IMF: Ekonomi Dunia Tahan Kejutan Tenaga Perang Iran, Namun Risiko Global Meningkat

Penilaian Kristalina Georgieva bersifat berdaya tahan tetapi bukan sepenuhnya meyakinkan. Ekonomi dunia setakat ini berjaya menyerap kejutan tenaga akibat perang Iran dan gangguan di sekitar Selat Hormuz dengan lebih baik daripada jangkaan awal IMF. Namun, harga minyak yang lebih tinggi, inflasi berterusan, kos pinjaman meningkat dan kedudukan kewangan kerajaan yang semakin lemah masih boleh menjejaskan pertumbuhan. 17

Unjuran asas terbaharu IMF menjangkakan ekonomi dunia berkembang 3.0% pada 2026. Pertumbuhan masih positif, tetapi risiko terhadap unjuran itu lebih cenderung ke arah penurunan. 47

Mengapa kejutan tenaga tidak seteruk yang dibimbangkan

Beberapa faktor telah membantu menyerap sebahagian gangguan bekalan:

• Rizab minyak dan gas telah dikeluarkan.
• Pengeluar di luar rantau Teluk meningkatkan bekalan.
• Kapasiti tenaga boleh baharu berkembang.
• Permintaan tenaga jatuh lebih banyak daripada jangkaan.
• Sesetengah ekonomi kembali menggunakan arang batu pada tahap tertentu. 4

Georgieva menggambarkan keadaan itu sebagai “tarik tali”: kejutan negatif terhadap bekalan tenaga dari Teluk menekan ekonomi, manakala pelaburan berkaitan kecerdasan buatan (AI) memberikan dorongan pertumbuhan yang mengimbanginya. Kesan tersebut tidak sama bagi setiap negara. Pendedahan kepada tenaga dari Teluk, kestabilan makroekonomi dan kedudukan dalam rantaian bekalan AI mempengaruhi sejauh mana sesebuah ekonomi terjejas atau mendapat manfaat. 17

Mengapa daya tahan itu masih rapuh

Penampan yang menyokong pasaran tenaga bukanlah tanpa had. Apabila inventori minyak dan gas terus berkurangan, gangguan baharu boleh menyebabkan harga melonjak dengan lebih ketara, khususnya jika permintaan tenaga meningkat pada musim sejuk. Kenaikan semula harga minyak akan memberi tekanan kepada inflasi dan mungkin melambatkan pelonggaran kadar faedah yang masih ketat. 56

Kadar faedah yang lebih tinggi turut meningkatkan kos khidmat hutang kerajaan dan peminjam swasta. Keadaan ini boleh mengurangkan perbelanjaan isi rumah serta perniagaan, melemahkan pelaburan dan memperlahankan aktiviti ekonomi. 6

Kebimbangan IMF bukan hanya tertumpu kepada pasaran tenaga. Georgieva turut menunjuk kepada kenaikan hasil bon kerajaan dan proses disinflasi yang terhenti sebagai tanda kemerosotan keadaan fiskal serta peningkatan kerentanan di sesetengah negara. Hasil yang lebih tinggi menjadikan pembiayaan semula hutang kerajaan lebih mahal dan mengecilkan ruang untuk memberi sokongan ketika krisis akan datang. 17

Apa makna unjuran pertumbuhan 3.0% itu

Unjuran pertumbuhan global 3.0% bagi 2026 menggambarkan senario asas yang agak berdaya tahan, bukannya jaminan bahawa kejutan sudah berakhir. Unjuran itu masih terdedah kepada gangguan tenaga selanjutnya, inflasi yang sukar dikawal, hutang tinggi dan ketegangan perdagangan. 47

Pada Jun lalu, Georgieva berkata belum ada tanda jelas bahawa konflik di Timur Tengah telah menyebabkan kelembapan global, sambil memberi amaran bahawa risikonya kekal tinggi. Perbezaan ini penting: aktiviti semasa boleh kekal kukuh walaupun keadaan yang mendasari unjuran semakin merosot. 16

