Gabungan itu merangkumi sektor yang paling memerlukan kawalan data, keselamatan dan pematuhan peraturan — termasuk kewangan, pertahanan, aeroangkasa, telekomunikasi dan perkhidmatan profesional .

Apa itu Lumen Sovereign?

Lumen Sovereign ialah model bahasa besar yang dicadangkan oleh Cosine, syarikat AI Britain yang diasaskan di London pada 2023 . Berbeza daripada banyak model komersial utama yang lazimnya bergantung pada penyedia awan di Amerika Syarikat atau negara lain, Lumen Sovereign direka untuk beroperasi di bumi UK tanpa kebergantungan pada infrastruktur asing .

Model ini akan dilatih menggunakan Isambard-AI, superkomputer paling berkuasa di UK, melalui kapasiti pengkomputeran yang diberikan di bawah program Sovereign AI kerajaan . Sasaran utamanya ialah tugasan kompleks dan berisiko tinggi dalam sektor terkawal seperti pertahanan, keselamatan negara dan perkhidmatan kewangan — bidang yang mungkin tidak membenarkan penggunaan AI yang dibangunkan atau dikendalikan oleh pihak asing atas faktor keselamatan serta pematuhan .

Cosine menyifatkan pendekatan itu sebagai “assurance by design”, iaitu aspek tadbir urus, keselamatan dan kebolehoperasian dibina ke dalam sistem sejak peringkat awal, bukan ditambah selepas model siap . Platform syarikat itu juga menyokong lebih 38 bahasa pengaturcaraan, termasuk bahasa legasi seperti Fortran, COBOL dan Ada yang digunakan dalam sistem pertahanan serta infrastruktur kritikal Britain .

Siapa yang menyertai gabungan ini?

Gabungan yang diumumkan pada Jun 2026 itu terdiri daripada 13 organisasi utama UK. Mereka akan membantu menentukan kes penggunaan, keperluan keselamatan dan piawaian tadbir urus yang perlu dipenuhi Lumen Sovereign .

Sektor kewangan

• HSBC
• Lloyds Banking Group
• NatWest Group
• London Stock Exchange Group (LSEG)

Penyertaan bank-bank besar ini penting kerana mereka boleh membantu menentukan cara model mengendalikan data perbankan sensitif, mengautomatikkan pelaporan kawal selia yang rumit dan menyokong operasi dalaman yang selamat tanpa data meninggalkan bidang kuasa UK .

LSEG pula mengesahkan bahawa ia akan menyertai fasa reka bentuk, dengan menekankan potensi model itu untuk menyokong penggunaan AI yang dipercayai dan boleh diskalakan dalam pasaran kewangan .

Pertahanan dan aeroangkasa

• BAE Systems
• Babcock International Group
• Thales UK
• Leonardo UK

Dalam sektor pertahanan, hujah mengenai AI berdaulat menjadi paling ketara. Cosine membina platformnya untuk persekitaran yang tidak boleh menggunakan AI buatan asing atas pertimbangan keselamatan .

Syarikat-syarikat pertahanan ini akan membantu mereka bentuk keupayaan bagi tugasan sulit, penyepaduan dengan sistem legasi serta aplikasi arahan dan kawalan yang selamat. Bagi tugas sedemikian, model yang dihoskan oleh penyedia asing mungkin bukan pilihan yang praktikal atau dibenarkan.

Telekomunikasi dan infrastruktur

• BT Group
• Telefónica Tech UK&I

Penyedia telekomunikasi membawa kepakaran infrastruktur, selain keperluan mereka sendiri terhadap AI yang kekal dalam kawalan domestik. Telefónica Tech UK&I berkata kerjasama ini dapat menyokong masa depan AI berdaulat dalam sektor kesihatan, kepolisan, pertahanan, perkhidmatan kewangan dan perundangan .

