Verschillende factoren verklaren waarom sommige verschepingen doorgingen:

• Selectief vertrek van tankers: Zelfs nadat de blokkade was verscherpt, meldden analisten dat een klein aantal tankers nog uit Iraanse havens of nabijgelegen wateren vertrok.
• Gaten in de tracking: Sommige schepen die Iraanse olie vervoerden, schakelden naar verluidt hun transponders uit, waardoor exacte exportvolumes moeilijker te meten zijn.
• Drijvende opslag: Nu de opslag op land vol raakt, hoopt onverkochte olie zich op op tankers voor de kust. Die kan later naar kopers worden verscheept als de zeeroutes weer opengaan.

Eind april was het aantal vertrekkende tankers echter fors gedaald. Scheepvaartanalist Vortexa meldde dat er tussen 13 en 25 april nog maar een handvol tankers met Iraanse lading de Golf van Oman verliet — een daling van meer dan 80 procent vergeleken met eenzelfde periode in maart.

Exportramingen: IEA versus TankerTrackers

Omdat de tankeractiviteit deels onzichtbaar is, lopen de schattingen uiteen al naargelang de gebruikte methode. Toch wijzen de meeste schattingen in dezelfde richting: de export is sterk gedaald nadat de blokkade werd verscherpt.

Vóór de verscherping van de blokkade:

• De Iraanse export werd geschat op ongeveer 1,1 tot 1,5 miljoen vaten per dag, in lijn met het exportniveau van de laatste jaren.

Na de verscherping half april:

• Het Internationaal Energieagentschap (IEA) schatte de Iraanse ruwe-olie-export tussen 13 en 27 april op gemiddeld ongeveer 240.000 vaten per dag.
• Schattingen op basis van tankertracking wezen op ongeveer 4 miljoen vaten die in die periode Iraanse wateren verlieten — omgerekend zo'n 285.000 vaten per dag.

Hoewel de schattingen iets verschillen, wijzen ze allebei op een exportdaling van ruwweg 80 procent of meer ten opzichte van het begin van het conflict.

Recorddaling wereldwijde olievoorraden

Hoewel de Iraanse export op een laag pitje doorgaat, heeft de bredere verstoring van de Golfproductie een veel grotere impact op het wereldwijde aanbod.

Het Internationaal Energieagentschap meldde:

• Dat de wereldwijde olievoorraden in maart en april met circa 4 miljoen vaten per dag daalden, het snelste tempo ooit gemeten.
• Dat de voorraden in april met 117 miljoen vaten daalden, na een daling van 129 miljoen vaten in maart. Dat onderstreept de snelheid waarmee de aanbodschok plaatsvindt.

Deze snelle afname van de voorraden weerspiegelt het gat tussen het verstoorde aanbod en de aanhoudende vraag. De markt moet daardoor sterk leunen op bestaande reserves.

Hoeveel aanbod is er wereldwijd verloren gegaan?

Volgens het IEA heeft de bredere verstoring in het Midden-Oosten een enorme hoeveelheid olie van de markt gehaald.

De belangrijkste cijfers:

• Meer dan 14 miljoen vaten per dag aan Golfproductie is momenteel stilgelegd.
• Cumulatief aanbodverlies van meer dan 1 miljard vaten sinds eind februari.
• Een voorspelling dat het wereldwijde olieaanbod dit jaar met ongeveer 3,9 miljoen vaten per dag zal dalen, waardoor een verwacht overschot omslaat in een tekort.

Alles bij elkaar gaat het om een van de grootste aanbodverstoringen in de moderne oliemarkt.

Marktrisico's als de verstoring aanhoudt

Energieanalisten waarschuwen dat langdurige beperkingen in de Straat van Hormuz de mondiale economische effecten kunnen versterken.

Olieprijzen: Investeringsbanken waarschuwen dat een aanhoudende verstoring de prijzen fors kan opdrijven. Sommige projecties suggereren dat Brent-olie in een worstcasescenario richting de 130 tot 150 dollar per vat kan stijgen als de straat geblokkeerd blijft.

Voorraden: Nu de wereldwijde voorraden al in een recordtempo dalen, kan een langdurige verstoring de voorraden tot kritiek lage niveaus doen dalen, vooral van geraffineerde brandstoffen.

Financiële markten: Stijgende olieprijzen hebben al bijgedragen aan bredere marktvolatiliteit en hebben de vraag naar veilige havens zoals de Amerikaanse dollar versterkt tijdens periodes van verhoogde geopolitieke spanning.

Conclusie

Ondanks de marineblokkade en strenge scheepvaartbeperkingen weet Iran nog een beperkte hoeveelheid olie te verschepen via mondjesmaat tankerverkeer en ondoorzichtige scheepvaartpraktijken. De volumes die de wereldmarkt bereiken, zijn echter ingestort van meer dan een miljoen vaten per dag naar nog maar een paar honderdduizend.

De grotere impact zit mogelijk niet in de Iraanse export zelf, maar in de bredere verstoring in de Golfregio. Met miljoenen vaten per dag aan stilgelegde productie en voorraden die in een recordtempo slinken, opereert de oliemarkt met een steeds kleinere buffer. Daardoor blijven de prijzen en de mondiale energiezekerheid zeer gevoelig voor hoe lang de verstoring bij Hormuz nog duurt.

