Krisis Tiga Serangkai Libya: Pembunuhan Ketua Perisikan, Serangan Drone ke Atas Penapis Minyak, dan Usaha Diplomasi AS yang Tersekat

Hampir serentak, antara hari Ahad dan Isnin (9–10 Ogos), sekurang-kurangnya tiga serangan dron mengenai Penapis Minyak Zawiya, penapis minyak terbesar yang masih beroperasi di Libya, terletak kira-kira 40 km di barat Tripoli . Serangan paling dahsyat mengenai tangki simpanan petrol yang mengandungi kira-kira 4.5 juta liter bahan api, mencetuskan kebakaran besar yang menyebabkan tangki tersebut runtuh . Serangan awal pada 8 Ogos telah mengenai tangki simpanan nafta yang tidak dirawat, menyebabkan kebocoran bahan api . Perbadanan Minyak Negara (NOC) mengisytiharkan "keadaan darurat maksimum" dan memberi amaran bahawa serangan berterusan akan memaksanya mengisytiharkan force majeure dan memberhentikan semua operasi di penapis berkenaan . Pihak penyerang masih belum dikenal pasti .

Serangan ini berlaku di tengah-tengah desakan diplomasi Amerika Syarikat yang semakin giat untuk menyatukan puak yang bertelagah di Libya. Penasihat Kanan Presiden bagi Hal Ehwal Arab dan Afrika, Massad Boulos, mengetuai apa yang dikenali sebagai "Inisiatif Boulos," yang mencadangkan penubuhan satu badan eksekutif baharu yang inklusif untuk mentadbir sehingga pilihan raya dapat diadakan . Setiausaha Negara Marco Rubio telah bertemu dengan Khalifa Haftar pada Jun 2026, dan pada Julai, tentera Libya yang bertelagah telah mengadakan perbincangan penyatuan yang bersejarah di Sirte . Laporan Perkhidmatan Penyelidikan Kongres (CRS) menyatakan bahawa pentadbiran AS telah menggalakkan persetujuan mengenai belanjawan kebangsaan bersatu Libya yang pertama dalam lebih sedekad . Walau bagaimanapun, pihak pengkritik memberi amaran bahawa usaha ini berisiko menjadi "perjanjian elit" yang boleh mengukuhkan pemerintah kuat yang bertelagah, bukannya menyampaikan peralihan demokrasi . Pelan hala tuju PBB dari Ogos 2025 masih lagi terhenti .

Apa yang didedahkan oleh tiga perkembangan serentak ini adalah sebuah negara yang sangat berpecah-belah, di mana keganasan dan diplomasi beroperasi pada landasan yang selari dan sering bercanggah. Pembunuhan al-Mansouri menunjukkan bahawa walaupun jentera keselamatan dalaman LNA pun terdedah, sekaligus menjejaskan kredibiliti tuntutan Haftar bahawa Benghazi telah selamat . Serangan dron di Penapis Minyak Zawiya telah mempersenjatai sumber pendapatan utama Libya—sektor minyaknya—sebagai sasaran strategik, mengancam gangguan ekonomi yang menjejaskan semua puak . Diplomasi pimpinan AS cuba meraih peluang rundingan yang jarang berlaku, tetapi pemasaan keganasan ini menunjukkan bahawa pihak yang mahu mensabotaj—sama ada militan Islam, puak militia yang menentang penyatuan, atau kuasa luar—sedang giat berusaha untuk menjejaskan proses sebelum sebarang perjanjian dapat dicapai . Tanpa pengakuan jelas daripada mana-mana kumpulan atau perubahan asas dalam landskap keselamatan, laluan ke arah penyatuan politik masih lagi dicabar oleh aktor bersenjata yang sanggup menyerang kedua-dua sasaran tentera bernilai tinggi dan talian hayat ekonomi negara.

Butiran Utama: Pembunuhan

Brigadier Jeneral Fawzi al-Mansouri (juga dilaporkan sebagai Mejar Jeneral) mengetuai jabatan perisikan tentera untuk Tentera Nasional Libya yang berpangkalan di timur . Menurut pelbagai sumber, alat letupan itu ditanam di dalam keretanya dan meletup di luar rumahnya di daerah Al-Hawari, Benghazi pada petang 10 Ogos 2026 . Markas Tentera LNA menyifatkan pengeboman itu sebagai serangan pengganas yang "pengecut dan khianat" dan berikrar untuk menyiasat . Al-Mansouri memegang jawatan perisikan sejak sekitar Mei 2024, meletakkannya di tengah-tengah pengetahuan LNA tentang musuh-musuhnya .

Butiran Utama: Serangan Dron di Penapis Minyak Zawiya

Penapis Minyak Zawiya adalah penapis terbesar yang masih beroperasi di Libya dengan kapasiti 120,000 tong sehari . Kempen dron ini berlaku selama tiga hari: serangan awal pada hari Sabtu (8 Ogos) telah menebuk tangki simpanan nafta yang tidak dirawat, menyebabkan kebocoran kimia yang dapat dibendung ; serangan pada hari Ahad atau Isnin mengenai loji penyahgaraman penapis, merosakkan motor utamanya ; dan serangan pada hari Isnin mengenai tangki simpanan petrol yang mengandungi kira-kira 4.5 juta liter bahan api, menyebabkan kebakaran besar dan tangki runtuh . Sebuah dron ketiga pada hari Isnin menyasarkan loji pencampuran dan pengisian minyak tetapi jatuh berhampiran tangki utama tanpa menyebabkan kerosakan atau mangsa . NOC memberi amaran bahawa serangan berterusan akan memaksa pemberhentian sepenuhnya operasi dan pengisytiharan force majeure .

Konteks Diplomatik

Pentadbiran Trump telah meningkatkan penglibatan di Libya sejak sekurang-kurangnya 2025. Penasihat Kanan Massad Boulos telah melawat Libya dan ibu kota serantau berulang kali, mengutarakan cadangan perkongsian kuasa . Pada April 2026, pihak berkuasa Libya yang bertelagah bersetuju dengan belanjawan kebangsaan bersatu buat pertama kali dalam lebih sedekad . Pada Jun 2026, Setiausaha Negara Marco Rubio bertemu dengan Khalifa Haftar dan anaknya Saddam Haftar di Washington . Pada Julai, tentera yang bertelagah bertemu di Sirte untuk perbincangan penyatuan . Walau bagaimanapun, pengkritik dan pemerhati menyatakan bahawa tiada pelan hala tuju yang jelas muncul, dan inisiatif ini berisiko mewujudkan "perjanjian elit" yang mengukuhkan penguasaan pemerintah kuat yang bertelagah daripada membawa kepada pilihan raya . Pelan hala tuju PBB dari Ogos 2025, yang memberi tumpuan kepada rangka kerja pilihan raya, penyatuan institusi, dan dialog berstruktur, masih belum dilaksanakan .