SoftBanks recordinvestering van 64,6 miljard dollar in OpenAI: de grootste gok ooit in durfkapitaal

Op 1 juli 2026 voltooide SoftBank Group zijn tweede vervolginvestering van $10 miljard in OpenAI via SoftBank Vision Fund 2 . De middelen werden opgenomen onder een brugleningsovereenkomst die op 27 maart 2026 was getekend . Een derde en laatste tranche van $10 miljard staat gepland voor 1 oktober 2026 . Dit is de laatste mijlpaal in wat de grootste weddenschap op één enkel bedrijf in de venturegeschiedenis is geworden – een gok van $64,6 miljard die SoftBank heeft veranderd in wat sommige analisten een ‚de facto proxy voor OpenAI‛ noemen .

De structuur van SoftBanks $30 miljard commitment

SoftBanks totale vervolginvestering van $30 miljard werd aangekondigd op 27 februari 2026 en gestructureerd in drie gelijke tranches van $10 miljard elk :

• Tranche 1 – $10 miljard, uitgevoerd op 1 april 2026
• Tranche 2 – $10 miljard, uitgevoerd op 1 juli 2026
• Tranche 3 – $10 miljard, gepland voor 1 oktober 2026

Alle drie de tranches zijn geprijsd tegen de pre-money waardering van OpenAI van $730 miljard . Dit brengt de totale cumulatieve investering van SoftBank in OpenAI op meer dan $60 miljard, wat neerkomt op een belang van ruwweg 13% .

De $110 miljard financieringsronde: Nvidia, Amazon en SoftBank

Op 27 februari 2026 kondigde OpenAI een recordronde van $110 miljard aan . De belangrijkste toewijzingen waren:

• Amazon – $50 miljard totaal ($15 miljard vooraf, $35 miljard afhankelijk van mijlpalen), gecombineerd met een langdurig strategisch partnerschap
• Nvidia – $30 miljard, grotendeels in de vorm van toegewijde GPU-capaciteit en infrastructuurverplichtingen in plaats van contant geld
• SoftBank – $30 miljard in contanten

De ronde waardeerde OpenAI aanvankelijk op ongeveer $730 miljard pre-money en $840 miljard post-money, volgens Reuters en CNBC . De ronde sloot later op $122 miljard op 31 maart 2026, met een post-money waardering van $852 miljard .

Brugleningfinanciering: de leenstrategie van SoftBank

Om zijn OpenAI-verplichtingen te financieren, sloot SoftBank op 27 maart 2026 een ongedekte bruglening van $40 miljard af met een looptijd van 12 maanden, waarvan $10 miljard bestemd was voor algemene bedrijfsdoeleinden . Geldschieters waren onder meer JPMorgan Chase, Goldman Sachs en Mizuho .

Naast de bruglening voert SoftBank gesprekken over een marginlening van $10 miljard gedekt door zijn OpenAI-aandelen, aanvankelijk voorgesteld tegen SOFR + 425 basispunten (~7,88%), met een looptijd van twee jaar en een optie tot verlenging met één jaar . Op 1 juli 2026 meldde Reuters dat SoftBank die onderhandelingen opnieuw had geopend en nu een bedrijfsgarantie aanbiedt als het OpenAI-onderpand onvoldoende blijkt, met als geldschieters Goldman Sachs, JPMorgan en Mizuho .

De 12-maands ongedekte structuur van de $40 miljard bruglening was voor marktwatchers een signaal dat geldschieters een grote liquiditeitsgebeurtenis – met name een IPO – binnen dat tijdsbestek verwachtten .

OpenAIs IPO-plannen en waarderingsonzekerheid

OpenAI diende in juni 2026 een vertrouwelijke S-1 in bij de SEC . De New York Times meldde echter op 25 juni 2026 dat OpenAI geneigd is zijn IPO uit te stellen tot 2027, nadat adviseurs hadden gewaarschuwd dat de recente volatiliteit in tech-aandelen en de zwakte van SpaceX-aandelen de prijsvorming zouden kunnen schaden .

CEO Sam Altman heeft adviseurs aangespoord om een waardering van $1 biljoen na te streven en heeft elk pad verworpen dat een eerdere beursgang tegen een lagere prijs zou vereisen . Bankiers schetsten twee paden: wachten tot 2027 en mikken op een waardering van $1 biljoen, of eerder naar de beurs gaan tegen een lagere prijs. Altman heeft elke korting op dat biljoenendoel afgewezen .

