Perancis Rombak Larangan Media Sosial Bawah 15 Tahun Selepas Dibatalkan Mahkamah

Perancis sedang mencuba laluan kedua untuk mengawal penggunaan media sosial oleh kanak-kanak selepas Majlis Perlembagaannya membatalkan larangan menyeluruh bagi mereka yang berumur bawah 15 tahun. Isu utamanya kini bukan sekadar sama ada remaja patut dilarang daripada platform, tetapi sama ada kerajaan boleh mengurangkan risiko dalam talian tanpa menyekat hak mereka untuk berkomunikasi secara berlebihan — serta bagaimana peraturan itu boleh dilaksanakan dalam pasaran digital Kesatuan Eropah (EU). 315

Apa yang dicadangkan dalam undang-undang pertama Perancis

Ahli Parlimen Perancis meluluskan undang-undang pada Julai 2026 yang akan menghalang kanak-kanak bawah 15 tahun daripada membuka akaun media sosial. Platform juga dikehendaki menutup akaun sedia ada milik pengguna bawah 15 tahun, dan langkah itu pada asalnya dijadual bermula pada September. 1219

Namun, Majlis Perlembagaan Perancis — badan yang menilai keserasian undang-undang dengan Perlembagaan — membatalkan peruntukan teras tersebut pada 14 Ogos. Badan itu memutuskan larangan menyeluruh tersebut sebagai pencabulan yang tidak seimbang terhadap kebebasan bersuara dan berkomunikasi. Laporan mengenai keputusan itu turut menyatakan langkah tersebut terlalu luas kerana tidak mengambil kira keadaan setiap remaja atau risiko yang dibawa oleh perkhidmatan tertentu. 315

Keputusan itu bukan bermaksud semua sekatan demi perlindungan kanak-kanak adalah tidak sah. Sebaliknya, ia menetapkan ambang yang tinggi bagi undang-undang yang secara meluas menghalang golongan bawah umur daripada menggunakan perkhidmatan komunikasi dalam talian. 311

Apa yang berubah dalam draf baharu

Kerajaan Perancis telah mengemukakan cadangan yang digubal semula selepas keputusan mahkamah itu. Berdasarkan laporan yang tersedia, pendekatan baharu meninggalkan larangan akses menyeluruh dan sebaliknya mahu mengehadkan beberapa fungsi platform yang diklasifikasikan sebagai berbahaya atau menyebabkan ketagihan bagi pengguna bawah 15 tahun. 56

Perbezaan reka bentuk undang-undang ini penting:

• Model asal mahu mengecualikan semua pengguna bawah 15 tahun daripada media sosial secara umum.
• Model baharu yang dilaporkan menyasar fungsi tertentu, bukannya menutup semua saluran komunikasi dalam talian. 6

Senarai muktamad ciri yang akan dihadkan, skop perkhidmatan yang terlibat dan kaedah pengesahan umur masih belum dipastikan secara terperinci dalam bahan yang tersedia. Butiran inilah yang akan menentukan kesan sebenar undang-undang itu, termasuk sejauh mana data peribadi pengguna perlu dikongsi bagi membuktikan umur.

Usaha menyesuaikan draf dengan undang-undang EU

Perancis telah memaklumkan draf yang digubal semula itu kepada Suruhanjaya Eropah, menurut laporan mengenai cadangan baharu tersebut. 6 Langkah ini meletakkan draf itu di bawah penelitian EU terhadap peraturan negara anggota yang boleh menjejaskan perkhidmatan digital merentas sempadan.

Pendekatan lebih sempit yang menumpukan ciri juga lebih rapat dengan bantahan Majlis Perlembagaan terhadap larangan sejagat. Daripada melayan semua platform dan semua pengguna bawah 15 tahun dengan cara yang sama, ia bertujuan membezakan risiko yang datang daripada reka bentuk produk tertentu. 1516

Namun, pemakluman kepada Suruhanjaya bukan kelulusan. Laporan yang ada belum mengesahkan sama ada Suruhanjaya akan menyokong versi akhir cadangan Perancis, apakah mekanisme undang-undang muktamadnya, atau bagaimana isu pengesahan umur dan privasi akan ditangani. Semua itu kekal sebagai persoalan pelaksanaan utama.

