Mengapa Bon dan Saham Global Jatuh Serentak?

Ini bukan kejatuhan pasaran yang berpunca daripada satu kejadian tunggal. Apa yang berlaku ialah penilaian semula merentas pasaran terhadap kemungkinan inflasi berlarutan dan kadar faedah yang lebih tinggi selepas pertempuran baharu melibatkan Amerika Syarikat dan Iran meningkatkan risiko gangguan bekalan minyak. Pada masa sama, keperluan pinjaman kerajaan yang tinggi menjadikan pasaran bon lebih mudah tertekan. Hasilnya, bon dijual, hasil bon meningkat dan saham turut merosot. 249

Rantaian kejutan bermula dengan minyak

Saluran utama yang menghubungkan konflik geopolitik dengan pasaran kewangan ialah tenaga. Serangan baharu dan kebimbangan gangguan di sekitar Selat Hormuz menghidupkan semula risiko terhadap bekalan minyak, menyebabkan harga minyak mentah mencecah paras tertinggi lima minggu dalam dagangan 1–2 September. Tenaga yang lebih mahal boleh meningkatkan kos pengangkutan, pengeluaran dan perbelanjaan isi rumah—sekali gus menyukarkan bank pusat menurunkan inflasi kembali ke sasaran. 917

Perubahan itu turut mengubah jangkaan kadar faedah. Pelabur yang sebelum ini menantikan pemotongan kadar mula mengambil kira kemungkinan Rizab Persekutuan Amerika Syarikat (Fed) dan bank pusat lain mengekalkan kadar tinggi lebih lama, atau menaikkannya, bagi mengawal tekanan inflasi yang kembali meningkat. Reuters melaporkan inflasi zon euro kembali melebihi 3% pada Ogos apabila kos tenaga meningkat, manakala pasaran semakin menjangka kemungkinan kenaikan kadar di AS.

Mengapa hasil bon meningkat di seluruh dunia

Harga bon dan hasil bon bergerak dalam arah bertentangan. Apabila pelabur menjual bon kerajaan, harga bon jatuh dan hasilnya meningkat. Hasil itu ialah pulangan yang diminta pelabur sebagai syarat meminjamkan wang kepada kerajaan. Oleh itu, kenaikan hasil juga menandakan kos pembiayaan yang lebih tinggi untuk ekonomi secara keseluruhan.

Penilaian semula itu berlaku di banyak negara:

• Hasil bon Perbendaharaan AS 10 tahun mencecah kira-kira 4.8%, paras tertinggi dalam tempoh laporan dan hampir kepada paras tertinggi beberapa tahun. 910
• Hasil bon kerajaan Jepun 10 tahun mencecah 3% buat kali pertama sejak 1996. 210
• Hasil bon Jerman 10 tahun mencapai paras tertinggi dalam kira-kira 15 tahun, manakala hasil bon kerajaan UK 30 tahun mencatat paras tertinggi sejak 1998. 1012

Inflasi bukan satu-satunya punca. Pelabur turut bimbang tentang jumlah hutang kerajaan yang perlu diterbitkan bagi membiayai defisit, perbelanjaan pertahanan dan bil faedah yang meningkat. Apabila penerbitan bon terlalu banyak, kerajaan mungkin perlu menawarkan hasil yang lebih tinggi untuk menarik pembeli—terutamanya apabila risiko inflasi dan dasar monetari sudah tinggi. 24

Mengapa saham jatuh selepas bon

Hasil bon kerajaan yang lebih tinggi bersaing dengan saham untuk mendapatkan modal pelabur. Ia juga meningkatkan kadar diskaun yang digunakan untuk menilai keuntungan korporat pada masa hadapan.

Kesan ini biasanya paling ketara terhadap syarikat pertumbuhan kerana sebahagian besar keuntungan yang dijangka datang daripada tahun-tahun akan datang. Apabila kadar diskaun meningkat, aliran tunai masa hadapan itu menjadi kurang bernilai pada harga hari ini.

Tekanan tersebut jelas kelihatan di Wall Street. S&P 500 jatuh kira-kira 0.7% untuk sesi ketiga berturut-turut, manakala Nasdaq 100 susut 1.3%. Saham teknologi antara yang paling terjejas, dengan Nvidia merosot 1.5% dalam sesi yang dilaporkan Bloomberg. 1920

Corak sama turut berlaku di Asia. Pada 2 September, Nikkei 225 Jepun jatuh 3%, Kospi Korea Selatan merosot 3.6% dan Hang Seng Hong Kong susut 0.8%. SoftBank, yang melabur dalam OpenAI, jatuh 6.3%; Samsung Electronics turun 3.3% dan SK Hynix merosot 3.5%. 18

Eropah turut berdepan gabungan tekanan yang sama—harga minyak lebih tinggi, hasil bon meningkat dan jangkaan dasar monetari yang lebih ketat. Indeks pan-Eropah STOXX 600 turun 0.99% dalam satu sesi yang dilaporkan, manakala hasil bon Jerman 10 tahun meningkat apabila prospek inflasi bertambah buruk. 8

Apa maknanya untuk pelaburan AI

Jualan besar-besaran ini tidak menunjukkan permintaan terhadap kecerdasan buatan tiba-tiba hilang. Sebaliknya, ia menunjukkan mengapa syarikat dan projek berkaitan AI sensitif terhadap kadar faedah.

