Trump ugut jadikan Selat Hormuz wilayah AS: Apa kata undang-undang?

Presiden Donald Trump mengumumkan hasrat beliau untuk mengisytiharkan Selat Hormuz sebagai wilayah Amerika Syarikat – satu kenyataan yang tidak mempunyai sebarang preseden dalam undang-undang antarabangsa moden, mendapat tentangan segera dari Tehran, dan datang ketika pasaran tenaga global sudah pun terjejas teruk akibat sekatan laluan air tersebut.

Berikut adalah pecahan jelas mengenai apa yang dikatakan Trump, realiti undang-undang, respons Iran, kegagalan gencatan senjata, dan kesan terhadap harga minyak – berdasarkan laporan terkini sehingga 14 Ogos 2026.

Pengisytiharan 'Wilayah AS' oleh Trump

Bercakap di sebuah perhimpunan di Garden City, New York, pada 14 Ogos, Presiden Trump berkata: "Selepas kita selesai mengalahkan Iran, yang sedang dikalahkan dengan teruk, tidak lama lagi saya akan mengisytiharkan Selat Hormuz sebagai wilayah Amerika Syarikat." Beliau menambah bahawa AS telah melaksanakan sekatan dan "tiada kapal boleh melalui melainkan kita izinkan."

Kenyataan ini menyusul siri hantaran di Truth Social di mana Trump mendakwa AS mempunyai 'kawalan penuh' ke atas selat itu dan menulis "SAYA RASA KITA AKAN SIMPANNYA." Beliau juga memberitahu Fox News pada hari yang sama bahawa AS 'berada dalam kawalan yang kukuh' ke atas laluan air itu .

Status undang-undang: Selat antarabangsa, bukan wilayah AS

Selat Hormuz adalah laluan air antarabangsa yang ditadbir oleh Konvensyen Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu mengenai Undang-undang Laut (UNCLOS), di mana hak laluan transit tidak boleh dihalang . Pada titik paling sempit, lebarnya kurang daripada 30 batu – 21 batu nautika pada jarak terdekat – dan perairannya terletak dalam laut wilayah Iran dan Oman, yang kedua-duanya menuntut laut wilayah sejauh 12 batu nautika .

Di bawah undang-undang antarabangsa, negara pantas mengekalkan kedaulatan ke atas laut wilayah mereka, tetapi kedaulatan ini tertakluk kepada hak laluan transit untuk semua kapal, termasuk kapal perang . Hak laluan transit ini tidak boleh digantung .

Satu komplikasi kritikal: Amerika Syarikat mahupun Iran bukan pihak kepada UNCLOS . Iran telah menandatangani tetapi tidak meratifikasi perjanjian itu, dan AS juga telah menandatangani tetapi tidak pernah meratifikasinya . Pakar undang-undang menyatakan bahawa ini bermakna Iran tidak boleh diikat dengan piawaian laluan transit UNCLOS sebagai undang-undang perjanjian, walaupun ada yang berpendapat bahawa rejim itu mencerminkan undang-undang adat antarabangsa .

Pengisytiharan kedaulatan unilateral AS ke atas selat itu tidak akan mempunyai sebarang asas dalam undang-undang antarabangsa dan hampir pasti akan ditolak oleh masyarakat antarabangsa, termasuk PBB . Pertubuhan Maritim Antarabangsa (IMO) PBB telah pun menggesa negara anggota supaya tidak mengiktiraf tuntutan kedaulatan Iran ke atas selat itu , dan logik yang sama akan terpakai kepada tuntutan AS.

Tuntutan balas Iran: 'Di bawah kawalan dan pengurusan Iran'

Iran menolak mentah-mentah kenyataan Trump. Pada 13 Ogos, ketua unit paramiliter Basij Iran yang baru dilantik, Hossein Taeb, mengisytiharkan bahawa selat itu "di bawah kawalan dan pengurusan Iran" dan berkata ia tidak akan dibuka semula melainkan AS menerima tuntutan Iran dan mengubah tingkah lakunya .

Iran juga memberitahu agensi perkapalan PBB pada Julai bahawa "sebahagian daripada Selat Hormuz terletak dalam perairan wilayah Republik Islam Iran" dan bahawa ia mempunyai kuasa ke atas bahagian tersebut . Tehran berhujah bahawa di bawah undang-undang laut antarabangsa, sebuah negara pantas menjalankan kedaulatan ke atas laut wilayahnya .

Tuntutan yang bercanggah ini mewujudkan kebuntuan di mana kedua-dua pihak saling menuduh melanggar norma antarabangsa, dan tiada satu pun yang mempunyai kelebihan undang-undang yang jelas.

Kegagalan gencatan senjata: Dari Islamabad kepada permusuhan baharu

Memorandum Persefahaman Islamabad 14 perkara telah ditandatangani pada Jun 2026, yang dirundingkan oleh Pakistan, mengisytiharkan penamatan permusuhan dan pembukaan semula selat itu . Perjanjian itu bertujuan untuk menyediakan tetingkap 60 hari untuk rundingan bagi perjanjian kekal .

Bagaimanapun, perjanjian itu retak dalam beberapa minggu sahaja. Pada 8 Julai, Trump mengisytiharkan perjanjian sementara itu "tamat" . Menjelang pertengahan Julai, permusuhan AS-Iran yang baharu telah menghakis gencatan senjata, dengan kedua-dua pihak saling menuduh melanggar perjanjian . AS melancarkan gelombang serangan baharu, dan Iran bertindak balas dengan serangan ke atas kapal-kapal dagang .

Sehingga 12 Ogos, seorang sumber kanan Iran memberitahu Reuters bahawa tiada rundingan untuk melanjutkan gencatan senjata 60 hari dan Iran menuntut Washington kembali kepada perjanjian sementara yang asal .

Kesan terhadap bekalan minyak global dan perkapalan

Selat Hormuz telah disekat sebahagian besarnya oleh Iran sejak 28 Februari 2026, apabila AS dan Israel melancarkan kempen udara mereka terhadap Iran . Bilangan kapal yang melalui laluan air itu jatuh kepada paras terendah mingguan iaitu lapan kapal yang dikesan pada pertengahan Ogos .

Agensi Tenaga Antarabangsa (IEA) telah memberi amaran bahawa stok minyak global "semakin berkurangan dengan pantas" . Harga minyak dan gas asli telah meningkat dengan ketara akibat sekatan itu . Trafik kekal 'sangat sedikit' walaupun Trump berkeras bahawa selat itu terbuka .

Trump mengenai harga minyak: 'Bayar sedikit lebih tinggi di pam'

Pada 14 Ogos, Trump menggesa rakyat Amerika supaya menerima 'harga petrol yang sedikit lebih tinggi' sebagai kos yang perlu untuk menghalang Iran daripada mendapatkan senjata nuklear . Beliau memberitahu orang ramai: "Untuk membayar sedikit lebih banyak di pam, ingatlah bahawa anda melakukannya untuk menghalang Iran daripada mendapatkan bom nuklear."

Ini konsisten dengan corak sepanjang konflik. Sejak perang bermula pada akhir Februari, Trump berulang kali memperkecilkan kebimbangan mengenai kenaikan kos bahan api:

• Pada Mac 2026, beliau berkata beliau 'tiada kebimbangan' mengenai kenaikan harga gas .
• Pada April, beliau mengakui bahawa harga 'mungkin kekal tinggi sehingga November' .
• Pada Jun, beliau berkata beliau 'suka' inflasi kerana harga akan jatuh selepas perang tamat .

Purata harga petrol biasa AS mencecah AS$4 segelen pada April 2026 dan kekal tinggi sejak itu .