Europa zet grote stap naar digitale onafhankelijkheid: wat staat er in het nieuwe soevereiniteitspakket?

Daarnaast krijgt de Commissie in crisistijd noodbevoegdheden. Ze kan dan voorrang geven aan bepaalde chipproductie en daarbij zelfs bestaande commerciële contracten overrulen .

Von der Leyen: 'Over onze eigen keuzes'

Commissievoorzitter Ursula von der Leyen presenteerde het pakket als een kwestie van veiligheid, zelfbeschikking en strategische noodzaak:

"We kunnen het ons niet veroorloven afhankelijk te zijn van anderen voor de technologieën die onze ziekenhuizen draaiende houden, onze energienetten stabiel en onze diensten veilig. Het gaat om het beschermen van onze burgers, het verdedigen van onze belangen en het maken van onze eigen keuzes. Europa beschikt over het talent, de onderzoekskwaliteit, de industriële basis en de interne markt. Samen moeten we deze krachten omzetten in technologische soevereiniteit."

De cijfers onderstrepen de urgentie, aldus de Commissie: de EU geeft jaarlijks €264 miljard uit, grotendeels aan Amerikaanse IT-producten en -diensten. Amerikaanse cloudbedrijven beheersen meer dan 70% van de Europese markt, terwijl de EU minder dan 10% van de wereldwijde halfgeleiders produceert .

De Amerikaanse olifant in de kamer

De plannen komen op een moment dat de relatie met de VS onder president Trump zeer wisselvallig is. Meerdere bronnen noemen die gespannen verhouding als een belangrijke drijfveer achter het pakket . De voorstellen kunnen de verhouding verder onder druk zetten: Washington beschouwde eerdere Europese techwetten al als protectionistisch en nadelig voor Amerikaanse bedrijven .

Opvallend detail: de presentatie vond plaats slechts twee dagen nadat de EU had aangegeven zich aan te sluiten bij Pax Silica, een door de VS geleide chipalliantie die de halfgeleider-export naar China moet coördineren. Dit toont de complexe balanceeract tussen het streven naar autonomie en samenwerking met Washington .

Reacties en kanttekeningen

Keegan McBride – De zoekresultaten bevatten geen directe citaten of analyses van Keegan McBride (Tony Blair Institute) over dit concrete pakket. Wel publiceerde het TBI eind 2025 een pleidooi voor een 'agency'-gedreven soevereiniteitsmodel: zelf bepalen wat essentieel is, de markt sturen via aanbestedingen, en strategisch samenwerken waar nodig .

Matthew Hodgson – Ook van Matthew Hodgson (medeoprichter van het open communicatieprotocol Matrix) zijn in de resultaten geen specifieke reacties op het pakket te vinden. Matrix is wél nadrukkelijk in beeld als technologie die overheden omarmen voor digitale soevereiniteit, zoals de Belgische overheidsapp BEAM .