Gangguan Selat Hormuz Tekan Harga Diesel dan Gas Eropah

Gangguan penghantaran tenaga melalui Selat Hormuz pantas mencetuskan tekanan kos di Eropah. Minyak dan gas didagangkan dalam pasaran global; justeru, negara yang tidak membeli secara langsung daripada pengeluar Teluk pun boleh menanggung kos borong lebih tinggi apabila laluan perkapalan menjadi tidak menentu atau terhad.

Gambaran utamanya jelas: Eropah mempunyai beberapa mekanisme untuk meredakan kecemasan bekalan minyak secara fizikal, namun pengguna dan perniagaan sudah terdedah kepada premium risiko geopolitik yang besar bagi diesel, petrol dan gas asli.

Diesel meningkat lebih pantas daripada petrol

Laporan September yang merujuk Weekly Oil Bulletin Suruhanjaya Eropah menyatakan harga purata petrol Euro-super 95 di EU meningkat daripada €1.64 seliter pada 23 Februari kepada €2.04 pada 7 September — kira-kira 24%. Dalam tempoh sama, diesel meningkat daripada €1.59 kepada €2.11 seliter, iaitu sekitar 33%.3

Perbezaan itu penting kerana diesel menjadi bahan api utama bagi pengangkutan jalan raya dan kenderaan komersial. Kenaikan lebih pantas bermakna kesannya boleh merebak ke seluruh rantaian bekalan, bukan sekadar dirasai di pam minyak. Buletin Suruhanjaya Eropah menyediakan perbandingan harga pengguna mingguan bagi produk petroleum di negara-negara EU.1

Perubahan pada peringkat negara juga tidak sekata. Denmark dan Finland mencatatkan kenaikan petrol terbesar, kira-kira 36%, manakala Bulgaria merekodkan kenaikan diesel tertinggi, sekitar 47%.3 Peratusan kenaikan sahaja tidak menentukan beban sebenar terhadap isi rumah atau syarikat, tetapi ia menunjukkan kesan kejutan itu berbeza-beza di seluruh Eropah.

Pasaran minyak menilai semula risiko laluan bekalan

Pengurangan trafik melalui Selat Hormuz meningkatkan kebimbangan pedagang terhadap akses kepada minyak mentah dan produk petroleum bertapis. Reuters melaporkan hanya empat kapal komoditi melintasi selat itu pada satu hari dalam September, jauh lebih rendah daripada purata kira-kira 15 kapal bagi tempoh 10 hari.3

Minyak mentah Brent ditutup pada AS$107.63 setong pada 10 September selepas melonjak 6.34% dalam satu sesi, manakala minyak mentah AS ditutup pada AS$102.48.18 Harga minyak mentah yang lebih tinggi menambah kos kilang penapisan di Eropah dan akhirnya boleh diterjemahkan kepada harga petrol, diesel serta bahan api jet yang lebih tinggi — walaupun kadar dan masa kesan itu berbeza antara negara.

Gas turut terkesan melalui pasaran LNG

Pendedahan Eropah bukan terhad kepada minyak. Harga penanda aras gas asli Eropah, iaitu TTF Belanda, meningkat kepada €75.2 setiap megawatt-jam pada 7 September — paras tertinggi sejak penghujung 2022, menurut satu laporan pasaran.13

Mekanismenya mudah: gangguan perkapalan Teluk menjejaskan gas asli cecair (LNG) serta minyak. Apabila kargo LNG lebih sukar dihantar, Eropah perlu bersaing dengan lebih sengit untuk mendapatkan bekalan daripada pengeksport lain. Ini menaikkan kos mengisi semula simpanan gas dan menjadikan pasaran lebih sensitif terhadap cuaca sejuk atau gangguan bekalan tambahan.

Harga tinggi tidak semestinya bermakna bekalan segera terputus

Keselamatan minyak Eropah mempunyai beberapa perlindungan yang boleh mengurangkan kesan gangguan jangka pendek. Negara anggota Agensi Tenaga Antarabangsa (IEA) diwajibkan menyimpan stok minyak kecemasan bersamaan sekurang-kurangnya 90 hari import minyak bersih.1 Rizab ini tidak menghalang harga pasaran daripada meningkat, tetapi boleh menambah bekalan ketika gangguan dan mengurangkan risiko kejutan perkapalan sementara bertukar menjadi kekurangan fizikal serta-merta.

Sebab itu, keadaan Eropah dalam masa terdekat lebih tepat difahami sebagai isu kecukupan bekalan berbanding kemampuan menanggung kos. Stok kecemasan dan laluan bekalan alternatif mungkin membantu memastikan minyak terus tersedia, tetapi isi rumah, syarikat pengangkutan, syarikat penerbangan dan industri intensif tenaga masih berdepan kos yang jauh lebih tinggi serta tidak menentu.

Perkara yang perlu diperhatikan selepas ini

Penentu utama ialah tempoh dan tahap gangguan perkapalan, ketersediaan bekalan gantian LNG serta minyak mentah, dan masa permintaan musim sejuk. Jika kekangan berlarutan, pasaran diesel dan bahan api jet berkemungkinan kekal ketat, harga gas terus disokong pada paras tinggi, dan tekanan inflasi terhadap pengangkutan serta barangan intensif tenaga bertambah.

Buat masa ini, kesan paling ketara dapat dilihat pada harga bahan api: petrol dan diesel meningkat mendadak, dengan kenaikan diesel yang lebih besar membawa risiko lebih luas kepada ekonomi. Lonjakan serentak Brent dan TTF menunjukkan Eropah sedang menghadapi kejutan harga minyak dan gas yang saling berkait, bukan masalah bagi satu jenis bahan api sahaja.31318