Apa Makna Pertemuan Kushner dengan Hamas terhadap Pelan Gaza yang Tersekat?

Laporan media tidak sepakat tentang keseluruhan senarai wakil Amerika Syarikat dan antarabangsa yang hadir. Satu laporan menyebut Kushner merupakan sebahagian daripada kumpulan tiga utusan yang bertemu al-Hayya, manakala laporan lain menamakan tokoh Board of Peace, Nickolay Mladenov dan Tony Blair, sebagai peserta. Oleh sebab maklumat itu datang daripada pegawai dan diplomat yang bercakap secara tanpa nama, tiada senarai rasmi peserta atau transkrip pertemuan yang tersedia kepada umum.

Kushner turut bertemu Presiden Mesir Abdel Fattah el-Sisi di El Alamein. Presidensi Mesir berkata perbincangan itu menekankan keperluan semua pihak memenuhi tanggungjawab masing-masing di bawah perjanjian gencatan senjata di Gaza.

Apakah tuntutan Kushner terhadap Hamas?

Usaha Amerika Syarikat itu tertumpu pada pelucutan senjata, pentadbiran dan pelaksanaan sebenar pelan—bukan sekadar mendapatkan satu lagi kenyataan politik. Kushner dilaporkan mendesak Hamas untuk:

• melucutkan senjata di Gaza melalui “langkah konkrit yang boleh disahkan”;
• menamatkan sebarang peranan Hamas dalam pentadbiran wilayah itu pada masa depan; dan
• mula memindahkan kuasa pentadbiran kepada sebuah pentadbiran baharu.

Pelan hala tuju yang disokong Amerika Syarikat itu mengandungi 15 perkara dan turut mencadangkan pengunduran Israel dari Gaza, diikuti pembinaan semula di bawah pentadbiran awam Palestin yang baharu.

Maksud sebenar “pelucutan senjata” menjadi isu paling penting. Menurut laporan, matlamatnya adalah untuk menterjemahkan kewajipan Hamas kepada langkah yang boleh dipantau dan disahkan, bukannya membiarkannya kekal sebagai janji umum.

Bagaimana Hamas memberi respons—dan apa yang masih tidak jelas?

Hamas dilaporkan mengulangi komitmennya terhadap perjanjian itu dalam pertemuan berkenaan. Laporan terdahulu menyebut kumpulan tersebut pada prinsipnya bersetuju menyerahkan senjata kepada sebuah jawatankuasa pentadbiran baharu sebagai sebahagian daripada pelan itu.

Namun, perkembangan itu tidak membuktikan bahawa Hamas menerima setiap butiran pelaksanaan yang dibangkitkan Kushner. Laporan yang tersedia tidak menjelaskan sepenuhnya syarat Hamas, urutan pelucutan senjata, mekanisme pengesahan atau jadual pelaksanaannya. Semua perkara itu masih belum diselesaikan dalam rekod awam.

Selepas pertemuan, Hamas menyeru pengantara dan Board of Peace supaya mendesak Israel melaksanakan pelan tersebut, menurut satu laporan. Respons itu menunjukkan kebuntuan berkenaan mempunyai dua sisi: Washington mahukan tindakan yang boleh diukur daripada Hamas, manakala Hamas menuntut pelaksanaan yang sepadan daripada Israel.

Mengapa pendirian Netanyahu penting?

Kushner dijangka ke Israel untuk bertemu Perdana Menteri Benjamin Netanyahu pada Isnin, 17 Ogos. Pertemuan itu menyusul selepas Netanyahu secara terbuka menolak pelan hala tuju 15 perkara tersebut. Pelan berkenaan dilaporkan menetapkan pelucutan senjata Hamas, pengunduran tentera Israel dan pembentukan pentadbiran awam baharu di Gaza.

Penolakan Israel ialah halangan diplomatik paling segera. Laporan yang tersedia tidak memperincikan semua peruntukan yang dibantah Netanyahu; ia hanya mengesahkan bahawa beliau menolak pelan itu atau unsur-unsur pentingnya, khususnya cadangan pengunduran Israel dan syarat pelucutan senjata Hamas.

Susunan pertemuan Kushner itu mempunyai logik diplomatik yang jelas: mendapatkan komitmen konkrit daripada Hamas terlebih dahulu, kemudian mendesak Netanyahu mengambil langkah yang sepadan. Bagaimanapun, masih belum jelas sama ada pendekatan itu mampu mengatasi bantahan Israel.

Negara serantau kecam penolakan Israel

Emiriah Arab Bersatu (UAE) dan tujuh negara Arab serta Islam lain mengeluarkan kenyataan bersama yang mengecam penolakan Israel terhadap usaha baharu untuk melaksanakan pelan Gaza yang dicadangkan pentadbiran Trump. Negara yang dilaporkan menandatangani kenyataan itu ialah UAE, Qatar, Jordan, Indonesia, Pakistan, Türkiye, Arab Saudi dan Mesir.

Menurut laporan tersebut, kenyataan itu turut mengecam penolakan Israel terhadap penubuhan negara Palestin. Kepentingannya lebih bersifat politik berbanding operasi: kerajaan serantau secara terbuka meletakkan tanggungjawab terhadap kebuntuan usaha damai itu pada Israel, ketika Kushner cuba menggerakkan pelan tersebut melalui rundingan langsung dan pengantaraan.

Apa yang diketahui tentang serangan berterusan di Gaza?

Usaha diplomatik itu berlangsung serentak dengan laporan mengenai serangan udara Israel yang masih berterusan di Gaza. CNBC melaporkan utusan Amerika Syarikat bertemu pengantara Mesir, Qatar dan Türkiye ketika Israel meneruskan serangan udara di wilayah itu. Satu lagi laporan menyebut gencatan senjata telah mengurangkan serangan, tetapi tidak menghentikannya sepenuhnya.

Laporan yang tersedia tidak memberikan maklumat yang boleh disahkan tentang jumlah serangan, sasaran, angka korban atau sama ada insiden tertentu melanggar peruntukan khusus gencatan senjata. Butiran itu tidak boleh disimpulkan hanya berdasarkan laporan diplomatik berkenaan.

Kesimpulan

Pertemuan di Mesir menunjukkan diplomasi kembali bergerak, tetapi belum menghasilkan perjanjian muktamad. Kushner mendapatkan atau cuba mengukuhkan komitmen Hamas terhadap rangka kerja yang merangkumi pelucutan senjata dan pemindahan kuasa pentadbiran. Namun, persoalan paling sukar—bagaimana pelucutan senjata akan disahkan, apakah syarat yang ditetapkan Hamas dan sama ada Israel akan berundur—masih terbuka.

Ujian seterusnya ialah pertemuan Kushner dengan Netanyahu. Selagi kedua-dua pihak belum menerima langkah timbal balik yang boleh disahkan, pelan hala tuju 15 perkara itu kekal tersekat walaupun rundingan baharu telah dimulakan.