Pekerja teknologi China takut AI ‘mengoptimumkan’ mereka keluar daripada pekerjaan

Perubahan bahasa ini mencerminkan suasana kerja yang digambarkan sebagai semakin cemas, kurang selamat dan dipenuhi usaha untuk membuktikan bahawa seseorang masih diperlukan dalam dunia yang dipacu AI .

Bagaimana pemberhentian senyap berlaku

Syarikat-syarikat teknologi China dilaporkan mengurangkan tenaga kerja tanpa mengumumkan pemberhentian besar-besaran. Salah satu kaedahnya ialah melepaskan kontraktor secara beransur-ansur.

Menurut laporan Reuters, seorang kontraktor di Hangzhou berkata syarikat internet tempatnya bekerja mula memberhentikan kontraktor secara senyap pada Mac 2026, selepas kakitangan diarahkan menggunakan alat AI termasuk ejen AI OpenClaw . Pengurangan itu tidak diumumkan kepada umum, sekali gus mengelakkan perhatian dan kegawatan yang biasanya dikaitkan dengan pengumuman pemberhentian besar-besaran.

Trend tersebut cukup meluas sehingga dilaporkan secara berasingan oleh Reuters, Bloomberg dan South China Morning Post sebagai satu bentuk pengurangan pekerja yang tersendiri pada 2026 . Selain kontraktor, syarikat juga boleh mengurangkan pengambilan graduan, tidak memperbaharui kontrak atau meningkatkan tekanan prestasi—langkah yang secara rasmi boleh diterangkan sebagai usaha meningkatkan kecekapan.

Skala pengurangan yang dilaporkan juga besar. Alibaba, Tencent, ByteDance, Meituan dan Baidu dikatakan telah mengurangkan lebih 130,000 pekerjaan secara keseluruhan ketika beralih kepada AI. Beberapa bahagian, khususnya perjalanan, kandungan dan sokongan e-dagang, dilaporkan mengalami pengurangan antara 30% hingga 50% .

Kesan kebimbangan itu boleh melangkaui pejabat. Anbound, sebuah badan pemikir yang berpangkalan di Beijing, memberi amaran bahawa apabila golongan kelas pertengahan dan anak muda bimbang kerjaya mereka terganggu oleh AI, mereka cenderung mengurangkan perbelanjaan dan meningkatkan simpanan berjaga-jaga sekiranya kehilangan pekerjaan .

Meituan menjadi titik panas keresahan

Kes Meituan memperlihatkan dengan jelas mengapa penafian rasmi tidak semestinya mampu meredakan kebimbangan pekerja.

Pada penghujung Mei dan Jun 2026, tangkap layar perbualan yang tersebar di media sosial China mendakwa syarikat penghantaran makanan itu merancang mengurangkan sehingga separuh kakitangan dalam peranan produk menjelang akhir Jun . Meituan menafikan dakwaan tersebut.

Namun, saham syarikat tetap jatuh dengan ketara dan mencecah paras terendah dalam tempoh dua tahun pada penghujung Mei. Penafian itu sendiri gagal meyakinkan pelabur .

Laporan South China Morning Post turut menggambarkan suasana di dalam syarikat. Apabila seorang rakan bertanya kepada pekerja Meituan sama ada dia terselamat daripada pusingan pengurangan terbaru, pekerja itu menjawab: “Saya tak tahu sama ada saya pula selepas ini.”

Kata-kata tersebut merumuskan ketakutan yang lebih luas: walaupun khabar angin tertentu dinafikan, pekerja masih melihat pengurangan berlaku di sekeliling mereka dan tidak pasti siapa yang akan menjadi sasaran seterusnya.

Pada Julai 2026, Caixin melaporkan bahawa Meituan memang mengurangkan pekerjaan selepas perang harga yang mahal dalam perniagaan runcit segera. Sebab itu berbeza daripada khabar angin penggantian AI, tetapi ia tetap menguatkan tanggapan bahawa kedudukan pekerjaan dalam syarikat tidak lagi terjamin .

Corak yang sama—penafian terhadap rancangan pemberhentian besar-besaran, diikuti pengurangan sebenar dalam keadaan tertentu—turut dilaporkan melibatkan Baidu, Xiaomi dan ByteDance . Jurang antara kenyataan syarikat dan pengalaman pekerja di lapangan menjadi punca utama hilangnya kepercayaan.

Perlindungan undang-undang, tetapi masih banyak ruang kelompongan

Pada April hingga Mei 2026, mahkamah di Hangzhou memutuskan bahawa syarikat tidak boleh memecat pekerja semata-mata untuk menggantikan mereka dengan AI . Kes itu melibatkan sebuah firma teknologi yang cuba menukar tugas seorang pekerja dan memotong gajinya secara drastik selepas tugas berkenaan diautomatikkan. Pemberhentian akhirnya dianggap tidak sah.

Keputusan itu menjadi perlindungan penting bagi pekerja tetap. Namun, skopnya terhad kepada pemecatan secara langsung atas alasan AI. Ia tidak semestinya menghalang syarikat daripada:

• melepaskan kontraktor;
• tidak memperbaharui kontrak;
• mengurangkan pekerja atas alasan penstrukturan atau kecekapan; atau
• menggunakan penilaian prestasi sebagai asas rasmi untuk pengurangan tenaga kerja.

Dengan kata lain, undang-undang menyediakan benteng bagi pekerja yang dipecat secara terang-terangan kerana tugas mereka boleh dilakukan AI. Tetapi ia belum banyak memperlahankan bentuk pengurangan yang lebih senyap dan sukar dibuktikan.

Persoalan yang menghantui pekerja

Keresahan pekerja teknologi China pada 2026 bukan semata-mata ketakutan terhadap keupayaan AI. Ia juga berpunca daripada persepsi bahawa ‘penerapan AI’ boleh digunakan sebagai alasan yang lebih sopan untuk pengurangan tenaga kerja yang berterusan—dinafikan di khalayak ramai, tetapi dilaksanakan secara beransur-ansur melalui pengurangan kontraktor, tekanan prestasi dan penstrukturan semula.

Meituan menjadi tumpuan kerana jurang antara penafian syarikat dan rasa tidak selamat pekerjanya kelihatan begitu besar. Namun, isu itu melangkaui satu syarikat.

Persoalan yang kini berlegar dalam sembang peribadi dan koridor pejabat sektor teknologi China cukup mudah, tetapi sukar dijawab: Jika AI boleh melakukan sebahagian besar tugas saya, adakah pihak pengurusan akan menganggap saya tidak lagi diperlukan?