ASML oogt operationeel sterker — is het aandeel nog aantrekkelijk na de rally?

De belangrijkste boodschap is dan ook niet alleen dat ASML één kwartaal beter presteerde dan verwacht. Belangrijker is dat de zichtbaarheid van de vraag is verbeterd bij zowel geavanceerde logica als geheugenchips, terwijl klanten blijven investeren in productiecapaciteit voor onder meer AI-chips.

Dat ondersteunt een positief langetermijnbeeld. Tegelijkertijd moet ASML vraag en orders nog omzetten in gebouwde systemen, leveringen en daadwerkelijk geboekte omzet. Beleggers moeten daarom oppassen om iedere aankondiging over extra chipcapaciteit te behandelen als gegarandeerde omzet op korte termijn.

Productiecapaciteit is een voordeel — maar ‘volgeboekt’ is niet hetzelfde als geleverd

ASML wil de productiecapaciteit voor Low-NA EUV-systemen in 2027 met ongeveer 30% verhogen. Dat gebeurt vanaf een basis van circa 65 systemen in 2026. Voor 2028 onderzoekt het bedrijf een verdere uitbreiding. Voor immersion-DUV, een andere lithografietechnologie, zijn vergelijkbare groeiplannen aangekondigd.

Reuters meldde dat ASML mogelijk tot het einde van 2027 volledig is volgeboekt. Andere berichten spreken over aanzienlijke orders voor 2028, maar de onderbouwing is minder hard voor de stelling dat alle capaciteit tot en met 2028 definitief is verkocht.

Dat onderscheid is belangrijk. Een goed gevuld orderboek geeft vertrouwen in de vraag, maar beleggers moeten ook letten op:

• annuleringen of uitgestelde leveringen door klanten;
• de beschikbaarheid van onderdelen en de prestaties van toeleveranciers;
• de kosten van cleanrooms en het opschalen van de productie;
• het moment waarop systemen worden geaccepteerd en omzet wordt verantwoord; en
• de vraag of een hogere productie verenigbaar blijft met de beoogde marges.

Meer capaciteit kan het risico verkleinen dat ASML de bottleneck wordt in de toeleveringsketen voor AI-chips. Tegelijkertijd brengt sneller opschalen nieuwe uitvoeringsrisico’s met zich mee als leveranciers, personeel of klanten het tempo niet kunnen volgen.

High-NA EUV biedt opwaarts potentieel, maar klanten bewegen niet tegelijk

High-NA EUV is een belangrijke groeikans voor de langere termijn, maar de planning verschilt per klant. Intel gebruikt ASML’s High-NA-machines voor bepaalde Panther Lake-chips, wat wijst op commerciële toepassing van de technologie. TSMC zou daarentegen terughoudend blijven vanwege de prijs van ongeveer 400 miljoen dollar per machine en een bredere uitrol mogelijk uitstellen.

Voor ASML is dit vooral een kwestie van timing, niet direct een mislukking van de technologie. High-NA kan de potentiële markt voor toekomstige chipmachines vergroten en de waarde van ASML’s geavanceerde systemen verhogen. Hoe snel die kans in omzet wordt omgezet, hangt echter af van proceskeuzes en productieschema’s van klanten.

De nuttigste bevestiging komt de komende tijd uit concrete orders, installatie-mijlpalen en bewijs dat klanten High-NA-systemen op grote schaal willen inzetten — niet alleen uit berichten dat zij de technologie onderzoeken.

De waardering maakt uitvoering extra belangrijk

De kwaliteit van ASML’s activiteiten verklaart waarom beleggers bereid zijn een premie te betalen. De machines van het bedrijf zijn onmisbaar voor de productie van de modernste chips en de huidige vooruitzichten wijzen op hogere omzet en marges. Maar bij een hoge multiple wordt elke teleurstelling ook duurder afgestraft.

Bij koersen in de midden-1.700 dollar noteert het aandeel volgens marktgegevens tegen een verhoogde koers-winstverhouding. Het exacte cijfer verschilt per aanbieder en per gebruikte winstbasis. In de koers lijken meerdere positieve ontwikkelingen tegelijk te zijn ingeprijsd: aanhoudende AI-investeringen, hoge bezettingsgraden, een succesvolle capaciteitsuitbreiding, stabiele marges en een bredere toepassing van High-NA.

Analisten zijn overwegend positief, maar hun koersdoelen lopen flink uiteen. MarketBeat noemt een gemiddeld koersdoel van 1.970,33 dollar. Andere aanbieders komen uit op gemiddelden van 2.199,51 en 2.195,39 dollar. Individuele koersdoelen zijn onder meer 2.500 dollar van Wells Fargo en 2.400 dollar van JPMorgan.

