Yabloko’s 2026-campagne: de enige legale anti-oorlogsstem onder zware druk

Op 7 augustus 2026 stemde het Russische Hooggerechtshof echter in met een rechtszaak van de ultranationalistische Rodina-partij die Yabloko van de verkiezingen wil weren . Yabloko-voorzitter Nikolaj Rjabkov verklaarde: “Ze willen ons van het politieke toneel verwijderen. Ze zijn bang voor ons anti-oorlogsstandpunt” . Een uitspraak wordt op korte termijn verwacht.

Peilingen blijven ver onder de 5%-drempel

De steun voor Yabloko in de peilingen blijft ver onder de 5% die nodig is voor zetels via de partijlijst:

• PolitPro gemiddelde peilingstrend (augustus 2026): 2,2%
• VTsIOM (maart 2026): 3% onder alle respondenten; 3,9% onder degenen die zeiden zeker te gaan stemmen en wisten op welke partij
• FOM (maart 2026): 1,4%
• Uitslag Doema-verkiezingen 2021: 1,21%

Bij de Doema-verkiezingen van 2021 haalde de partij slechts 1,21% van de stemmen, goed voor geen enkele zetel . Desondanks heeft Yabloko de afgelopen 30 dagen +0,8 punt gewonnen — de sterkste positieve trend van alle partijen in de PolitPro-tracking .

Groeiende aantrekkingskracht onder jongeren

Ondanks de lage algemene cijfers ziet Yabloko een opmerkelijke toename van steun onder jonge Russen die gefrustreerd zijn door de oorlog en internetbeperkingen . De eigen kandidatenlijst van de partij weerspiegelt deze generatieverschuiving: de gemiddelde leeftijd van de kandidaten in de top van de federale lijst is 37 jaar . Na de registratie door de Kiescommissie waren het volgens Meduza “jongeren op sociale media” die als eersten achter de partij gingen staan .

De registratie van Yabloko leidde ook tot een golf van steun van de verbannen oppositie, waaronder Joelia Navalnaja, de weduwe van Aleksej Navalny, die haar volgelingen opriep de partij te steunen als enige legale anti-oorlogsoptie op het stembiljet .

Publieke opinie over vrede

Onafhankelijke peilingen geven aan dat een meerderheid van de Russen voorstander is van vredesbesprekingen en een einde aan de gevechten, maar er zijn geen recente gedetailleerde peilingen die precies bijhouden hoe dat sentiment zich vertaalt in stemintenties voor een expliciet anti-oorlogspartij .

Juridische repressie neemt toe

De staatsdruk op Yabloko is scherp toegenomen naarmate de verkiezingen naderen:

• Maksim Kroeglov, vicevoorzitter van Yabloko en voormalig gemeenteraadslid van Moskou, werd op 24 juni 2026 veroordeeld tot zeven jaar gevangenisstraf vanwege sociale media-berichten over burgerslachtoffers in Boetsja en Marioepol .
• Lev Sjlosberg, vicevoorzitter van Yabloko in de regio Pskov, zit sinds juni 2025 onder huisarrest op beschuldiging van „diskreditering van het leger”, met een mogelijke gevangenisstraf van vijf jaar .
• Per 1 juli 2026 meldde Yabloko zeven partijleden in detentie: Maksim Kroeglov, Lev Sjlosberg, Konstantin Smirnov, Vladimir Efimov, Michail Afanasjev, Vasili Neustrojev en Vladimir Sorokin .
• Er werden 44 huiszoekingen uitgevoerd bij 32 partijleden thuis en op vijf partijkantoren, met bewapende veiligheidstroepen .
• 29 partijleden werden aangehouden; zes werden onder huisarrest of in voorarrest geplaatst .
• In juli 2026 werd de 60-jarige Yabloko-activist Jelena Perepelitsa voor twee maanden gearresteerd op beschuldiging van het doneren aan een „verboden organisatie” .
• In de loop van 2025–2026 kregen regionale afgevaardigden en activisten boetes wegens oude sociale media-berichten, waardoor ze niet meer verkiesbaar zijn . Van de acht personen die bij de vorige verkiezingen de regionale lijsten van Yabloko aanvoerden, kunnen er zes niet meer meedoen .

Analisten sceptisch: schijnvertoning of echte tolerantie?

Veel analisten denken dat het Kremlin Yabloko voorlopig toestaat mee te doen om zowel nationaal als internationaal de schijn van politieke verscheidenheid te bewaren, terwijl het er tegelijkertijd voor zorgt dat de partij geen serieuze concurrent is. De combinatie van administratieve uitsluitingen, strafrechtelijke vervolging van kopstukken en de last-minute rechtszaak bij het Hooggerechtshof wijst op een tweesporenstrategie: de partij formeel op het stembiljet tolereren, maar tegelijk systematisch haar vermogen om campagne te voeren of te winnen ondermijnen . Het aantal zetels van de partij is op een historisch dieptepunt — minder dan 50 Yabloko-leden bekleden een zetel in regionale wetgevende lichamen, en de partij heeft sinds 2007 geen zetel meer in de Doema .

Kortom, Yabloko’s campagne van 2026 is een poging om Russische kiezers een legale anti-oorlogskeuze te bieden, maar de partij wordt geconfronteerd met overweldigende institutionele belemmeringen die een electorale doorbraak uiterst onwaarschijnlijk maken.