 13% van de EU-stroom, meer dan zowel kolen als waterkracht . De productie steeg met 62 TWh (+20,1%) op jaarbasis — een recordgroei in absolute cijfers .
• Hernieuwbare energie nadert de helft — In het eerste kwartaal van 2026 kwam 45,5% van de EU-stroom uit hernieuwbare bronnen, tegen 42,7% in Q1 2025. Wind was daarbij de grootste hernieuwbare bron .
• Structurele omslag — De Europese Commissie en denktank Ember benadrukken dat de mijlpalen van 2025–2026 structureel zijn: de zonnestroomgroei ligt al vier jaar boven de 20%, en wind en zon hebben fossiele stroom niet alleen in de zomer, maar op jaarbasis blijvend voorbijgestreefd .

Wat drijft de zonne-energiegroei?

Verschillende factoren speelden samen:

• Beleid en EU-doelen — Het REPowerEU-plan en de EU Solar Strategy mikken op ruim 320 GW aan zonnecapaciteit in 2025 en bijna 600 GW in 2030 . De aangepaste Recovery and Resilience Plans van de Europese Commissie blijven geld pompen in zonne-energie, vooral in achtergestelde gemeenten, en versnellen de vergunningsprocedures voor windenergie op land .
• Kostenconcurrentie — Zonnepanelen zijn in veel delen van de EU de goedkoopste stroombron geworden, dankzij enorme prijsdalingen van panelen en installatie .
• Recordcapaciteit — In 2025 voegde de EU 56 GW aan nieuw zonnevermogen toe, het leeuwendeel van alle nieuwe hernieuwbare capaciteit . De zonnestroomproductie groeide in 2025 voor het vierde jaar op rij met meer dan 20%, tot 369 TWh (13% van de totale EU-stroom) .
• Gunstig weer — Zonnige omstandigheden in de belangrijkste markten zorgden voor een extra boost in juni 2026 .

Let op: Sommige marktanalisten voorspellen een lichte daling van nieuwe installaties in 2026 (ongeveer 2% minder, naar circa 68,5 GW), omdat de focus verschuift van pure uitrol naar winstgevendheid en netintegratie .

Net- en opslaguitdagingen door snelle groei

De razendsnelle uitrol van zonnepanelen legt flinke druk op het Europese stroomsysteem:

• Netcongestie en afschakeling — De netinfrastructuur blijft ver achter bij de productiecapaciteit. Netbeheerders moeten steeds vaker zonnestroom afschakelen tijdens de piekuren rond het middaguur, simpelweg omdat het net de stroom niet kan verwerken . Europa staat op koers voor een recordhoeveelheid verspilde zonnestroom deze zomer .
• Negatieve prijzen — De overvloed aan zonnestroom overdag drijft de day-ahead stroomprijzen geregeld naar bijna nul of negatief. In de eerste helft van 2026 waren er zeer veel uren met prijzen rond de €0/MWh . Negatieve prijzen tijdens de middagpieken zijn exponentieel toegenomen .
• Inkomstenderving voor producenten — Door het 'cannibalisatie-effect' verdampen de inkomsten voor zonneparken, waardoor het zonder opslag of stroomafnamecontracten lastiger wordt om winstgevend te blijven .
• Opslagcapaciteit schiet tekort — De EU heeft nu 55 GW aan opslag, maar heeft 200 GW nodig in 2030 . Op 26 juni 2026 ondertekenden EU-energieministers het eerste tripartiete akkoord om opslag te stimuleren: 22 lidstaten beloven 30–35 GW extra opslagcapaciteit tegen 2028 . Toch blijven vergunningsproblemen, afhankelijkheid van Chinese batterijleveranciers en een moeizaam marktontwerp de uitrol vertragen .
• Flexibiliteitstekort — Het European Climate Neutrality Observatory stelt dat de uitbreiding van het net, opslag en flexibiliteit aan de vraagzijde niet in de pas loopt met de groei van hernieuwbare energie . Grote transmissieprojecten doen er vaak tien jaar of langer over van plan tot realisatie .

Hoe wind en zon de EU-stroommix sinds 2025 hebben veranderd

• Fossiele brandstoffen voorbijgestreefd — In 2025 produceerden wind en zon voor het eerst in de EU meer stroom dan fossiele brandstoffen . Samen leverden ze een record van 30% van de EU-stroom, waarmee ze kolen en gas verdrongen .
• Zon overtreft kolen en waterkracht — In 2025 was zonne-energie alleen al goed voor 13% van de EU-stroom, meer dan zowel kolen als waterkracht . De productie steeg met 62 TWh (+20,1%) op jaarbasis — een recordgroei in absolute cijfers .
• Hernieuwbare energie nadert de helft — In het eerste kwartaal van 2026 kwam 45,5% van de EU-stroom uit hernieuwbare bronnen, tegen 42,7% in Q1 2025. Wind was daarbij de grootste hernieuwbare bron .
• Structurele omslag — De Europese Commissie en denktank Ember benadrukken dat de mijlpalen van 2025–2026 structureel zijn: de zonnestroomgroei ligt al vier jaar boven de 20%, en wind en zon hebben fossiele stroom niet alleen in de zomer, maar op jaarbasis blijvend voorbijgestreefd .