Perniagaan pertumbuhan tinggi sering dinilai berdasarkan jangkaan pengembangan pada masa hadapan. Justeru, hasil bon jangka panjang yang lebih tinggi boleh mengecilkan penilaian syarikat walaupun prospek operasinya belum berubah. Kadar faedah yang meningkat juga menaikkan syarat pulangan minimum untuk projek berintensifkan modal seperti pusat data, kemudahan pembuatan cip dan infrastruktur AI yang lain.

Ini mewujudkan dua risiko berasingan: pelabur mungkin sanggup membayar lebih rendah untuk pertumbuhan masa hadapan, manakala syarikat pula perlu menanggung kos pembiayaan yang lebih tinggi untuk membiayai pelaburan tersebut. Reaksi pasaran ini lebih tepat difahami sebagai kesan penilaian dan kos pembiayaan—bukan bukti bahawa kitaran teknologi AI telah berakhir.

Kesan terhadap gadai janji, syarikat dan isi rumah

Hasil bon kerajaan mempengaruhi kos pinjaman yang lebih luas. Hasil Perbendaharaan AS menjadi penanda aras penting bagi hutang korporat dan pembiayaan lain, manakala hasil bon AS 10 tahun juga berkait rapat dengan kadar gadai janji. 10

Jika hasil kekal tinggi, syarikat mungkin menangguhkan pelaburan, isi rumah mungkin menghadapi gadai janji yang kurang mampu dibayar dan pengguna mungkin mengurangkan perbelanjaan. Keadaan ini mewujudkan gabungan yang tidak selesa: harga tenaga boleh mengekalkan inflasi pada paras tinggi, sementara keadaan kewangan yang lebih ketat melemahkan pertumbuhan.

Risikonya ialah tekanan seakan stagflasi—pertumbuhan perlahan bersama inflasi yang tinggi—namun laporan yang tersedia tidak membuktikan bahawa keputusan itu pasti berlaku. 45

Peranan ketegangan G20

Mesyuarat menteri kewangan G20 berlangsung dalam suasana hutang tinggi, inflasi, perang dan kos pinjaman yang meningkat. Kenyataan pengerusi rasmi dipersetujui oleh semua anggota yang hadir kecuali China, yang membantah beberapa perenggan.

Laporan mengenai mesyuarat itu turut menggambarkan perselisihan berkaitan hutang kerajaan, ketidakseimbangan global, pertumbuhan, tekanan ekonomi terhadap Iran dan penyertaan Rusia.

Bagaimanapun, pertikaian diplomatik itu bukan pencetus mekanikal kepada kejatuhan pasaran bon. Kepentingannya ialah ia menunjukkan betapa sukar bagi ekonomi utama untuk menyelaraskan tindak balas terhadap kejutan tenaga, hutang dan inflasi yang berlaku serentak.

Kesimpulan pasaran

Persoalan utama sekarang ialah sama ada kejutan harga minyak akan reda dengan cepat atau mula mempengaruhi jangkaan inflasi untuk tempoh lebih lama. Jika harga tenaga kembali turun dan pertaruhan terhadap kenaikan kadar berundur, sebahagian tekanan terhadap bon dan saham pertumbuhan mungkin berkurangan.

Namun, jika minyak kekal mahal sementara kerajaan terus berhutang dalam jumlah besar, hasil bon boleh kekal tinggi walaupun pertumbuhan ekonomi semakin perlahan.

Inilah rejim pasaran yang sedang dinilai pelabur: kadar faedah “lebih tinggi untuk tempoh lebih lama”, risiko fiskal yang meningkat dan turun naik merentas kelas aset. Bon mengalami kerugian apabila hasil meningkat; saham pertumbuhan jangka panjang dan saham AI menghadapi tekanan penilaian; manakala isi rumah serta syarikat berdepan kos pembiayaan yang lebih tinggi.

Jadi, jualan global ini bukanlah hukuman terhadap satu sektor tertentu. Ia lebih merupakan amaran bahawa kos wang—dan kos risiko geopolitik—sedang diselaraskan ke paras yang lebih tinggi.