De economische nasleep van de Sluiting van de Straat van Hormuz in 2026

De straat is weer open, maar het verkeer blijft ver onder normaal

Op 18 juni voeren 25 commerciële schepen door de straat, het hoogste aantal sinds april, maar dat is slechts een fractie van het verkeer van voor de crisis . Analisten van Kpler waarschuwden dat "heropening niet gelijk staat aan herstel", en merkten op dat er nog ongeveer 119 geladen tankers vastzaten in de Golf . De Amerikaanse marineblokkade van Iraanse havens moet uiterlijk 19 juli volledig zijn opgeheven en Iran heeft toegezegd zijn "uiterste best" te doen om het normale verkeer binnen dezelfde termijn te herstellen .

Er zijn echter nog aanzienlijke obstakels. Zeemijnen, torenhoge verzekeringspremies (die stegen van ruwweg 0,1% van de scheepswaarde naar bijna 5%) en beschadigde infrastructuur betekenen dat de verstoringen nog enkele maanden kunnen aanhouden . De VS hebben aangegeven dat het opruimen van mijnen tot zes maanden kan duren .

Inkoopmanagersindex (PMI) voor de industrie: het Verenigd Koninkrijk voelt de pijn, Canadese data niet beschikbaar

Verenigd Koninkrijk: De S&P Global UK Manufacturing PMI daalde in juni 2026 naar 52,5, een daling ten opzichte van het vierjarige hoogtepunt van 53,9 in mei . Hoewel de index nog boven de 50,0-grens voor groei ligt, weerspiegelde de daling een afname van nieuwe orders, ook al bereikte de fabrieksproductie een 21-maands hoogtepunt door het aanleggen van voorraden in afwachting van verwachte prijsstijgingen . In april en mei rapporteerden Britse fabrikanten de sterkste stijging van de inputkosten sinds medio 2022 en de ernstigste leveringsvertragingen sinds 2022, beide rechtstreeks toegeschreven aan de sluiting van de Straat van Hormuz . In juni daalde de samengestelde PMI voor het VK naar een 14-maands dieptepunt van 49,4, waarmee het in krimpgebied terechtkwam .

Canada: Specifieke Canadian manufacturing PMI-data voor juni 2026 werden niet gevonden in de beschikbare zoekresultaten. Een wereldwijd PMI-rapport van juni 2025 bevatte Canada wel in een grafiek, maar een actuele meting voor juni 2026 ontbreekt in het bronmateriaal . Dit is een opvallende leemte in het beschikbare bewijs.

Context Eurozone: De samengestelde PMI voor de eurozone was in juni 49,5, nog steeds in krimpgebied, maar een stijging ten opzichte van 48,5 in mei . De industrie was bijzonder zwak vanwege de energieprijzen en aanbodverstoringen door het conflict. S&P Global merkte op dat "het grootste totale effect op toeleveringsketens en inputkosten tot nu toe duidelijk in Europa is te zien" .

Metaalmarkten onder druk: staal en aluminium

Iraanse staalexport: Iraanse exporteurs van stalen knuppels bleven ladingen aanbieden ondanks de sluiting van de Straat van Hormuz, maar transacties waren onstabiel door beperkte beschikbaarheid van schepen, hoge verzekeringskosten en verstoringen in de scheepvaart . Alternatieve logistieke kanalen en de haven van Chabahar ondersteunden een deel van de exportstromen naar China en India . Iran schortte ook alle export van stalen platen en platen op tot 30 mei nadat conflictschade ongeveer 10 miljoen ton aan jaarlijkse capaciteit offline had gehaald .

Chinese staalexport: De verstoring trof de Chinese staalexport naar het Midden-Oosten – een regio die goed was voor ruwweg 14% van het totale Chinese exportvolume van afgewerkt staal – doordat de scheepvaart door de straat tot stilstand kwam . Op 10 maart was er een "de facto" blokkade die de Chinese staalexport naar de Perzische Golf stopzette, omdat maritieme verzekeraars hun dekking introkken en de vrachttarieven met meer dan 30% stegen .