Perkhidmatan profesional, penyelidikan dan pengkomputeran

• PwC
• Era4 — penyedia infrastruktur berprestasi tinggi rendah karbon yang menandatangani memorandum persefahaman untuk bekerjasama dalam pembangunan Lumen Sovereign
• The Alan Turing Institute — institut kebangsaan UK untuk sains data dan AI

Penyertaan PwC menunjukkan bahawa industri terkawal mahukan jaminan, kebolehkesanan audit dan tadbir urus yang kukuh sejak awal pembangunan model. Era4 pula mengukuhkan komponen infrastruktur projek, manakala The Alan Turing Institute membawa kepakaran penyelidikan bebas.

Mengapa AI berdaulat semakin penting?

Program Sovereign AI UK lahir daripada kesedaran yang semakin meningkat bahawa keupayaan AI kini merupakan sebahagian daripada infrastruktur strategik negara, bukan sekadar alat komersial .

Bagi pertahanan, perisikan dan infrastruktur kritikal, pergantungan kepada AI yang dikawal pihak asing boleh mewujudkan risiko keselamatan. Dalam sektor kewangan pula, isu seperti lokasi data, kawal selia dan bidang kuasa boleh menjadi halangan besar.

Pendekatan Cosine berbeza kerana syarikat itu mengendalikan keseluruhan rantaian teknologi — membina model sendiri, melatih ejen AI sendiri dan menggunakan keseluruhan timbunan teknologinya sendiri . Model Cosine juga dilaporkan mengatasi model daripada OpenAI, Anthropic, Mistral dan DeepSeek dalam penanda aras pengaturcaraan bebas selama dua tahun berturut-turut .

Namun, Lumen Sovereign masih dalam pembangunan dan belum digunakan secara rasmi. Dengan latihan yang sedang dijalankan di Isambard-AI serta penglibatan institusi paling penting di Britain dalam proses reka bentuknya, projek ini sedang bergerak daripada sekadar dasar kerajaan kepada keupayaan AI berdaulat yang boleh beroperasi dalam dunia sebenar .

Gabungan itu merangkumi sektor yang paling memerlukan kawalan data, keselamatan dan pematuhan peraturan — termasuk kewangan, pertahanan, aeroangkasa, telekomunikasi dan perkhidmatan profesional .

Apa itu Lumen Sovereign?

Lumen Sovereign ialah model bahasa besar yang dicadangkan oleh Cosine, syarikat AI Britain yang diasaskan di London pada 2023 . Berbeza daripada banyak model komersial utama yang lazimnya bergantung pada penyedia awan di Amerika Syarikat atau negara lain, Lumen Sovereign direka untuk beroperasi di bumi UK tanpa kebergantungan pada infrastruktur asing .

Model ini akan dilatih menggunakan Isambard-AI, superkomputer paling berkuasa di UK, melalui kapasiti pengkomputeran yang diberikan di bawah program Sovereign AI kerajaan . Sasaran utamanya ialah tugasan kompleks dan berisiko tinggi dalam sektor terkawal seperti pertahanan, keselamatan negara dan perkhidmatan kewangan — bidang yang mungkin tidak membenarkan penggunaan AI yang dibangunkan atau dikendalikan oleh pihak asing atas faktor keselamatan serta pematuhan .

Cosine menyifatkan pendekatan itu sebagai “assurance by design”, iaitu aspek tadbir urus, keselamatan dan kebolehoperasian dibina ke dalam sistem sejak peringkat awal, bukan ditambah selepas model siap . Platform syarikat itu juga menyokong lebih 38 bahasa pengaturcaraan, termasuk bahasa legasi seperti Fortran, COBOL dan Ada yang digunakan dalam sistem pertahanan serta infrastruktur kritikal Britain .

Siapa yang menyertai gabungan ini?

Gabungan yang diumumkan pada Jun 2026 itu terdiri daripada 13 organisasi utama UK. Mereka akan membantu menentukan kes penggunaan, keperluan keselamatan dan piawaian tadbir urus yang perlu dipenuhi Lumen Sovereign .

