Robot Polis Trafik T2 Hangzhou Boleh Menegur, Bukan Menguatkuasakan Undang-Undang

Selain mengawal trafik, T2 boleh memberi panduan arah dan bantuan asas kepada pengunjung. Dalam erti kata lain, ia lebih menyerupai gabungan penderia trafik, kiosk maklumat awam dan platform peringatan di tepi jalan berbanding pegawai rondaan konvensional.

Kesalahan apa yang boleh dikesan?

Laporan awam menyenaraikan beberapa kesalahan sasaran:

• Menunggang basikal elektrik atau kenderaan bukan bermotor tanpa topi keledar
• Membawa penumpang dalam keadaan yang melarang penumpang menaiki basikal elektrik
• Berhenti atau melintasi garisan berhenti yang ditanda
• Pejalan kaki melintas ketika isyarat tidak membenarkan
• Pejalan kaki memasuki atau berada di lorong kenderaan bermotor

Apabila sistem mengesan kemungkinan kesalahan, robot akan mengeluarkan teguran suara. Menurut laporan media kerajaan China, jika seseorang tidak membetulkan tingkah lakunya selepas tiga peringatan, sistem boleh mengarkibkan petunjuk berkaitan dan menghantarnya kepada pusat amaran awal di bawah pihak pengurusan trafik keselamatan awam Hangzhou.

Proses ini lebih tepat digambarkan sebagai pengesanan, amaran dan rujukan. Ia tidak bermaksud robot itu sendiri telah mengeluarkan saman atau menentukan liabiliti undang-undang seseorang.

Apakah hasil yang dilaporkan oleh SUPCON?

SUPCON mendakwa armada robot di Hangzhou telah mengeluarkan lebih 170,000 amaran sejak dilancarkan pada Mei, dan dikaitkan dengan pengurangan lebih 40% dalam kes bulanan penunggang tanpa topi keledar serta pelanggaran garisan berhenti.

Angka itu menunjukkan aktiviti operasi yang besar, tetapi perlu dibaca sebagai hasil yang dilaporkan oleh syarikat. Laporan yang tersedia tidak menyediakan penilaian bebas, perbandingan dengan persimpangan serupa tanpa robot atau kaedah untuk membezakan kesan robot daripada langkah keselamatan trafik yang lain. Jumlah amaran yang tinggi juga tidak membuktikan dengan sendirinya bahawa robot tersebut menyebabkan penurunan kesalahan.

Laporan terdahulu menyebut 11,897 amaran dalam tempoh tiga hari—kira-kira satu amaran setiap satu minit 43 saat. Angka yang dipetik daripada laporan Hangzhou Daily itu menggambarkan keupayaan sistem memberikan peringatan secara berterusan, tetapi bukan ukuran bebas terhadap ketepatan atau keberkesanannya.

Mengapa T2 tidak boleh menghentikan, menyaman atau menahan orang?

Robot ini tidak dilaporkan mempunyai kuasa menahan, senjata atau peranan yang melibatkan paksaan fizikal. Reka bentuknya sengaja dihadkan kepada mengarahkan trafik, memberi peringatan dan menyalurkan maklumat kepada pihak berkuasa manusia.

Aspek undang-undang sama penting dengan aspek teknikal. Undang-undang Hukuman Pentadbiran China mentakrifkan hukuman pentadbiran sebagai tindakan yang diambil oleh organ pentadbiran berdasarkan kuasa dan prosedur undang-undang. Undang-undang itu juga menyatakan bahawa hukuman pentadbiran hendaklah dikuatkuasakan oleh anggota penguat kuasa yang mempunyai kelayakan.

Justeru, robot komersial boleh membantu membuat pemerhatian dan mengumpul bukti, tetapi ia bukan pembuat keputusan undang-undang yang diberi kuasa untuk mengenakan denda, menahan atau menyekat kebebasan seseorang. Sebarang tindakan penguatkuasaan selepas itu perlu dilakukan oleh pihak berkuasa yang sesuai di bawah pimpinan manusia serta mematuhi proses yang terpakai.

Had teknikal yang perlu difahami

T2 direka untuk persekitaran yang tersusun: persimpangan bertanda, lampu isyarat yang diketahui sistem dan beberapa tingkah laku yang boleh diperhatikan. Keupayaan yang dilaporkan tidak sepatutnya disamakan dengan autonomi serba guna.

Beberapa had utama termasuk:

• Pergerakan: Platform beroda sesuai untuk ruang awam yang tetap atau telah disediakan, tetapi kurang mudah menyesuaikan diri berbanding pegawai manusia dalam keadaan sesak, rosak atau terhalang.
• Pengecaman: Kamera dan radar perlu mentafsir pergerakan, garisan jalan, lampu isyarat serta interaksi antara ramai pengguna jalan raya. Laporan awam tidak menetapkan tahap ketepatan atau kadar positif palsu sistem ini.
• Peningkatan kes: Robot boleh mengulangi amaran, tetapi tidak boleh mengurus pertengkaran dengan selamat, mengejar seseorang atau membuat pertimbangan ketika bahaya berubah dengan pantas.
• Kualiti bukti: Laporan yang tersedia tidak menerangkan ujian bebas terhadap keselamatan pelanggaran, keselamatan siber, tempoh penyimpanan data, privasi, kecenderungan sistem atau piawaian bukti untuk rakaman kesalahan.

