Krisis Ceuta Julai 2026: Mengapa Vivas Menyifatkannya sebagai “Periuk Tekanan”

Ceuta, sebuah bandar autonomi Sepanyol di Afrika Utara yang bersempadan darat dengan Maghribi, berdepan krisis luar biasa pada penghujung Julai 2026. Pihak berkuasa Sepanyol kemudian menganggarkan kira-kira 72,000 orang memasuki bandar itu pada 30 dan 31 Julai, ramai antaranya berenang mengelilingi halangan sempadan. Majoriti kembali ke Maghribi dalam beberapa jam atau hari, tetapi ribuan lagi masih berada di Ceuta beberapa minggu kemudian. 1317

Krisis itu juga meragut nyawa. Pada 31 Julai, pihak berkuasa melaporkan 57 mayat ditemui di bahagian Sepanyol, dengan kemungkinan lebih banyak korban di sebelah Maghribi. Presiden Datuk Bandar Ceuta, Juan Jesús Vivas, kemudiannya menyebut angka sekurang-kurangnya 100 kematian. 31

Mengapa Vivas menyebut Ceuta sebagai “periuk tekanan”

Ungkapan itu merujuk kepada sebuah bandar yang menerima tekanan jauh melebihi keupayaan hariannya. Ceuta mempunyai kira-kira 80,000 penduduk—maka jumlah ketibaan hampir menyamai populasi bandar itu sendiri. Kemudahan penerimaan tidak mampu menampung keadaan, manakala ramai orang, termasuk kanak-kanak, tidur di pantai atau di jalanan. Ketegangan terhadap ketenteraman awam juga berlarutan selepas kemasukan besar-besaran itu. 11128

Ketika berada di Brussels, Vivas berkata kejadian tersebut telah mencetuskan krisis kemanusiaan, keselamatan dan ekonomi yang belum pernah berlaku di Ceuta. Beliau memberi amaran bahawa Ceuta ialah “periuk tekanan yang boleh meletup pada bila-bila masa.” 11

Inti hujahnya: bandar sempadan yang kecil tidak boleh menempatkan, mengenal pasti dan memproses ribuan orang secara bersendirian tanpa bantuan berterusan daripada kerajaan pusat Sepanyol dan Kesatuan Eropah (EU).

Sepanyol mengerahkan angkatan tentera ke Ceuta dan Melilla, sementara Suruhanjaya Eropah memuji tindakan pantas Sepanyol serta menawarkan bantuan kecemasan bagi pengurusan sempadan dan tindak balas krisis. 56 Namun tekanan operasi tidak berakhir apabila kemasukan beramai-ramai itu berhenti. Menjelang akhir Ogos, pihak berkuasa menganggarkan antara 5,000 hingga 8,000 orang masih berada di Ceuta. 17

Tuduhan terhadap Maghribi—dan batas pentingnya

Vivas berhujah bahawa kemasukan pada skala sebegitu tidak mungkin berlaku tanpa Maghribi sama ada mengatur, menggalakkan atau membenarkannya. Beliau melihat kejadian itu bukan sekadar kecemasan migrasi biasa, tetapi sebagai kemungkinan penggunaan migrasi untuk memberi tekanan terhadap Ceuta, Sepanyol dan Eropah. 3536

Beliau mengaitkannya dengan memori politik krisis Ceuta pada 2021, apabila kira-kira 12,000 orang menyeberang dalam tempoh dua hari. Ketika itu, kerjasama kawalan sempadan Maghribi dilihat secara meluas di Sepanyol sebagai alat tekanan politik. 50

Namun, tuduhan tersebut belum dibuktikan oleh kerajaan Sepanyol. Perdana Menteri Pedro Sánchez berkata Madrid tidak menemui bukti kukuh bahawa institusi Maghribi merancang atau melaksanakan kemasukan besar-besaran Julai itu, sekali gus menolak dakwaan yang terkandung dalam laporan polis. Maghribi pula menafikan tanggungjawab. 18

Perbezaan ini penting: dakwaan Vivas menjadi asas gesaannya supaya EU mengambil pendirian lebih tegas terhadap Rabat, tetapi ia kekal sebagai pendirian politik beliau, bukannya kesimpulan yang disahkan kerajaan di Madrid.

