EU en China in cruciale handelsbesprekingen: wat u moet weten

De handelsrelatie tussen de Europese Unie en China staat eind juni 2026 onder grotere druk dan ooit. Een recordhandelstekort, een reeks nieuwe EU-handelsvoorstellen en hoogspanningsoverleg in Brussel bepalen de agenda. Hieronder een feitelijke uiteenzetting van de belangrijkste ontwikkelingen.

Cruciale top op 29-30 juni in Brussel

EU-handelscommissaris Maroš Šefčovič ontvangt de Chinese minister van Handel Wang Wentao in Brussel op 29-30 juni voor wat door meerdere bronnen wordt omschreven als uiterst belangrijke onderhandelingen om het groeiende handelstekort te verkleinen . De bijeenkomst volgt op een voorbereidende vergadering op 4 juni in Parijs, waar Šefčovič tegen de Chinese onderminister Li Chenggang zei dat het handelstekort "onhoudbaar" was geworden . Een hoge EU-diplomaat bevestigde de verwachte aankomst van Wang in Brussel voor dit "cruciale overleg" .

Recordhandelstekort en het overschot van €360,6 miljard

Het goederenhandelstekort van de EU met China bedroeg in 2025 €359,8-359,9 miljard, volgens zowel Eurostat als de handelspagina's van de Europese Commissie . Dit is een stijging van 2,7% op jaarbasis ten opzichte van €312,2 miljard in 2024 . Het cijfer wordt soms gerapporteerd als een Chinees overschot van €360,6 miljard, vooral wanneer diensten worden uitgesloten of afronding wordt toegepast . Het tekort loopt op tot ongeveer €1 miljard per dag – ongeveer $1,15 miljard dagelijks . De EU-uitvoer naar China daalde in 2025 met 6,5% tot €199,6 miljard, terwijl de invoer met 6,4% steeg tot €559,4 miljard . Het tekort is in de eerste vier maanden van 2026 verder toegenomen met 10% .

Mandaat Europese Raad voor betere handelsinstrumenten

Tijdens een top op 18 juni 2026 hielden de regeringsleiders van de EU een twee uur durend debat tijdens het diner over wat de officiële lezing "mondiale macro-economische onevenwichtigheden" noemde – een nauwelijks verhulde verwijzing naar China . De leiders kwamen niet tot concrete nieuwe maatregelen, maar gaven de Europese Commissie formeel de opdracht om "de gereedschapskist op het gebied van handelsbescherming en industrieel beleid te ontwikkelen en uiteindelijk aan te vullen", zodat de Unie "alle instrumenten heeft die nodig zijn om haar belangen te verdedigen en risico's te verminderen" . Landen als Frankrijk, Duitsland en Nederland drongen het hardst aan op snellere en bredere instrumenten .

Diversificatie-instrument en handelspakket derde kwartaal 2026

De Europese Commissie werkt actief aan een specifiek diversificatie-instrument – wetgeving die bedrijven in gevoelige sectoren kan dwingen hun afhankelijkheid van één enkele leverancier, met name China, te verminderen en te diversifiëren naar ten minste drie bronnen . Handelscommissaris Šefčovič verklaarde publiekelijk dat "diversificatie nu een specifiek instrument vereist" . De Commissie bereidt ook een breder handelsbeschermingspakket voor het derde kwartaal van 2026 voor, dat naar verwachting naast de diversificatiemaatregel ook bijgewerkte economische veiligheidsinstrumenten zal bevatten . De bestaande pijplijn voor handelsbescherming omvat al het anti-dwanginstrument, bevoegdheden om investeringen door gesubsidieerde buitenlandse ondernemingen te beperken en barrières voor overheidsopdrachten uit gesloten markten .

ECB-president Lagarde over onderwaardering van de yuan

Op 22 juni 2026 riep ECB-president Christine Lagarde wereldleiders op om de onderwaardering van de Chinese yuan aan te pakken, die zij beschreef als een belangrijk onderdeel van de macro-economische onevenwichtigheden die de wereldeconomie bedreigen . Ze betoogde specifiek dat China moet worden betrokken bij eventuele G7-gesprekken over muntwaarderingen . Lagarde verwees naar onderzoek van het Internationaal Monetair Fonds dat de yuan consequent als ondergewaardeerd heeft bestempeld . Het exacte cijfer van 15-16% onderwaardering wordt toegeschreven aan IMF-beoordelingen, hoewel de beschikbare bronnen de IMF-bevinding beschrijven als "aanhoudende onderschatting" zonder altijd het exacte percentage in de geciteerde tekst te specificeren . De yuan noteerde op 22 juni op 6,7777 per dollar, na een versterking van ongeveer 5,5% in de voorgaande twaalf maanden .

Politieke druk: "Gewoon onhoudbaar"

EU-leiders uit meerdere lidstaten hebben het dagelijkse handelstekort van ongeveer €1 miljard omschreven als "gewoon onhoudbaar" – een term die Šefčovič zelf rechtstreeks gebruikte tegen de Chinese zijde tijdens de bijeenkomst in Parijs op 4 juni . Een groeiende consensus onder EU-diplomaten is dat het tekort een "serieuze en bepalende factor" is geworden in de economische betrekkingen van de Unie met China, wat de steun voor de nieuwe handelsbeschermingsmaatregelen aanwakkert . De leiders kwamen echter niet tot een volledige aanpak tijdens de top van 18 juni, maar kozen ervoor de Commissie de opdracht te geven nieuwe instrumenten te ontwikkelen, terwijl de diplomatieke kanalen open blijven .