Projek Taman Tema Saudi bernilai €6 Bilion dekat Paris: Apa yang Disahkan dan Mengapa Ia Penting

France dan Arab Saudi telah menandatangani memorandum persefahaman bagi membangunkan kompleks hiburan yang dibiayai Arab Saudi berhampiran Paris. Projek itu akan diterajui Qiddiya Investment Company, anak syarikat dana kekayaan berdaulat Arab Saudi, Public Investment Fund (PIF).

Cadangan berkenaan melibatkan tiga taman tema di kawasan Cergy-Pontoise, kira-kira 30 kilometer di barat laut ibu negara France. Nilai pelaburan yang diumumkan ialah €6 bilion, atau sekitar AS$7 bilion, manakala pihak berkuasa France menganggarkan projek itu berpotensi mewujudkan kira-kira 22,000 pekerjaan langsung. 13

Namun, pengumuman besar ini belum bermakna sebuah kompleks taman tema yang lengkap sudah pasti akan dibina. Memorandum tersebut masih merupakan rangka kerja awal. Setakat ini, tiada pelan induk muktamad, pengendali yang disahkan, tarikh pembukaan atau keseluruhan susunan hak harta intelek didedahkan kepada umum. 12

Apa yang disahkan dalam memorandum itu?

Cadangan terasnya ialah sebuah destinasi tiga taman tema di kawasan Cergy-Pontoise. Qiddiya dijangka membiayai dan mengetuai pembangunan tersebut, sekali gus mengaitkan projek di France dengan usaha lebih luas Arab Saudi dalam sektor hiburan dan pelancongan.

Pejabat Presiden France, Élysée, menggambarkan projek itu sebagai pembangunan berskala luar biasa bagi negara tersebut. Presiden Emmanuel Macron pula membandingkan potensi kepentingannya dengan tempoh sejak pembukaan Disneyland Paris. 126

Angka utama yang disebut ialah €6 bilion dan anggaran 22,000 pekerjaan langsung. Angka ini merujuk kepada nilai pelaburan yang diumumkan serta unjuran pekerjaan—bukan perbelanjaan yang telah selesai atau pekerjaan yang dijamin. Realisasinya masih bergantung pada perancangan, pembiayaan, kelulusan, infrastruktur dan keputusan pembinaan yang belum diperincikan sepenuhnya. 26

Adakah taman tema Dragon Ball benar-benar akan dibina?

Salah satu daripada tiga taman itu dijangka menggunakan dunia Dragon Ball sebagai sumber inspirasi. Sesetengah laporan menyebutnya secara khusus sebagai taman Dragon Ball Z, tetapi gambaran rasmi lebih berhati-hati dengan merujuk kepada komponen bertemakan manga atau Dragon Ball. Perjanjian lesen penuh dengan pemilik harta intelek berkenaan belum didedahkan. 12

Tema bagi dua taman lain masih belum diumumkan. Oleh itu, dakwaan bahawa kesemua tiga taman akan bertemakan manga, atau bahawa semua tarikan dan pengendalinya sudah diputuskan, masih terlalu awal. Gambaran paling kukuh berdasarkan sumber yang ada ialah: tiga taman dicadangkan, dengan salah satunya dikaitkan dengan Dragon Ball, manakala dua lagi masih belum diperincikan. 12

Bagaimana idea ini bermula?

Élysée berkata projek itu tercetus daripada perbualan antara Macron dan Putera Mahkota Mohammed bin Salman ketika lawatan Macron ke Riyadh pada Disember 2024. Menurut pihak berkuasa kepresidenan France, kedua-dua pemimpin itu mendapati mereka berkongsi minat terhadap manga, khususnya Dragon Ball Z.

Hubungan peribadi itu menjadi sebahagian daripada naratif awam yang unik mengenai projek ini. Namun, ia bukan satu-satunya konteks perjanjian tersebut. Memorandum itu diumumkan ketika lawatan rasmi yang lebih luas, dengan agenda meliputi kerjasama ekonomi dan strategik antara France dengan Arab Saudi.