Pelaburan AI membantu permintaan, tetapi manfaatnya tidak sekata

Pelaburan dalam AI menjadi satu lagi sebab ekonomi dunia lebih kukuh daripada jangkaan. Ledakan ini yang pada awalnya tertumpu di Amerika Syarikat kini mula berkembang ke peringkat antarabangsa. Ia boleh menyokong pendapatan korporat dan perbelanjaan pengguna, selain mendorong pembinaan pusat data serta pengeluaran perkakasan berkaitan AI. 313

Namun, Georgieva turut menegaskan bahawa kesan ekonomi AI pada masa hadapan mengandungi “ketidakpastian yang besar”, termasuk kemungkinan risiko terhadap kestabilan kewangan. Manfaatnya mungkin diagihkan secara tidak sekata, manakala negara membangun berdepan risiko paling besar untuk ketinggalan jika tidak mempunyai akses kepada infrastruktur, modal, kemahiran dan rantaian bekalan AI.

Justeru, AI merupakan pemacu pertumbuhan jangka pendek dan cabaran dasar jangka panjang. Pelaburan boleh meningkatkan permintaan sekarang, tetapi ia tidak menghapuskan kejutan tenaga atau menjamin peningkatan produktiviti yang dirasai secara meluas.

Apa yang perlu dilakukan pembuat dasar

Kerajaan dan dasar fiskal

Kerajaan perlu memulihkan kredibiliti fiskal dan membina semula ruang untuk bertindak ketika kejutan baharu berlaku. Ini bermakna hutang awam perlu diletakkan pada laluan yang mampan, subsidi menyeluruh yang tidak bersasar perlu dielakkan dan bantuan perlu ditumpukan kepada isi rumah yang paling terkesan oleh kos tenaga yang lebih tinggi. Pelaburan produktif wajar dilindungi jika boleh, tetapi kenaikan hasil bon menjadikan penangguhan pelarasan fiskal lebih mahal. 17

Bank pusat

Bank pusat berdepan tugas mengimbangi dua risiko. Mereka tidak seharusnya menganggap kenaikan harga tenaga akan kekal sebagai kejutan sementara dan sekali sahaja jika ia mula mempengaruhi jangkaan inflasi, gaji atau harga yang lebih meluas. Georgieva menggesa pembuat dasar supaya bersedia mengetatkan dasar jika kesan pusingan kedua mengancam untuk berakar, sambil mengelakkan pengetatan yang tidak perlu jika permintaan merosot dengan ketara.

Dasar tenaga dan AI

Tindak balas yang lebih luas turut memerlukan perubahan struktur, bukan hanya langkah monetari dan fiskal. Kerajaan boleh mengurangkan kerentanan dengan memperkukuh daya tahan tenaga dan mempelbagaikan laluan bekalan. Pada masa yang sama, akses kepada infrastruktur, kemahiran dan pembiayaan yang membolehkan lebih banyak ekonomi menyertai pertumbuhan berasaskan AI perlu diperluas.

Mesej utama IMF

Amaran Georgieva ialah ekonomi dunia telah melepasi satu ujian penting, tetapi risiko asas belum hilang. Pengeluaran rizab, bekalan alternatif, permintaan yang lebih rendah dan pelaburan AI telah melembutkan kesan awal gangguan di Selat Hormuz. Namun, sokongan tersebut boleh berkurangan ketika harga minyak, inflasi, kos khidmat hutang dan hasil bon kerajaan meningkat.

Buat masa ini, IMF masih melihat daya tahan dalam ekonomi dunia. Kebimbangan yang lebih besar ialah sama ada daya tahan itu mampu bertahan jika berlaku satu lagi kejutan tenaga — dan sama ada manfaat daripada pemacu pertumbuhan seterusnya, iaitu AI, dapat sampai kepada ekonomi yang kini mempunyai sumber paling sedikit untuk mengejar ketinggalan.