Aluminium futures: De Golfstaten produceren ongeveer 9% van de wereldwijde aluminiumvoorraad en de oorlog dreef de aluminiumprijzen direct op . De prijzen stegen alleen al in maart 2026 met 8%, en op 28 maart trof Iran Emirates Global Aluminium, wat leidde tot enorme productieverstoringen . Meer dan 150.000 ton metaal dat geregistreerd stond op de London Metal Exchange werd uit de opslagplaatsen gehaald, wat de wijdverbreide verstoring van de regionale export weerspiegelt . Het aluminiumtekort heeft directe gevolgen voor de auto-, luchtvaart-, elektronica- en bouwsector .

Hoe lang duurt het voordat de prijzen weer normaal zijn?

Analisten zijn het er unaniem over eens dat normalisatie geleidelijk zal verlopen, niet onmiddellijk:

• "Enkele weken, zo niet maanden" voordat olie en andere grondstoffen weer beschikbaar zijn, vanwege het herpositioneren van schepen en het evalueren van de infrastructuur .
• Een veelgebruikte vuistregel van Albert Chu, portfoliomanager bij Man Group, stelt dat "voor elke dag dat de Straat van Hormuz is gesloten, de wereldwijde energietoeleveringsketen drie dagen nodig heeft om te normaliseren" . Een andere schatting, van een aan Bloomberg gelieerde analyse, suggereert zeven dagen herstel per dag verstoring, wat zou neerkomen op ruwweg 28+ weken (ongeveer 7 maanden) voor de ~120 dagen durende sluiting .
• DW meldt dat zeemijnen, hoge verzekeringskosten en geopolitieke onzekerheid betekenen dat verstoringen nog enkele maanden kunnen aanhouden .
• De VN-Conferentie voor Handel en Ontwikkeling waarschuwde op 30 juni dat de heropening weliswaar onmiddellijk verlichting brengt voor de energiemarkten, maar dat voedsel- en transportsystemen langer nodig zullen hebben om te herstellen, en dat kwetsbare economieën te maken krijgen met langdurig hogere kosten .
• Het staatsoliebedrijf van de VAE heeft gezegd dat de scheepvaartstromen mogelijk pas in 2027 weer volledig genormaliseerd zijn .

Al met al wordt niet voor eind 2026 of begin 2027 een volledige prijsnormalisatie verwacht; dit vereist maanden van mijnopruiming, herstel van infrastructuur en herstel van het evenwicht in de toeleveringsketen .

Het bredere economische plaatje

De OESO verlaagde in juni 2026 zijn groeiprognose voor de wereldeconomie en waarschuwde dat de economische gevolgen aanzienlijk kunnen escaleren, tenzij er een duurzame vredesovereenkomst wordt bereikt . Oxford Economics schatte dat de gecombineerde schok van een verminderde olievoorraad, hogere scheepvaartkosten en de geopolitieke risicopremie de Amerikaanse inflatie zou doen stijgen naar 5,5% en die van de eurozone naar 3,5%, terwijl het bbp van de eurozone en Japan in de tweede helft van 2026 zou krimpen . De directeur van het IMF waarschuwde voor "secundaire en tertiaire effecten" die zouden kunnen leiden tot "neerwaartse bijstellingen van de mondiale groeiprognoses" .

Naast olie en metaal verstoorde de sluiting ook de stromen van zwavel (de Golfstaten zijn goed voor ruwweg 45% van de wereldwijde voorraad), methanol en hoogwaardige ijzerertspellets – grondstoffen die essentieel zijn voor de productie van kunstmest, groene energietechnologie en industriële productie . De crisis maakte duidelijk dat de Straat van Hormuz niet alleen een olieknelpunt is, maar een cruciale schakel in de hele wereldwijde grondstoffenhandel.

Belangrijkste conclusies

• De straat ging op 18 juni 2026 weer open na een sluiting van ~120 dagen, maar het verkeer ligt nog ver onder het niveau van voor de crisis.
• De Britse industrie-PMI daalde in juni naar 52,5 doordat de voorraadopbouw wegebde; Canada PMI-data voor juni 2026 zijn niet beschikbaar in de geraadpleegde bronnen.
• Aluminiumprijzen stegen in maart met 8%; de Iraanse staalexport ging door, maar met onstabiele transacties.
• Volledige prijsnormalisatie wordt pas eind 2026 of begin 2027 verwacht, waarbij mijnopruiming, herpositionering van schepen en het herstel van het evenwicht in de toeleveringsketen allemaal bijdragen aan de vertraging.