Olie kan duurder worden terwijl de aanvoer zich herstelt als kopers twijfelen of dat herstel standhoudt. Volgens Daan Struyven van Goldman Sachs probeerden raffinaderijen ruwe olie in te slaan zolang die beschikbaar was. Lage voorraden maakten aanvullen urgenter, terwijl beleggers olieposities gebruikten om hun portefeuille te beschermen tegen nieuwe verstoringen in het Midden-Oosten. Brent, de internationale maatstaf voor olieprijzen, sloot op 23 oktober op $116,72: 3,14% hoger dan een dag eerder en de hoogste slotstand sinds 29 april.
17
18
45
Waarom raffinaderijen extra olie kochten
Herstellende export betekent niet automatisch dat voorraden weer op peil zijn of dat toekomstige leveringen zeker zijn. Struyven zei dat intensievere aanvallen op de scheepvaart en Houthi-aanvallen op infrastructuur raffinaderijen ongeruster maakten over de aanvoer. Door de lage voorraden was er bovendien meer behoefte om opnieuw olie in te slaan. Zo kregen fysieke kopers een reden om beschikbare vaten veilig te stellen voordat de aanvoer opnieuw zou kunnen worden onderbroken.
17
18
Niet alle gemelde incidenten betekenden dat er daadwerkelijk olieproductie verloren ging. Reuters meldde dat Houthi-aanvallen op Saudi-Arabië en een door de autoriteiten van de Verenigde Arabische Emiraten gemelde olielekkage de zorgen over verdere verstoringen aanwakkerden. De Houthi’s claimden ook aanvallen op Saudische doelen, waaronder een Aramco-faciliteit in Yanbu. Die claim bewijst op zichzelf niet dat de faciliteit beschadigd raakte of dat de productie terugliep.
45
51
Waarom beleggers olie als bescherming gebruikten
De extra vraag kwam niet alleen van raffinaderijen. Volgens de beschrijving van de Goldman Sachs-podcast kochten beleggers ook olieposities als bescherming voor hun portefeuille. Dat gebeurde in een periode waarin obligatie- en aandelenkoersen ongewoon gevoelig waren voor olieprijsbewegingen. Olie kan dan bescherming bieden tegen de marktimpact van een aanbodschok, ook als de huidige oliestromen zijn verbeterd.
15
Ook verwachtingen over mogelijke nieuwe Amerikaanse aanvallen op Iran droegen bij aan de onrust op de markt. Berichten spraken daarbij over verwachte acties, niet over bevestigde toekomstige aanvallen. De prijs weerspiegelde dus niet alleen de olie die op dat moment werd geproduceerd en verscheept, maar ook zorgen over wat er nog kon gebeuren.
47
De prijsstijging van 23 oktober in perspectief
Brent sloot op 23 oktober op $116,72. Dat was $3,55, oftewel 3,14%, meer dan de dag ervoor. Reuters meldde dat dit de hoogste slotstand sinds 29 april was en dat Brent die week 6% was gestegen. Die cijfers laten de beweging op de markt zien, maar bewijzen niet dat de gemelde incidenten al tot een vergelijkbaar verlies van olieaanvoer hadden geleid.
45
Waarom Goldman Sachs toch lagere prijzen verwachtte
De prognose van Goldman Sachs ging ervan uit dat de aanvoer uit het Midden-Oosten geleidelijk zou herstellen. De bank verwachtte dat Brent in december 2026 op $90 zou uitkomen, tegenover een eerdere prognose van $85, en in 2027 gemiddeld $80 zou kosten. Het zijn verwachtingen, geen gegarandeerde prijzen, en ze hangen af van het veronderstelde herstel van de aanvoer.
1
16
In een analyse van oktober stelde Struyven dat de spotprijs van Brent een risicopremie van bijna $25 per vat bevatte. Die premie weerspiegelde het risico dat een verdere escalatie de aanvoer zou beperken en voorraden verder zou doen dalen. Anders gezegd: de marktprijs lag door de mogelijke verstoringen hoger dan de prijs die Goldman Sachs op basis van zijn aannames over vraag en aanbod als reële waarde beschouwde. Als het herstel doorzet, kan die premie afnemen. Nieuwe aanvallen of schade aan infrastructuur kunnen de premie juist hoog houden of verder opdrijven.
18
Ruwe olie en geraffineerde producten herstellen niet even snel
Een herstel van de export van ruwe olie betekent niet automatisch dat ook de uitvoer van diesel en andere geraffineerde producten weer op peil is. Het Internationaal Energieagentschap meldde in zijn oktoberpublicatie dat de export van geraffineerde producten en lpg uit het Midden-Oosten veel langzamer was toegenomen dan die van ruwe olie. Die uitvoer bleef volgens het rapport onder de helft van het niveau van vóór de oorlog. Dat wijst op een trager herstel van de productexport, maar de beschikbare cijfers laten niet zien welke specifieke rol beschadigde raffinaderijen of Oekraïense aanvallen op de Russische dieselproductie speelden.
57
De kern is dat herstellende oliestromen en stijgende prijzen elkaar niet tegenspreken. Kopers kunnen tegelijk reageren op krappe voorraden vandaag en op het risico van verstoringen morgen. De lagere prijsverwachting van Goldman Sachs steunt op verder herstel van de aanvoer; het opwaartse risico komt van gebeurtenissen die dat herstel kunnen onderbreken.
17
18