Kedua-dua pemimpin turut mempengerusikan mesyuarat pertama Majlis Perkongsian Strategik Franco-Saudi. 317

Lokasi cadangan dan garis masa

Pembangunan itu dikaitkan dengan bekas tapak taman hiburan Mirapolis berhampiran Courdimanche, dalam kawasan Cergy-Pontoise. Mirapolis ditutup pada 1991, menjadikan kemungkinan menghidupkan semula lokasi tersebut satu elemen sejarah dan tempatan yang penting dalam cadangan berkenaan.

Tiada tarikh pembukaan diumumkan. Kenyataan rasmi dan laporan media juga belum menjawab beberapa persoalan pelaksanaan, termasuk keluasan sebenar tapak, keperluan infrastruktur, struktur tadbir urus dan susunan pembinaan.

Perkara ini penting kerana memorandum persefahaman hanya menetapkan hasrat serta kerjasama antara pihak yang terlibat. Ia tidak dengan sendirinya menjamin bahawa setiap elemen yang diumumkan akan dibina tepat seperti yang dicadangkan. 2

Mengapa projek ini lebih besar daripada sekadar taman tema?

Bagi France, cadangan itu mewakili potensi pelaburan asing yang besar dalam sektor pembinaan, pelancongan dan rekreasi. Ia boleh memperkenalkan tarikan baharu di rantau Paris serta mengukuhkan kedudukan France sebagai destinasi untuk projek hiburan antarabangsa berskala besar.

Namun, manfaat ekonominya masih bersifat prospektif sehingga pelaburan tersebut bergerak daripada pengumuman kepada proses kelulusan dan pembinaan. 26

Bagi Arab Saudi, projek ini mengembangkan cita-cita Qiddiya dalam bidang hiburan ke pasaran Eropah yang penting. Pelaburan Arab Saudi dalam rekreasi, e-sukan dan projek kebudayaan antarabangsa merupakan sebahagian daripada usaha kerajaan itu mempelbagaikan ekonomi serta membina pengaruh melalui hiburan.

Dengan itu, cadangan di Paris mempunyai tujuan komersial dan juga dimensi kuasa lembut—iaitu usaha membentuk imej serta pengaruh antarabangsa melalui budaya dan industri kreatif. 1

Masa pengumuman itu turut memberikan projek berkenaan nilai diplomatik. Lawatan rasmi Mohammed bin Salman selama dua hari menghasilkan perjanjian dan perbincangan dalam bidang seperti kerjasama ekonomi, kecerdasan buatan dan pertahanan. Ini meletakkan memorandum taman tema tersebut dalam usaha lebih luas untuk mengeratkan hubungan France-Arab Saudi, bukan sebagai projek pelancongan yang berdiri sendiri. 3

Kontroversi hak asasi manusia

Keputusan France untuk mempererat hubungan komersial dan strategik dengan Arab Saudi menerima kritikan kerana rekod negara itu berkaitan kebebasan politik dan isu hak asasi manusia lain. Laporan mengenai lawatan tersebut secara khusus menonjolkan kontroversi yang mengelilingi putera mahkota itu, termasuk pembunuhan wartawan Jamal Khashoggi.

Memorandum itu tidak menunjukkan bahawa kebimbangan tersebut telah diselesaikan. Sebaliknya, ia menggambarkan bagaimana France cuba mengimbangi kritikan hak asasi dengan tarikan pelaburan Arab Saudi, kerjasama strategik dan peluang komersial.

Ketegangan ini berkemungkinan terus menjadi sebahagian daripada kepentingan projek tersebut sekiranya pembangunannya diteruskan.

Kesimpulan

Pengumuman ini paling tepat difahami sebagai rangka kerja pelaburan besar antara Saudi dengan France—bukan pelan taman tema yang sudah siap dan terperinci.

Apa yang disokong oleh laporan awam setakat ini ialah cadangan bernilai €6 bilion untuk membina tiga taman tema berhampiran Cergy-Pontoise, sebuah taman yang dikaitkan dengan dunia Dragon Ball serta anggaran 22,000 pekerjaan langsung. Tema dua taman lain, perjanjian lesen muktamad, reka bentuk terperinci, jadual pembinaan dan tarikh pembukaan masih belum diketahui. 12

Gabungan cita-cita kewangan yang besar, penjenamaan budaya pop dan ketidakpastian pelaksanaan inilah yang menjelaskan daya tarikan projek tersebut—serta mengapa tajuk berita awal perlu dibaca dengan berhati-hati.