Die koersdoelen laten zien dat analisten verdere stijging verwachten. Ze vormen echter geen ingebouwde veiligheidsmarge. Beleggers kunnen ze beter zien als scenario’s dan als vervanging voor een eigen waarderingsmodel.

China blijft de duidelijkste neerwaartse variabele

ASML moet ondertussen omgaan met strengere Amerikaanse druk op de export van halfgeleiderapparatuur naar China. Reuters wees het China-beleid aan als een centraal vraagstuk voor het bedrijf, met name voor DUV-machines en de bestaande installed base.

Er zijn ook berichten over Chinese ontwikkeling van immersion-DUV-systemen, al worden de huidige productievolumes als verwaarloosbaar omschreven. Dat vormt op dit moment geen directe concurrentiedreiging voor EUV. Beperkingen op de verkoop en het onderhoud van ASML-systemen kunnen wel inkomsten uit systemen en de installed base raken en op langere termijn binnenlandse vervanging in China stimuleren.

De beschikbare informatie biedt onvoldoende basis om de uiteindelijke reikwijdte of waarschijnlijkheid van het voorgestelde MATCH Act als vaststaand scenario te behandelen. De praktische vragen zijn daarom: worden de beperkingen uitgebreid, welke machines en diensten worden geraakt, en hoe groot is ASML’s omzetblootstelling per categorie?

Aankopen door grote beleggers zijn geen doorslaggevend signaal

Openbaar gemaakte belangen laten sterk verdeelde institutionele activiteit zien. Third Point zou zijn positie met 150% hebben uitgebreid, terwijl Mitsubishi UFJ Asset Management het belang met 8,6% verhoogde. Deepwater Asset Management verlaagde zijn positie daarentegen met 72,3%; andere berichten noemen ook verkoop door Deutsche Bank en Coatue.

Deze transacties geven geen eenduidig beeld van de intrinsieke waarde van ASML. Institutionele meldingen zijn momentopnames en lopen bovendien achter. Veranderingen kunnen behalve een visie op de toekomst ook het gevolg zijn van portefeuillebeheer, risicolimieten, winstnemingen of position sizing.

Gebruik fondsactiviteit daarom vooral als context — niet als zelfstandig koop- of verkoopsignaal.

Waar beleggers op moeten letten voor de cijfers van 14 oktober

ASML staat gepland om op 14 oktober de resultaten over het derde kwartaal te publiceren. De meest informatieve punten zijn:

1. Vastgelegde capaciteit per leveringsjaar: Zijn de toezeggingen voor 2027 en 2028 definitief, en nemen annuleringen toe?
2. EUV- en DUV-productie: Ligt de uitbreiding voor 2027 op schema zonder de marges onder druk te zetten?
3. Blootstelling aan China: Hoe kijkt het management aan tegen verkoop, onderhoud en mogelijke beleidswijzigingen?
4. Brutomarge: Kan ASML de doelstelling van 54–56% voor 2026 handhaven terwijl het extra capaciteit opbouwt?
5. Vraag naar High-NA: Welke klanten hebben harde orders en wanneer verwachten zij productie op volume?
6. Kwaliteit van de vraag: Welk deel van de sterke omzet in het tweede kwartaal kwam uit systemen en welk deel uit Installed Base Management?

Een rapport dat vaste orders, gedisciplineerde uitvoering en veerkrachtige marges bevestigt, kan de hoge waardering ondersteunen. Alleen voldoen aan de verhoogde outlook is mogelijk minder indrukwekkend als de marktverwachtingen inmiddels verder zijn opgeschoven.

Conclusie

Operationeel staat ASML er na de recente verhogingen van de outlook sterker voor dan daarvoor. De omzetverwachting van €43–45 miljard voor 2026, de winstgevendheid in het tweede kwartaal en de geplande uitbreiding van de productiecapaciteit ondersteunen een gunstige langetermijnthese.

Bij de huidige waardering is de beleggingsafweging echter evenwichtiger. Voor bestaande aandeelhouders ondersteunen de resultaten het idee om een belang in deze kwalitatief sterke toeleverancier aan te houden, terwijl zij de risico’s blijven volgen. Nieuwe beleggers kunnen een gefaseerde instap of een aantrekkelijkere koers afwachten in plaats van de rally achterna te gaan.

De centrale vraag is niet langer óf er vraag is naar ASML. Het gaat erom of het bedrijf die vraag kan omzetten in tijdige leveringen, duurzame marges en een bredere adoptie van High-NA, terwijl de impact van China-gerelateerde beperkingen beheersbaar blijft.