RAMageddon: Kekurangan cip memori akibat AI mula dirasai seluruh ekonomi

Masalahnya, bekalan baharu tidak boleh muncul dengan pantas. Pembinaan kilang fabrikasi semikonduktor, pemasangan pakej termaju dan proses kelayakan untuk pengeluaran HBM memerlukan masa bertahun-tahun, bukannya beberapa suku tahun. Sebab itu, lonjakan permintaan AI memberi tekanan yang lebih cepat daripada keupayaan industri menambah bekalan.

Pengeluar cip menikmati harga tinggi — tetapi berdepan dilema

Samsung, SK Hynix dan Micron, tiga pemain utama dalam pasaran memori, mendapat manfaat daripada harga yang lebih tinggi, margin yang lebih kukuh, perjanjian bekalan jangka panjang serta keyakinan pelabur.

Namun, mereka berdepan dilema klasik dalam kitaran industri memori:

• Pelaburan agresif boleh menghasilkan lebihan kapasiti jika permintaan AI menurun.
• Pelaburan terlalu berhati-hati pula boleh memanjangkan kekurangan bekalan.
• Harga dan bekalan yang tidak menentu mungkin mendorong pelanggan mereka mereka bentuk semula produk atau mencari pembekal alternatif.

Dengan kata lain, tindakan yang diperlukan untuk menyelesaikan kekurangan hari ini berpotensi mencetuskan masalah lebihan bekalan pada masa depan.

Kesan kepada industri automotif

Kenderaan moden menggunakan memori untuk sistem hiburan, bantuan pemanduan, sambungan internet serta unit kawalan elektronik. Apabila harga memori meningkat dan bekalan diperuntukkan kepada pelanggan tertentu, kos input pengeluar kereta turut naik.

Risiko itu boleh mengganggu jadual pengeluaran dan menyebabkan program kenderaan yang kurang menguntungkan dipotong terlebih dahulu. Kumpulan industri turut memberi amaran bahawa kekurangan ini boleh mengganggu rantaian bekalan serta menaikkan harga barangan pengguna.

Kesan paling besar dijangka dirasai pembekal dan pengeluar kenderaan berskala kecil yang mempunyai kuasa rundingan lebih rendah berbanding syarikat automotif terbesar.

Telefon, komputer dan konsol mungkin menjadi lebih mahal

Pengeluar komputer, telefon pintar, konsol permainan serta peranti berharga rendah dan sederhana biasanya mempunyai ruang margin yang lebih kecil untuk menyerap kenaikan kos. Mereka terpaksa memilih antara beberapa langkah:

• menaikkan harga runcit;
• menerima margin keuntungan yang lebih rendah;
• mengurangkan kapasiti memori dalam sesuatu model; atau
• mengehadkan jumlah penghantaran.

Apple sendiri telah menyatakan bahawa kenaikan kos memori mula memberi tekanan kepada keuntungan syarikat. Penganalisis juga menjangkakan permintaan terhadap telefon pintar, komputer peribadi dan konsol menjadi lebih lemah apabila harga meningkat.

Bagi pengguna, ini mungkin bermakna harga peranti baharu yang lebih tinggi atau spesifikasi memori yang lebih rendah pada julat harga yang sama.

“Chipflation” dan kesan terhadap inflasi

Kesan langsung krisis ini sering digelar “chipflation” — inflasi yang berpunca daripada kenaikan harga cip. Pengguna mungkin membayar lebih untuk barangan elektronik, manakala kos perkhidmatan awan dan AI juga berpotensi meningkat. Jika syarikat tidak dapat memindahkan keseluruhan kos kepada pelanggan, margin keuntungan mereka pula akan mengecil.

Kekurangan memori boleh menambah tekanan kepada inflasi harga barangan, tetapi ia tidak semestinya menentukan kadar inflasi keseluruhan ekonomi. Kesan makroekonominya bergantung pada:

1. berapa lama kekurangan itu berterusan;
2. sejauh mana syarikat memindahkan kos kepada pengguna; dan
3. sama ada perbelanjaan pusat data AI turut meningkatkan permintaan terhadap elektrik, pembinaan dan input lain.

Berapa lama RAMageddon akan berlanjutan?

Tiada tarikh tamat yang tepat. TrendForce menjangkakan peruntukan kapasiti kepada HBM serta permintaan pelayan yang dipacu AI akan terus mengehadkan bekalan DRAM dan mengekalkan tekanan menaik terhadap harga pada 2027.

Pemulihan lebih awal memerlukan sekurang-kurangnya satu daripada dua perkara: kelembapan permintaan yang ketara, atau penambahan kapasiti dan peningkatan kadar hasil pengeluaran yang berjaya. Kemungkinan besar, kedua-duanya diperlukan untuk mengembalikan pasaran kepada keadaan lebih seimbang.

Risiko pembelian berlebihan dan penyorokan inventori

Dalam pasaran yang kekurangan bekalan, syarikat mungkin membuat tempahan melebihi keperluan sebenar semata-mata untuk memastikan peruntukan cip. Amalan ini boleh menyerupai tempahan berganda atau penyorokan inventori.

Ia mencipta beberapa kesan berantai:

• permintaan yang dilaporkan kelihatan lebih kukuh daripada penggunaan sebenar;
• kekurangan jangka pendek menjadi lebih buruk; dan
• pengeluar mendapat isyarat untuk menambah kapasiti.

Apabila pelanggan mula menghabiskan inventori berlebihan, tempahan boleh merosot secara mendadak. Keadaan itu boleh menyebabkan pembetulan harga yang tajam serta kilang yang beroperasi di bawah kapasiti.

Bagaimana jika pelaburan AI terlalu spekulatif?

Sebahagian pembinaan pusat data kini bergantung pada andaian optimistik tentang pendapatan, kadar penggunaan dan keupayaan AI menjana wang. Jika pulangan pelaburan AI lebih rendah daripada jangkaan, syarikat mungkin membatalkan atau menangguhkan tempahan memori.

Jika kapasiti baharu mula beroperasi pada masa yang sama, kekurangan hari ini boleh bertukar menjadi lebihan bekalan. Kitaran boom-and-bust yang lazim dalam industri semikonduktor itu boleh menekan:

• harga cip;
• keuntungan pengeluar memori;
• perbelanjaan modal industri; dan
• penilaian saham yang berkait dengan AI.

Persoalan utama untuk pasaran

Ketidakpastian terbesar ialah sama ada permintaan AI benar-benar cukup kukuh untuk menyerap bekalan yang telah dikontrak serta kapasiti yang sedang dirancang.

Jika permintaan itu berterusan, harga memori yang tinggi mungkin kekal untuk tempoh lebih lama. Jika tidak, perlumbaan syarikat untuk mendapatkan bekalan dan membina kapasiti boleh mencetuskan kemerosotan mendadak kemudian hari. Justeru, RAMageddon bukan sekadar isu harga RAM — ia juga ujian terhadap ketahanan ledakan AI dan keupayaan industri semikonduktor mengelakkan kitaran kekurangan kepada lebihan bekalan.