VN en westerse landen waarschuwen voor imminente massamoorden door RSF in El Obeid

Een stad in het vizier: een half miljoen burgers in gevaar

El Obeid, de hoofdstad van de staat Noord-Kordofan, is al maanden ingesloten en belegerd door de RSF. De stad heeft een complexe oorlogsgeschiedenis: ze was bijna twee jaar lang in handen van de RSF, totdat het Soedanese leger (SAF) haar in februari 2025 heroverde, waarna de RSF haar opnieuw omsingelde.

De menselijke tol is immens. Naar schatting 500.000 burgers lopen gevaar, waaronder meer dan 100.000 ontheemden die uit andere conflictgebieden naar de stad zijn gevlucht. De gezamenlijke verklaring waarschuwt voor een “imminente escalatie op de grond, waardoor ongeveer 500.000 burgers het risico lopen het slachtoffer te worden van grootschalige gruweldaden.”

De stad is niet alleen een bevolkingscentrum; het is een cruciale humanitaire draaischijf voor hulpverlening in centraal Soedan. De val ervan zou een belangrijke, door het leger gecontroleerde aanvoer- en logistieke route afsnijden. Dit zal vrijwel zeker een nieuwe golf van massale ontheemding veroorzaken en de hongercrisis, die de VN al de grootste ter wereld noemt, verder verdiepen.

Escalatie: dronestakingen en de dreiging van een grondoffensief

De waarschuwingen zijn niet vrijblijvend. De RSF heeft haar aanvallen op El Obeid de afgelopen weken systematisch opgevoerd.

Tien dagen van onophoudelijke dronestakingen

Vanaf 10 juni 2026 voerde de RSF tien dagen lang onafgebroken dronestakingen uit in en rond El Obeid en de regio Noord-Kordofan. De VN-verklaring bevestigt dat hierbij minstens 50 burgers zijn omgekomen en dat de schade aan burgerinfrastructuur, waaronder ziekenhuizen en markten, aanzienlijk is. De ‘Global Centre for the Responsibility to Protect’ meldde afzonderlijk dat de drone-aanvallen sinds 10 juni in en rond El Obeid ten minste 30 doden hebben geëist.

Imminent grondoffensief

Het meest alarmerende element van de waarschuwingen is het duidelijke signaal dat een grondoffensief van de RSF ophanden is. Op 18 juni liet VN-secretaris-generaal António Guterres via zijn woordvoerder weten dat hij “bijzonder gealarmeerd is door berichten over de inzet van aanzienlijke militaire versterkingen door de RSF rond El Obeid, wat kan wijzen op een imminente grondaanval op de stad.” Hij waarschuwde dat een dergelijk offensief “een nieuwe grote bevolkingsconcentratie in Soedan in groot gevaar zou brengen.”

VN-Hoge Commissaris voor de Mensenrechten Volker Türk deed een even indringende oproep. Hij stelde dat een imminente RSF-offensief het risico op “ernstige internationale misdaden” met zich meebrengt en deed een dringend beroep op de internationale gemeenschap: “Stop deze waanzin.”

De gezamenlijke verklaring meldt ook “wijdverbreide geloofwaardige berichten over etnisch gemotiveerde dodingen” en seksueel geweld als onderdeel van de huidige RSF-campagne. Dit suggereert dat het geweld niet alleen tactisch is, maar mogelijk systematisch.

Vergelijkingen met de verschrikkingen van El Fasher

Een terugkerend en huiveringwekkend thema in meerdere bronnen is dat de situatie in El Obeid alle kenmerken vertoont van de gebeurtenissen die voorafgingen aan de val van El Fasher in oktober 2025.

In El Fasher belegerde de RSF de stad 18 maanden lang. Na de inname pleegde de militie massamoorden, wijdverbreid seksueel geweld en nam ze gijzelaars. Een situatierapport van april 2026, getiteld ‘Een tweede El Fasher?’, waarschuwde expliciet dat het patroon van RSF-aanvallen op El Obeid – waaronder dronestakingen, artilleriebeschietingen en het doelwit maken van gezondheidscentra – exact dezelfde tactiek weerspiegelt als die werd gebruikt tegen El Fasher en de ontheemdenkampen Zamzam en Abu Shouk.

Een EU-gerichte briefing stelde: “Nu de RSF belangrijke steden, waaronder El Obeid, blijft aanvallen, is er een aanzienlijk risico dat verdere gruweldaden, zoals die in El Fasher, zich in deze regio herhalen.”

De grote bezorgdheid van de internationale gemeenschap is geworteld in het besef dat men heeft nagelaten preventief op te treden voor El Fasher. Zoals een later VN-rapport reflecteerde: “De afschuwelijke gebeurtenissen in El Fasher in oktober 2025 waren te voorkomen. Terwijl El Fasher meer dan een jaar onder beleg lag, sloeg het Bureau van de Hoge Commissaris voor de Mensenrechten herhaaldelijk alarm over het risico op massale gruweldaden. Maar de waarschuwingen werden niet opgevolgd.” De huidige waarschuwingen voor El Obeid zijn een wanhopige poging om te voorkomen dat dezelfde tragedie zich opnieuw voltrekt.

De bredere catastrofe in Soedan

De waarschuwingen over El Obeid zijn een microkosmos van de algehele ineenstorting van Soedan. De oorlog, die in april 2023 uitbrak tussen het Soedanese leger (SAF) en de RSF, heeft de grootste ontheemdings- en hongercrisis ter wereld veroorzaakt.

• Meer dan 13 miljoen mensen zijn ontheemd, de grootste ontheemdingscrisis wereldwijd.
• Soedan kampt met de grootste hongercrisis ter wereld, met hongersnood in verschillende gebieden, waaronder het Zamzam-kamp bij El Fasher.

De val van El Obeid zou deze trends alleen maar versnellen. Het zou een vitale ader voor hulpverlening doorsnijden en mogelijk honderdduizenden mensen op de vlucht jagen, wat een reeds gebroken humanitair systeem nog dichter bij de ineenstorting brengt.