Deze IPO-onzekerheid is belangrijk voor SoftBank omdat geldschieters de $40 miljard bruglening hebben verstrekt in de veronderstelling dat er binnen 12 maanden een IPO zou plaatsvinden. Als de IPO naar 2027 verschuift, neemt het herfinancieringsrisico toe .

Sommige investeerders hebben de waardering van OpenAI van $852 miljard al in twijfel getrokken vanwege de strategische verschuiving naar enterpriseklanten om de concurrentie van Anthropic het hoofd te bieden . De Financial Times meldde in april 2026 dat de waardering van OpenAI "door sommige van zijn investeerders werd onderzocht" omdat het bedrijf van strategie verandert .

Markteffect op het aandeel SoftBank

Het Vision Fund van SoftBank boekte een investeringswinst van $46 miljard voor het boekjaar dat eindigde in maart 2026, voornamelijk gedreven door zijn OpenAI-belangen .

Het nieuws over de IPO-vertraging eind juni veroorzaakte een bredere verkoopgolf in AI-aandelen, waarbij Motley Fool meldde dat "AI-aandelen kelderen" door het signaal van OpenAI om de IPO uit te stellen .

BTIG-analist Jake Fuller heeft gewaarschuwd dat het aandeel SoftBank een ‚de facto proxy voor OpenAI‛ is geworden en vroeg zich af of investeerders Masayoshi Son zouden toestaan dergelijke grote geconcentreerde weddenschappen te blijven aangaan .

Concentratierisico: de centrale zorg

Het concentratierisico is de belangrijkste en best gedocumenteerde zorg in alle bronnen. De totale OpenAI-verplichting van SoftBank overschrijdt $64,6 miljard (inclusief de brug- en marginleningen) voor een belang van ruwweg 13% . Bij de waardering van OpenAI van $852 miljard is dat belang notioneel ongeveer $110 miljard waard, maar de positie is zwaar gefinancierd met geleend geld .

Extreme blootstelling aan één actief

Een analist beschreef SoftBank als een ‚de facto proxy voor OpenAI,‛ wat betekent dat de aandelenwaarde overweldigend gekoppeld is aan het succes van OpenAI . S&P heeft de vooruitzichten van SoftBank verlaagd naar negatief (BB+) en het bedrijf heeft te maken met een financieringskloof van $32 miljard over twee jaar .

Hefboomrisico

De ongedekte bruglening van $40 miljard plus de voorgestelde marginlening van $10 miljard betekenen dat SoftBank zijn OpenAI-weddenschap financiert met aanzienlijk geleend geld, waardoor het neerwaartse risico toeneemt . Het ongedekte karakter van de bruglening is bijzonder opvallend: geldschieters verstrekken normaal gesproken geen ongedekte leningen van $40 miljard met een looptijd van 12 maanden, tenzij ze een grote liquiditeitsgebeurtenis – met name een IPO – binnen dat tijdsbestek verwachten .

Interne governancevragen

SoftBank CFO Navneet Govil bevestigde het trancheschema tijdens een Q4 FY25 investeerdersbriefing, maar kreeg te maken met directe vragen over hoe het bedrijf de financiering zou beheren zonder de balans te belasten . Reuters meldde dat sommige analisten hun bezorgdheid hebben geuit over de enorme omvang van de weddenschap en of de raden van bestuur van SoftBank voldoende toezicht houden op de geconcentreerde strategie van Son .

De IPO-vertraging versterkt alles

Als OpenAI zijn IPO uitstelt naar 2027, zou de bruglening van $40 miljard van SoftBank – verstrekt in de verwachting van een liquiditeitsgebeurtenis op korte termijn – moeten worden geherfinancierd of verlengd. De onderhandelingen over de marginlening, die eerder vastliepen vanwege zorgen over de waardering van private bedrijven, zijn pas hervat met een concessie in de vorm van een bedrijfsgarantie van SoftBank .

Wat gebeurt er nu?

De derde en laatste tranche van $10 miljard staat gepland voor 1 oktober 2026 en zal waarschijnlijk op dezelfde manier worden gefinancierd als de eerste twee . Maar de grotere vragen blijven: Kan OpenAI een waardering van $1 biljoen bereiken in een volatiele markt? Kan SoftBank zijn bruglening herfinancieren als de IPO wordt uitgesteld? En kan Masayoshi Sons alles-of-niets weddenschap op AI rendementen opleveren die evenredig zijn aan het risico?

Zoals een analist het verwoordde: SoftBank is een proxy voor OpenAI geworden. Voor aandeelhouders betekent dit dat de grens tussen een historische investeringswinst en een historisch concentratierisico nog nooit zo dun is geweest.