Sektor kewangan

• HSBC
• Lloyds Banking Group
• NatWest Group
• London Stock Exchange Group (LSEG)

Penyertaan bank-bank besar ini penting kerana mereka boleh membantu menentukan cara model mengendalikan data perbankan sensitif, mengautomatikkan pelaporan kawal selia yang rumit dan menyokong operasi dalaman yang selamat tanpa data meninggalkan bidang kuasa UK .

LSEG pula mengesahkan bahawa ia akan menyertai fasa reka bentuk, dengan menekankan potensi model itu untuk menyokong penggunaan AI yang dipercayai dan boleh diskalakan dalam pasaran kewangan .

Pertahanan dan aeroangkasa

• BAE Systems
• Babcock International Group
• Thales UK
• Leonardo UK

Dalam sektor pertahanan, hujah mengenai AI berdaulat menjadi paling ketara. Cosine membina platformnya untuk persekitaran yang tidak boleh menggunakan AI buatan asing atas pertimbangan keselamatan .

Syarikat-syarikat pertahanan ini akan membantu mereka bentuk keupayaan bagi tugasan sulit, penyepaduan dengan sistem legasi serta aplikasi arahan dan kawalan yang selamat. Bagi tugas sedemikian, model yang dihoskan oleh penyedia asing mungkin bukan pilihan yang praktikal atau dibenarkan.

Telekomunikasi dan infrastruktur

• BT Group
• Telefónica Tech UK&I

Penyedia telekomunikasi membawa kepakaran infrastruktur, selain keperluan mereka sendiri terhadap AI yang kekal dalam kawalan domestik. Telefónica Tech UK&I berkata kerjasama ini dapat menyokong masa depan AI berdaulat dalam sektor kesihatan, kepolisan, pertahanan, perkhidmatan kewangan dan perundangan .

Perkhidmatan profesional, penyelidikan dan pengkomputeran

• PwC
• Era4 — penyedia infrastruktur berprestasi tinggi rendah karbon yang menandatangani memorandum persefahaman untuk bekerjasama dalam pembangunan Lumen Sovereign
• The Alan Turing Institute — institut kebangsaan UK untuk sains data dan AI

Penyertaan PwC menunjukkan bahawa industri terkawal mahukan jaminan, kebolehkesanan audit dan tadbir urus yang kukuh sejak awal pembangunan model. Era4 pula mengukuhkan komponen infrastruktur projek, manakala The Alan Turing Institute membawa kepakaran penyelidikan bebas.

Mengapa AI berdaulat semakin penting?

Program Sovereign AI UK lahir daripada kesedaran yang semakin meningkat bahawa keupayaan AI kini merupakan sebahagian daripada infrastruktur strategik negara, bukan sekadar alat komersial .

Bagi pertahanan, perisikan dan infrastruktur kritikal, pergantungan kepada AI yang dikawal pihak asing boleh mewujudkan risiko keselamatan. Dalam sektor kewangan pula, isu seperti lokasi data, kawal selia dan bidang kuasa boleh menjadi halangan besar.

Pendekatan Cosine berbeza kerana syarikat itu mengendalikan keseluruhan rantaian teknologi — membina model sendiri, melatih ejen AI sendiri dan menggunakan keseluruhan timbunan teknologinya sendiri . Model Cosine juga dilaporkan mengatasi model daripada OpenAI, Anthropic, Mistral dan DeepSeek dalam penanda aras pengaturcaraan bebas selama dua tahun berturut-turut .

Namun, Lumen Sovereign masih dalam pembangunan dan belum digunakan secara rasmi. Dengan latihan yang sedang dijalankan di Isambard-AI serta penglibatan institusi paling penting di Britain dalam proses reka bentuknya, projek ini sedang bergerak daripada sekadar dasar kerajaan kepada keupayaan AI berdaulat yang boleh beroperasi dalam dunia sebenar .