Bukti yang ada paling kukuh untuk menyokong dakwaan yang lebih sempit: T2 boleh menjalankan tugas pemantauan berulang dan memberi peringatan dalam keadaan trafik terpilih. Bukti itu belum memadai untuk menyimpulkan bahawa robot ini mampu mengendalikan keseluruhan kerumitan tugas kepolisan dengan boleh dipercayai.

Apakah perlindungan yang jelas, dan apa yang masih kabur?

Perlindungan paling jelas ialah pemisahan antara bantuan mesin dengan penguatkuasaan undang-undang. Robot boleh memerhati, menegur dan menghantar maklumat, manakala hukuman yang sah kekal menjadi tanggungjawab badan penguat kuasa yang diberi kuasa. Kerangka undang-undang pentadbiran China turut menyediakan prosedur dan mekanisme semakan bagi tindakan penguatkuasaan seperti denda dan langkah paksaan lain.

Untuk penggunaan yang lebih meluas, perlindungan yang bertanggungjawab sekurang-kurangnya perlu meliputi lima perkara:

1. Semakan manusia sebelum hukuman: Makluman yang dijana mesin tidak sepatutnya terus menjadi hukuman tanpa semakan oleh pihak berkuasa yang bertanggungjawab.
2. Integriti bukti: Perlu ada peraturan tentang cara rakaman video atau data penderia disimpan, disahkan dan dicabar.
3. Pemberitahuan dan rayuan: Orang ramai perlu tahu tingkah laku apa yang direkodkan dan bagaimana keputusan penguatkuasaan boleh dipertikaikan.
4. Privasi dan tempoh penyimpanan: Pengendali perlu menetapkan had yang jelas terhadap pengecaman, penyimpanan dan perkongsian rakaman dari ruang awam.
5. Keselamatan dan akauntabiliti: Pengendali atau agensi yang bertanggungjawab perlu dikenal pasti sekiranya berlaku kerosakan, perlanggaran, amaran tidak tepat atau kemas kini sistem.

Laporan yang tersedia tidak mengenal pasti peraturan khusus Hangzhou yang menerangkan semua perlindungan berkaitan robot ini secara terbuka. Itu tidak membuktikan bahawa tiada prosedur dalaman; ia hanya bermakna bukti yang diterbitkan belum mencukupi untuk menilainya.

Sejauh mana sistem ini boleh berkembang?

SUPCON berkata hampir 50 robot serupa telah beroperasi di kira-kira lapan bandar merentasi tiga wilayah China, dan jumlah penempatan dijangka menghampiri 200 unit menjelang akhir tahun.

Angka ini menunjukkan pelancaran domestik yang masih pada peringkat awal, namun ia kekal sebagai angka yang dilaporkan syarikat. Syarikat itu turut menyatakan hasrat untuk berkembang ke pasaran antarabangsa, tetapi bukti yang tersedia belum mengesahkan penempatan luar negara atau skala eksport tertentu.

Penggunaan di luar China bukan sekadar soal menjual peralatan. Setiap pasaran perlu menentukan pihak yang boleh menggunakan kuasa kepolisan, cara pengawasan awam ditadbir, peraturan perolehan yang terpakai dan bagaimana keputusan automatik disemak. Keperluan ini mungkin menjadikan model bantuan trafik yang hanya memberi amaran lebih mudah dieksport berbanding sistem yang dihubungkan terus kepada denda atau kuasa paksaan lain.

Apa maknanya untuk industri robotik humanoid China?

Pengajaran paling penting bukanlah bahawa robot sedang menggantikan polis trafik. Sebaliknya, program ini menunjukkan bagaimana syarikat mencari nilai komersial melalui tugasan yang terhad, jelas dan boleh dilihat, dengan sokongan pihak berkuasa perbandaran.

Pengurusan trafik menjadi titik permulaan yang sesuai: persekitarannya tersusun, tingkah lakunya berulang, manfaatnya mudah ditunjukkan dan robot boleh kekal tertakluk kepada pegawai manusia dari sudut undang-undang. Reka bentuk beroda juga mengelakkan sebahagian cabaran keseimbangan, navigasi dan keselamatan yang dikaitkan dengan humanoid berkaki penuh.

Dalam konteks ini, T2 mewakili strategi pengkomersialan yang pragmatik. Letakkan mesin dalam persekitaran awam sebenar, kumpulkan pengalaman operasi, tunjukkan fungsi perkhidmatan yang boleh diukur dan gunakan projek perintis itu untuk menyokong penggunaan yang lebih meluas. Program ini menunjukkan bagaimana robot yang kelihatan humanoid boleh memasuki infrastruktur harian tanpa perlu terlebih dahulu menjadi pekerja serba guna—atau polis autonomi.

Buat masa ini, kesimpulan paling wajar ialah kesimpulan yang berhati-hati: robot T2 Hangzhou ialah pembantu trafik yang berguna, tetapi mempunyai had yang ketara. Skala dan jumlah amaran yang dilaporkan menunjukkan projek perintis yang bercita-cita tinggi, manakala kekurangan data bebas tentang prestasi dan perlindungan meninggalkan persoalan lebih sukar berkaitan ketepatan, akauntabiliti dan penerimaan awam.