CXMT werd in 2016 opgericht en had in het vierde kwartaal van 2025 ongeveer 7,67 procent van de wereldwijde DRAM-markt in handen . De onderneming wil het geld vooral gebruiken voor de uitbreiding van de productie van geheugenchips op wafers en voor onderzoek en ontwikkeling. De beoogde capaciteit ligt rond 300.000 tot 380.000 wafers per maand .
Daarbij is een belangrijke nuance op zijn plaats. In het prospectus verdeelde CXMT 29,5 miljard yuan over drie projecten: upgrades voor bestaande DRAM-technologie, onderzoek naar DRAM van de volgende generatie en verbeteringen aan productielijnen voor geheugenwafers . Er werd geen afzonderlijk project of concreet budget voor high-bandwidth memory (HBM) genoemd — het snelgroeiende geheugensegment waarin SK Hynix en Samsung momenteel sterk staan .
Volgens een bericht van The Information, dat door Reuters werd aangehaald, is een door de Chinese staat gesteunde fabrikant in Shanghai begonnen met de productie van immersion-DUV-lithografiemachines. De eerste systemen zouden dit jaar worden geleverd aan SMIC, Hua Hong Semiconductor en CXMT . De naam van de fabrikant is niet openbaar gemaakt, onder meer vanwege de politieke gevoeligheid van het programma .
DUV staat voor deep ultraviolet. Lithografiemachines gebruiken licht om de patronen van schakelingen op siliciumwafers te drukken. Immersion-DUV is na EUV — extreme ultraviolet — de belangrijkste technologie voor geavanceerde chipproductie die Chinese fabrikanten nog kunnen inzetten nadat de toegang tot EUV-systemen werd beperkt.
De aantallen zijn voorlopig bescheiden. China mikt op ongeveer vijf machines in 2026 en circa twintig in 2027 . ASML verscheepte alleen al in 2025 131 immersion-DUV-systemen . Volgens Reuters lopen de Chinese machines nog achter op het gebied van prestaties en betrouwbaarheid. Voordat ze op grote schaal in chipfabrieken kunnen worden gebruikt, zijn verdere tests nodig .
SMIC zou al in september 2025 een immersion-lithografiesysteem van Yuliangsheng hebben getest . Schattingen over het moment waarop Chinese DUV-machines commercieel kunnen concurreren lopen sterk uiteen. Sommige analyses rekenen op het midden van de jaren 2030 voor immersion-DUV-systemen die geschikt zijn voor chips van 7 nanometer, en rond 2040 voor EUV .
Beleggers vrezen dat de combinatie van CXMT's snelle capaciteitsuitbreiding en China's eigen chipmachines uiteindelijk tot een golf van extra DRAM-aanbod leidt. Dat zou de prijzen en winstmarges van de gevestigde spelers onder druk kunnen zetten.
Vooral de Zuid-Koreaanse markt reageerde nerveus op de mogelijkheid dat CXMT op termijn niet alleen geheugenchips, maar ook lithografieapparatuur zelf kan produceren . Ook Amerikaanse chipbedrijven werden geraakt: SanDisk verloor 11 procent en Nvidia 5 procent .
ASML bevindt zich, zoals Reuters het omschreef, in een "klem tussen de VS en China" . China is een belangrijke afzetmarkt voor het Nederlandse bedrijf: ongeveer 29 procent van de totale omzet in 2025 kwam uit China, vooral uit DUV-machines en bijbehorende diensten .
Toch is de technologische voorsprong van ASML voorlopig niet verdwenen. De DUV- en EUV-systemen van het bedrijf blijven aanzienlijk beter op het gebied van precisie en productiesnelheid. Bovendien is de Chinese productieomvang voorlopig verwaarloosbaar naast die van ASML .
ASML krijgt daarnaast te maken met mogelijke verdere exportbeperkingen. De voorgestelde MATCH Act in het Amerikaanse Congres zou ASML expliciet verbieden om Chinese bedrijven zoals SMIC, Hua Hong, Huawei, CXMT en YMTC machines te verkopen of eraan te onderhouden. Volgens ramingen kan dat gevolgen hebben voor ongeveer 10 tot 15 procent van de totale omzet van ASML .
De koersval weerspiegelt vooral een langetermijnscenario: wat als China niet alleen een grote afnemer van geheugenchips wordt, maar ook een serieuze producent voor de eigen markt en daarbuiten? Vooralsnog zijn er meerdere redenen om voorzichtig te blijven met die conclusie.
Veel analisten denken daarom dat het nog jaren duurt voordat CXMT de gevestigde DRAM-drie — Samsung, SK Hynix en Micron — daadwerkelijk op grote schaal kan uitdagen. Hetzelfde geldt voor ASML .
China boekt aantoonbare vooruitgang in zijn streven naar een zelfstandiger halfgeleiderketen. De miljardenbeursgang geeft CXMT ruimte om productie en onderzoek uit te breiden, terwijl de eerste eigen immersion-DUV-machines een belangrijk symbolisch en strategisch signaal vormen.
Voor de aandelenmarkt is dat al voldoende om risico's opnieuw te waarderen. De dalingen bij Micron, SK Hynix, Samsung en ASML lijken echter vooral te zijn ingegeven door sentiment en angst voor toekomstige overcapaciteit. Op korte termijn is er nog weinig bewijs dat CXMT of de Chinese machinebouwers direct marktaandeel van de grote spelers afsnoepen.