Waarom Zuid-Koreaanse en Japanse scheepswerven steeds meer robots inzetten

Robots duiken steeds vaker op bij Zuid-Koreaanse en Japanse scheepswerven. Ze lassen, schilderen en nemen andere taken over die herhaalbaar of zwaar zijn. Zo hopen de bedrijven personeelstekorten op te vangen, lange orderlijsten weg te werken en beter te concurreren met goedkopere Chinese werven. De ambitie is een slimme scheepswerf die meer werk automatiseert en langer kan doordraaien. Dat betekent niet dat vakmensen binnenkort overbodig zijn. 1838

Orders zijn niet hetzelfde als productie

Volgens cijfers van scheepsmakelaar Clarksons, aangehaald in berichtgeving uit 2026, haalden Chinese werven in 2025 63% van de wereldwijde nieuwe scheepsorders binnen. Dat gaat om opdrachten voor toekomstige bouw, niet om het aantal schepen dat al is afgeleverd. 18

Een ander bericht stelt dat Zuid-Korea en Japan samen goed waren voor 40% van de wereldwijde scheepsproductie, maar specificeert niet hoe die productie is gemeten en geeft geen afzonderlijk aandeel per land. 4 Een aparte bron schat het Zuid-Koreaanse aandeel in de wereldwijde scheepsopleveringen in 2024 op ongeveer 27%, gemeten in gecompenseerde brutotonnage. Dat cijfer heeft dus een duidelijker afbakening, maar vermeldt geen aandeel voor Japan. 41

Deze cijfers zijn niet één op één vergelijkbaar: een aandeel in nieuwe orders meet iets anders dan een aandeel in opgeleverde schepen of productie. Ze schetsen wel de concurrentiedruk, maar vormen geen directe vergelijking tussen China, Zuid-Korea en Japan.

Waar de robots aan het werk zijn

HD Hyundai: lassen en een slimmere productie

HD Hyundai gebruikt lasrobots en werkt aan een bredere aanpak met kunstmatige intelligentie (AI), data en digital twins: digitale modellen van fysieke processen of installaties. Bij HD Hyundai Samho kan een gerapporteerde robot tot 50 lascellen op een dag afwerken, tegenover maximaal 30 voor een vakwerker. Dat komt neer op ongeveer 67% meer in deze specifieke taak — niet op 67% meer productiviteit voor de hele werf of de bouw van een compleet schip. 30

Ook de plannen voor verdere automatisering zijn toekomstdoelen, geen al behaalde resultaten. HD Hyundai wil tegen 2030 enkele productielijnen automatiseren en een kleine ‘donkere fabriek’ realiseren: een productieomgeving die met weinig of geen direct toezicht kan draaien. 18

Hanwha Ocean: laswerk en schildervoorbereiding

Hanwha Ocean meldt dat AI en automatisering worden ingezet bij ongeveer 67% van het laswerk binnenshuis op de werf in Geoje. Het bedrijf wil de genoemde lasprocessen tegen 2030 volledig automatiseren. Ook is het doel dat robots de helft van de oppervlaktevoorbereiding en het schilderwerk voor hun rekening nemen. Dit zijn doelen voor specifieke werkzaamheden, niet voor de hele werf of al het laswerk buiten. 920

Fanuc: robots speciaal voor scheepsbouw

De Japanse robotfabrikant Fanuc heeft twee robots ontwikkeld voor scheepsbouwtaken: lassen en schilderen. Het bedrijf heeft de ambitie uitgesproken robots in te zetten op een schaal die vergelijkbaar is met de circa 75.000 mensen die in de Japanse scheepsbouw werken, met als doel vaker ’s nachts te kunnen produceren. Dat is een streven, geen gemeld aantal geïnstalleerde robots of bewezen productiviteitswinst. 18

Waarom automatisering niet vanzelf gaat

Een schip is geen standaardproduct dat in een vaste volgorde over een lopende band rolt. Schepen verschillen in ontwerp en indeling, en veel werk gebeurt in krappe, onregelmatige ruimtes. Daardoor is automatisering lastig; voor complexe taken blijven ervaren vakmensen nodig. Volgens berichtgeving zijn Chinese scheepsbouwers bovendien voortvarender geweest met lasrobots en slimme systemen, wat de concurrentiedruk voor Japanse en Zuid-Koreaanse werven vergroot. 1838

Ook de investering kan een drempel zijn. De berichtgeving noemt automatisering van scheepswerven kostbaar, maar biedt geen betrouwbare, algemeen toepasbare prijs voor deze trajecten. 2829 Daarnaast spelen zorgen over werkgelegenheid. De Zuid-Koreaanse metaalvakbond heeft baanzekerheid aan de orde gesteld nu bedrijven meer AI en robots inzetten. 1

Voorlopig ligt de duidelijkste rol van robots bij afgebakende taken, zoals lassen, naast plannen voor bredere automatisering. De vergelijking van lascellen bij HD Hyundai geldt voor één taak; de aangekondigde doelen voor 2030 moeten nog worden gerealiseerd. Of slimme werven de productiviteit op grotere schaal kunnen verhogen én vakmensen een plek kunnen blijven bieden, hangt af van technische, financiële en personele uitdagingen.