The Wall Street Journal meldde op basis van anonieme bronnen dat de gebeurtenissen begonnen met een telefoontje van Amazon-topman Andy Jassy. Hij sprak rechtstreeks met hoge Amerikaanse functionarissen, onder wie minister van Financiën Scott Bessent, om een kritiek beveiligingslek te melden dat zijn eigen teams hadden ontdekt .
Onderzoekers van Amazon hadden met een reeks specifieke prompts informatie uit Anthropic's gloednieuwe Fable 5-model weten te krijgen, die gebruikt kon worden voor cyberaanvallen – materiaal dat expliciet ontoegankelijk had moeten blijven door de ingebouwde veiligheidsmaatregelen . Het was geen oppervlakkige bug; bronnen omschreven het als een serieuze omzeiling van de beveiliging die potentieel gevaarlijke mogelijkheden blootlegde .
Jassy's beslissing om deze zorgen op het hoogste niveau aan te kaarten legde de basis voor een dramatische federale interventie. Als investeerder in Anthropic werd Amazons zet door sommigen gezien als een vorm van verantwoord 'red-teaming', terwijl anderen er een complex manoeuvre in zagen van een techreus die tegelijkertijd een partner steunt en ermee concurreert .
Jassy's telefoontje leidde niet alleen tot een beleefd onderzoek, maar tot een bliksemsnelle handhaving van exportcontroles. De regering-Trump bepaalde dat Anthropic's modellen een dusdanig risico voor de nationale veiligheid vormden dat onmiddellijke exportbeperkingen gerechtvaardigd waren. Op vrijdagavond 12 juni stuurde minister van Economische Zaken Howard Lutnick een brief naar Anthropic-CEO Dario Amodei waarin Fable 5 en Mythos 5 formeel onder exportbeperkingen werden geplaatst .
De richtlijn was ingrijpend. Het schortte alle toegang tot de modellen op voor elke buitenlandse onderdaan, zowel binnen als buiten de Verenigde Staten – een definitie die zelfs de eigen buitenlandse medewerkers van Anthropic omvatte . Dit plaatste het bedrijf voor een onmogelijke keuze.
Omdat Anthropic niet in realtime kon onderscheiden of een gebruiker Amerikaans of buitenlands was om aan de beperkte juridische order te voldoen, nam het een drastisch besluit. Om volledig aan de wet te voldoen, schakelde het bedrijf om stipt 17:21 uur Eastern Time wereldwijd abrupt de toegang tot zowel Fable 5 als Mythos 5 uit . Modellen die pas 72 uur eerder, op 9 juni, waren gelanceerd, gingen voor iedereen op zwart .
Wat volgde was een felle publieke strijd over de ernst van de dreiging en de gepastheid van de overheidsreactie. De verklaringen liepen sterk uiteen.
Amazon ontkende het WSJ-rapport niet in het openbaar. Het bedrijf gaf formeel geen commentaar op Jassy's telefoontjes, maar de positie van anonieme bronnen was dat Amazon verantwoordelijk handelde door functionarissen te wijzen op een reële kwetsbaarheid die tijdens intern beveiligingsonderzoek was ontdekt . Deze framing positioneerde Amazon als een goedwillende beveiligingsonderzoeker, al gaf de rol als hoofdinvesteerder van Anthropic een extra lading aan de beeldvorming.
Anthropic tekende onmiddellijk bezwaar aan tegen zowel de inhoud als de omvang van de overheidsactie. In een openbare verklaring bevestigde het bedrijf de richtlijn, maar noemde het een "misverstand" . Het erkende de specifieke 'jailbreak'-techniek te hebben bekeken, maar karakteriseerde de bevindingen als uiterst gering. De methode identificeerde slechts "een klein aantal reeds bekende, kleine kwetsbaarheden" en andere publiekelijk beschikbare modellen, zoals OpenAI's GPT-5.5, waren tot soortgelijke ontdekkingen in staat, aldus Anthropic .
Het bedrijf verzette zich fel tegen het scheppen van een precedent: "Wij zijn het er niet mee eens dat de vondst van een beperkte potentiële jailbreak aanleiding zou moeten zijn om een commercieel model terug te trekken dat aan honderden miljoenen mensen is uitgebracht" .
De versie van de overheid was totaal anders. David Sacks, voormalig AI- en crypto-tsaar van het Witte Huis en nu medevoorzitter van de President's Council of Advisors on Science and Technology, gaf een gedetailleerd openbaar verslag dat de schuld vierkant bij de leiding van Anthropic legde.
Sacks meldde dat een "zeer geloofwaardige, vertrouwde partner van zowel Anthropic als de Amerikaanse overheid" – algemeen aangenomen dat dit Amazon is – een jailbreak had ontdekt waarmee de veiligheidsmechanismen van Fable 5 konden worden gestript om de volledige, gevaarlijkere capaciteiten van het onderliggende Mythos-model bloot te leggen . Het Witte Huis stelde CEO Dario Amodei vervolgens voor een duidelijke keuze: los het lek op of haal het model offline, aldus Sacks .
Volgens Sacks weigerde Amodei beide opties. "De regering vroeg Dario om de jailbreak te repareren of het model te de-deployen. Dario weigerde," verklaarde hij, en hij voegde eraan toe dat de exportcontrole een noodzakelijke en "met tegenzin" toegepaste maatregel was om een risico te beheersen dat het bedrijf niet zelf wilde aanpakken . Sacks beschuldigde Anthropic bovendien van kwader trouw. Hij bekritiseerde het bedrijf omdat het Mythos eerder had aangeprezen als een cybersecurity-superwapen dat regulering nodig had, om vervolgens zorgen weg te wuiven toen diezelfde capaciteiten dreigden te lekken .
Deze botsing van lezingen – een bedrijf dat zich slachtoffer voelt van een overreactie van de overheid op een kleine bug, tegenover een topambtenaar die beweert dat er geweigerd werd een wapenfeitig risico op te lossen – markeert de belangrijkste AI-beleidsconfrontatie tot nu toe. Het Witte Huis handhaafde het standpunt dat het verbod een tijdelijke maatregel was, die kon worden opgeheven zodra Anthropic het beveiligingslek had gedicht .