IMF accepteert uitleg El Salvador over Bitcoin-donaties, maar details blijven geheim

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) baseert zijn oordeel op documentatie die de Salvadoraanse autoriteiten hebben aangeleverd. Bij de aankondiging van een akkoord op ambtelijk niveau in september 2026 stelde het Fonds dat die stukken bevestigden dat de Bitcoin die sinds de eerste toetsing van de Extended Fund Facility (EFF) op 27 juni 2025 is toegevoegd, afkomstig was van privédonaties. Daarbij zouden geen publieke middelen zijn gebruikt. 627

Dat is betekenisvol, maar ook beperkt. Het IMF accepteert de onderbouwing voor de naleving van de voorwaarden van het programma. Het betekent niet dat er een publieke, onafhankelijk reproduceerbare boekhouding bestaat van iedere Bitcoin-transactie.

Wat het IMF vaststelde — en wat onduidelijk blijft

Volgens het IMF kwamen de toevoegingen na de eerste toetsing uit privédonaties en niet uit staatsaankopen. Het Fonds verwacht ook geen verdere Bitcoin-accumulatie boven op de al gedocumenteerde donaties. 641

In de beschikbare openbare berichtgeving worden de donateurs echter niet genoemd. Ook staat niet vermeld welk bedrag iedere donor heeft geschonken. Evenmin is er een publiek transactieoverzicht met donatiedata, ontvangstadressen, voorwaarden of bewijsstukken die een specifieke overdracht aan een specifieke donor koppelen. 5

Daarmee blijft het onderscheid tussen de IMF-bevinding en volledige transparantie belangrijk:

• Voor het IMF geverifieerd: de autoriteiten leverden documentatie die ondersteunt dat de opbouw na de eerste toetsing niet met publieke middelen is gefinancierd. 6
• Niet publiek toegelicht: wie Bitcoin schonk, hoeveel elke donor gaf en via welke volledige route elke donatie in door de staat beheerde posities terechtkwam. 5
• Toekomstige toevoegingen: het IMF verwacht geen toevoegingen buiten de gedocumenteerde donaties, maar het beschikbare materiaal beschrijft geen publiek controleerbaar kader voor de openbaarmaking of behandeling van een eventuele toekomstige privédonatie. 641

Hoe sterk nam de gemelde Bitcoin-voorraad toe?

De gemelde voorraad steeg van ongeveer 5.968 BTC rond de toetsing in juni 2025 naar circa 7.762 tot 7.764 BTC begin september 2026. Dat is een toename van ongeveer 1.794 BTC. 4041

Deze cijfers verdienen nuance. Het gaat om de gemelde balans van de officiële tracker, zoals aangehaald in nieuwsberichten. De aangeleverde bronnen tonen niet aan dat deze reserve via een publieke reserve-attestatie onafhankelijk is gecontroleerd. 41

De eerste EFF-toetsing werd op 27 juni 2025 afgerond en maakte een directe uitbetaling mogelijk van 86,16 miljoen SDR, omgerekend ongeveer 118 miljoen dollar. SDR is de rekeneenheid van het IMF. 19

De beleidswijzigingen binnen het IMF-programma

De Bitcoin-gerelateerde voorwaarden van de EFF zijn gericht op het terugdringen van crypto-risico’s voor de overheid en op meer inzicht in activiteiten van de staat.

Chivo Wallet

De programmadocumentatie schreef voor dat de publieke betrokkenheid bij Chivo, de digitale overheidswallet, geleidelijk moest worden afgebouwd. Ook moest Chivo transparanter worden over zijn financiën: met publicatie van samengevatte financiële overzichten, beleid voor liquiditeitsbeheer en overboekingen van en naar de overheid. 17

Volgens berichtgeving over het akkoord op ambtelijk niveau waren het meerderheidsbelang en de operationele controle in september 2026 overgedragen aan een private partij. 616

Gebruik van Bitcoin en blootstelling van de overheid

Het IMF-programma verbiedt de overheid gedurende de regeling Bitcoin aan te kopen. Daarnaast werd acceptatie van Bitcoin door private bedrijven vrijwillig en moeten belastingen uitsluitend in Amerikaanse dollars worden betaald. 17

Vóór de eerste toetsing hadden de autoriteiten IMF-medewerkers een ondertekende verklaring gegeven met de openbare adressen van hot en cold wallets van de publieke sector, plus de hoeveelheid Bitcoin die de sector bezat of beheerde. 31

Toezicht op digitale activa

De bredere richting van het programma is het versterken van waarborgen en transparantie rond publieke Bitcoin-activiteiten. De aangeleverde bronnen ondersteunen die algemene doelstelling, maar bevatten geen volledige, actuele lijst van alle ingevoerde regels voor digitale activa, toezichtseisen of uitvoeringsdeadlines. 1731

Stand van de IMF-financiering

IMF-medewerkers en El Salvador bereikten een akkoord op ambtelijk niveau over de gecombineerde tweede en derde toetsing van de 40 maanden durende EFF. Het totale programma bedraagt ongeveer 1,4 miljard dollar. Het akkoord kan circa 140 miljoen dollar beschikbaar maken, oftewel 101,96 miljoen SDR. 427

Het geld was bij de aankondiging nog niet definitief uitgekeerd. Daarvoor waren nog goedkeuring van de raad van bewindvoerders van het IMF en afronding van relevante voorafgaande maatregelen nodig. 427

Groei en schulddoelstelling

Het IMF verwacht voor 2026 een reële bbp-groei van 4,5%. 4

De begrotingsstrategie van het programma moet de overheidsschuld op een dalend pad brengen. Eerdere EFF-documentatie mikte op een daling naar ongeveer 70% van het bbp in 2030. De beschikbare berichtgeving over de gecombineerde tweede en derde toetsing vermeldt geen vervangende doelstelling. 17

Conclusie

Het IMF heeft niet gezegd dat iedere donatie publiekelijk is getraceerd. Het Fonds zei dat El Salvador documentatie had aangeleverd die voldoende was om vast te stellen dat de Bitcoin die na de toetsing van juni 2025 werd toegevoegd, afkomstig was van privédonaties en niet van publieke middelen. 6

Dat onderscheid is cruciaal. De EFF koppelt deze nalevingsvaststelling aan een breder beleid: minder Bitcoin-risico voor de overheid, een terugtredende rol van de staat bij Chivo en betere openbaarmaking. De herkomst en voorwaarden van de gemelde donaties blijven voor het publiek echter grotendeels buiten beeld. 517