Macron mahu had umur seragam di seluruh EU

Pada masa yang sama, Presiden Emmanuel Macron meminta Presiden Suruhanjaya Eropah Ursula von der Leyen mencadangkan undang-undang EU baharu yang melarang akses media sosial bagi mereka bawah 15 tahun di seluruh blok itu. Surat beliau bertarikh 29 Ogos dihantar selepas undang-undang Perancis gagal dikuatkuasakan. 18

Logik politiknya jelas: platform besar beroperasi merentas negara, sedangkan had umur dan kaedah penguatkuasaan negara demi negara boleh berbeza-beza. Piawaian EU boleh menyediakan satu garis asas kepada semua negara anggota. Namun, ia masih perlu menyeimbangkan perlindungan kanak-kanak, hak remaja untuk berkomunikasi, serta kaedah pengesahan umur yang praktikal dan menjaga privasi.

Perancis bukan bersendirian dalam perbahasan Eropah

Belanda dan Sepanyol turut mendesak umur minimum media sosial di seluruh EU. Cadangan mereka berpotensi diperluas kepada permainan video, chatbot kecerdasan buatan (AI) dan perkhidmatan digital lain yang dianggap berisiko kepada golongan muda. Kedua-dua negara itu mahukan penguatkuasaan yang diselaraskan di peringkat EU. 17

Suruhanjaya Eropah pula dijangka mengumumkan cadangannya sendiri ketika tekanan politik ini meningkat. 1724 Setakat ini, belum ada satu pendirian EU yang dipersetujui bersama. Antara isu yang belum selesai ialah:

• umur minimum yang sesuai;
• sama ada akaun perlu disekat sepenuhnya atau hanya ciri tertentu dihadkan;
• perkhidmatan digital mana yang perlu diliputi; dan
• cara memastikan umur pengguna dengan berkesan tanpa mewujudkan risiko privasi yang tidak seimbang.

Perbandingan dengan negara lain

Negara berbeza sedang menguji model yang sangat berlainan.

Australia: larangan penuh bagi bawah 16 tahun

Australia menjadi negara pertama yang melaksanakan larangan media sosial di peringkat nasional bagi pengguna bawah 16 tahun pada Disember 2025. Peraturannya meliputi platform utama termasuk TikTok, YouTube, Instagram dan Facebook. 34

United Kingdom: larangan ala Australia serta had ciri tertentu

Kerajaan United Kingdom merancang melarang media sosial untuk pengguna bawah 16 tahun dengan menggunakan model Australia, disokong syarat semakan umur yang lebih ketat pada platform. Ia juga merancang sekatan bagi pengguna bawah 18 tahun terhadap fungsi seperti siaran langsung dan hubungan daripada orang tidak dikenali. Peraturan pertama dijangka dibentangkan di Parlimen sebelum akhir tahun, dengan pelaksanaan dirancang pada musim bunga 2027. 3233

Jepun: perlindungan tanpa larangan menyeluruh

Jepun setakat ini menolak larangan media sosial secara menyeluruh berdasarkan umur. Perbincangan dasarnya lebih tertumpu pada pengesahan umur yang lebih kukuh, tetapan lalai yang lebih selamat, had ciri tertentu dan tanggungjawab lebih besar terhadap pengendali platform. 5053

Pengajaran daripada kes Perancis

Keputusan mahkamah di Perancis menjadi ujian penting bagi gerakan global untuk mengawal akses remaja kepada media sosial. Ia menunjukkan bahawa kerajaan boleh mengambil langkah keselamatan kanak-kanak, tetapi larangan menyeluruh boleh gagal jika ia terlalu luas dalam menyekat komunikasi atau tidak dapat dibuktikan sebagai setimpal dengan risiko yang mahu ditangani. 315

Draf baharu Perancis, desakan Macron untuk tindakan EU, serta pendekatan berbeza di Australia, United Kingdom dan Jepun semuanya menyerlahkan satu cabaran yang belum terjawab: perlindungan kanak-kanak dalam talian bukan bergantung pada angka umur semata-mata, tetapi juga pada ketepatan, kesepadanan dan kebolehlaksanaan peraturan di sekelilingnya.