Tuntutan segera Vivas kepada EU

Vivas tidak hanya meminta pembiayaan kecemasan. Beliau mahu peranan EU yang tetap dalam pengurusan sempadan dan migrasi di Ceuta, termasuk:

• Bantuan kewangan kecemasan untuk penginapan, perkhidmatan awam, keselamatan dan kesan ekonomi terhadap bandar itu. Sepanyol secara rasmi memohon dana kecemasan EU pada Ogos. 1124
• Kehadiran operasi tetap Frontex dan Agensi Suaka EU (EUAA), dengan kakitangan serta sumber untuk saringan, pengenalpastian dan pemprosesan kes. 4247
• Pemulangan lebih pantas bagi orang yang tidak mempunyai hak untuk tinggal, dengan sokongan kerjasama Maghribi. Sepanyol kemudian meminta bantuan Frontex untuk memproses mereka yang masih tinggal di bandar itu. 17
• Pelan yang boleh dilaksanakan bagi kanak-kanak tanpa penjaga. Isu ini amat rumit kerana pemulangan kanak-kanak memerlukan perlindungan serta prosedur khusus. Sepanyol juga menyediakan pemindahan kira-kira 500 kanak-kanak perempuan tanpa penjaga dari Ceuta ke tanah besar Sepanyol. 523
• Infrastruktur sempadan dan sokongan Eropah yang lebih kukuh, termasuk peranan lebih besar Frontex, Europol dan EUAA. 16

Suruhanjaya Eropah menyatakan keutamaan ialah pihak berkuasa Sepanyol dan Maghribi mengekalkan kawalan keadaan serta memastikan pemulangan segera mereka yang masih berada secara tidak teratur di Ceuta. EU juga berkata ia boleh memudahkan kerjasama tersebut. 22

Tuntutan jangka panjang: layanan khas untuk Ceuta dan Melilla

Vivas turut membawa hujah institusi. Beliau mahu EU memberikan layanan berbeza kepada Ceuta dan Melilla kerana kedua-duanya ialah satu-satunya sempadan darat Eropah di Afrika, dengan kekangan yang tidak sama seperti kawasan sempadan di tanah besar Eropah. 43

Cadangannya ialah satu rangka kerja tetap bagi sempadan, penerimaan dan daya tahan—bukan respons sementara setiap kali berlaku lonjakan ketibaan. Dalam amalan, ini bermaksud pelaksanaan Pakatan Migrasi dan Suaka EU perlu disesuaikan untuk bandar yang mempunyai wilayah terhad, kapasiti penerimaan kecil, sempadan darat dengan negara bukan EU, dan risiko kemasukan mendadak secara besar-besaran. 4342

Beliau juga berkata kerjasama EU dengan Maghribi wajar dinilai semula jika sempadan Eropah tidak dihormati. Sebaliknya, pegawai EU menekankan perlunya kerjasama berterusan antara Sepanyol, Maghribi dan EU bagi mengurus sempadan, mencegah lintasan berbahaya serta memerangi rangkaian pemerdagangan manusia. 4439

Kesan politik di Sepanyol dan Eropah

Krisis itu pantas menjadi ujian lebih besar terhadap dasar sempadan luar EU. Presiden Suruhanjaya Eropah Ursula von der Leyen menyeru tindakan bersatu dan berkata perlindungan sempadan luar ialah tanggungjawab bersama Eropah. 19 Menteri-menteri dalam negeri EU pula menyifatkannya sebagai ujian ketahanan sempadan Eropah dan menyokong bantuan kecemasan untuk Sepanyol. 6

Di Ceuta sendiri, kehadiran berpanjangan ribuan orang, kekurangan tempat tinggal dan kebimbangan keselamatan mencetuskan protes berulang kali. Penduduk berarak pada awal September, manakala sebahagian demonstrasi bertukar menjadi pertembungan dengan polis; kerajaan Sepanyol menyeru semua pihak bertenang. 2830

Perbahasan yang tercetus meninggalkan empat persoalan utama:

1. Seberapa pantas Sepanyol dan EU patut memproses serta memulangkan orang yang tiada hak untuk tinggal?
2. Apakah bentuk perlindungan dan penempatan yang perlu diberikan kepada kanak-kanak tanpa penjaga?
3. Sejauh mana kapasiti penerimaan dan kawalan sempadan kekal harus dibina di Ceuta?
4. Adakah insiden itu kegagalan pengurusan migrasi, ujian ketahanan sempadan luar EU, atau—seperti didakwa Vivas—satu bentuk tekanan paksaan oleh Maghribi?

Fakta paling jelas ialah skala tekanan yang ditanggung Ceuta. Pertikaian yang lebih besar pula ialah tentang siapa yang bertanggungjawab dan model apakah yang harus dibina Eropah untuk mengelakkan krisis seterusnya: pencegahan serta pemulangan lebih tegas, keupayaan penerimaan dan perlindungan kanak-kanak yang lebih kukuh, atau gabungan kedua-duanya dengan penglibatan EU yang berkekalan. 171843