Verschillende factoren verklaren waarom sommige verschepingen doorgingen:

• Selectief vertrek van tankers: Zelfs nadat de blokkade was verscherpt, meldden analisten dat een klein aantal tankers nog uit Iraanse havens of nabijgelegen wateren vertrok.
• Gaten in de tracking: Sommige schepen die Iraanse olie vervoerden, schakelden naar verluidt hun transponders uit, waardoor exacte exportvolumes moeilijker te meten zijn.
• Drijvende opslag: Nu de opslag op land vol raakt, hoopt onverkochte olie zich op op tankers voor de kust. Die kan later naar kopers worden verscheept als de zeeroutes weer opengaan.

Eind april was het aantal vertrekkende tankers echter fors gedaald. Scheepvaartanalist Vortexa meldde dat er tussen 13 en 25 april nog maar een handvol tankers met Iraanse lading de Golf van Oman verliet — een daling van meer dan 80 procent vergeleken met eenzelfde periode in maart.

Exportramingen: IEA versus TankerTrackers

Omdat de tankeractiviteit deels onzichtbaar is, lopen de schattingen uiteen al naargelang de gebruikte methode. Toch wijzen de meeste schattingen in dezelfde richting: de export is sterk gedaald nadat de blokkade werd verscherpt.

Vóór de verscherping van de blokkade:

• De Iraanse export werd geschat op ongeveer 1,1 tot 1,5 miljoen vaten per dag, in lijn met het exportniveau van de laatste jaren.

Na de verscherping half april:

• Het Internationaal Energieagentschap (IEA) schatte de Iraanse ruwe-olie-export tussen 13 en 27 april op gemiddeld ongeveer 240.000 vaten per dag.
• Schattingen op basis van tankertracking wezen op ongeveer 4 miljoen vaten die in die periode Iraanse wateren verlieten — omgerekend zo'n 285.000 vaten per dag.

Hoewel de schattingen iets verschillen, wijzen ze allebei op een exportdaling van ruwweg 80 procent of meer ten opzichte van het begin van het conflict.

Recorddaling wereldwijde olievoorraden

Hoewel de Iraanse export op een laag pitje doorgaat, heeft de bredere verstoring van de Golfproductie een veel grotere impact op het wereldwijde aanbod.

Het Internationaal Energieagentschap meldde:

• Dat de wereldwijde olievoorraden in maart en april met circa 4 miljoen vaten per dag daalden, het snelste tempo ooit gemeten.
• Dat de voorraden in april met 117 miljoen vaten daalden, na een daling van 129 miljoen vaten in maart. Dat onderstreept de snelheid waarmee de aanbodschok plaatsvindt.

Deze snelle afname van de voorraden weerspiegelt het gat tussen het verstoorde aanbod en de aanhoudende vraag. De markt moet daardoor sterk leunen op bestaande reserves.

Hoeveel aanbod is er wereldwijd verloren gegaan?

Volgens het IEA heeft de bredere verstoring in het Midden-Oosten een enorme hoeveelheid olie van de markt gehaald.

De belangrijkste cijfers:

• Meer dan 14 miljoen vaten per dag aan Golfproductie is momenteel stilgelegd.
• Cumulatief aanbodverlies van meer dan 1 miljard vaten sinds eind februari.
• Een voorspelling dat het wereldwijde olieaanbod dit jaar met ongeveer 3,9 miljoen vaten per dag zal dalen, waardoor een verwacht overschot omslaat in een tekort.

Alles bij elkaar gaat het om een van de grootste aanbodverstoringen in de moderne oliemarkt.

Marktrisico's als de verstoring aanhoudt

Energieanalisten waarschuwen dat langdurige beperkingen in de Straat van Hormuz de mondiale economische effecten kunnen versterken.

Olieprijzen: Investeringsbanken waarschuwen dat een aanhoudende verstoring de prijzen fors kan opdrijven. Sommige projecties suggereren dat Brent-olie in een worstcasescenario richting de 130 tot 150 dollar per vat kan stijgen als de straat geblokkeerd blijft.

Voorraden: Nu de wereldwijde voorraden al in een recordtempo dalen, kan een langdurige verstoring de voorraden tot kritiek lage niveaus doen dalen, vooral van geraffineerde brandstoffen.

Financiële markten: Stijgende olieprijzen hebben al bijgedragen aan bredere marktvolatiliteit en hebben de vraag naar veilige havens zoals de Amerikaanse dollar versterkt tijdens periodes van verhoogde geopolitieke spanning.

Conclusie

Ondanks de marineblokkade en strenge scheepvaartbeperkingen weet Iran nog een beperkte hoeveelheid olie te verschepen via mondjesmaat tankerverkeer en ondoorzichtige scheepvaartpraktijken. De volumes die de wereldmarkt bereiken, zijn echter ingestort van meer dan een miljoen vaten per dag naar nog maar een paar honderdduizend.

De grotere impact zit mogelijk niet in de Iraanse export zelf, maar in de bredere verstoring in de Golfregio. Met miljoenen vaten per dag aan stilgelegde productie en voorraden die in een recordtempo slinken, opereert de oliemarkt met een steeds kleinere buffer. Daardoor blijven de prijzen en de mondiale energiezekerheid zeer gevoelig voor hoe lang de verstoring bij Hormuz nog duurt.