Perjanjian Iran-Oman Selat Hormuz: Apa yang Dipersetujui, Apa Yang Belum, dan Mengapa Ia Masih Tersekat

Status Semasa Perjanjian Iran-Oman

Tiada perjanjian muktamad yang ditandatangani, tetapi beberapa pencapaian telah dicapai:

• Koordinat laluan dipersetujui: Pada 5 Ogos, Kementerian Luar Iran menyatakan telah mencapai "persefahaman" dengan Oman mengenai koordinat geografi untuk laluan perkapalan baharu melalui selat itu, dengan pengumuman bersama berada di peringkat akhir penggubalan .
• "Sangat hampir" tetapi bersyarat: Pada 8 Ogos, Menteri Luar Iran, Abbas Araqchi, berkata Iran dan Oman "sangat hampir" untuk mencapai persetujuan tetapi pembukaan semula selat bergantung kepada syarat lain, termasuk pampasan AS kepada Iran .
• Iran kata perjanjian bersama sahaja tidak cukup: Isu yang lebih luas antara AS dan Iran masih belum selesai, dan Tehran menjelaskan bahawa perjanjian dua hala dengan Oman sahaja tidak akan membuka semula laluan air itu .

Struktur Kawalan Perkapalan Yang Dicadangkan

Pelan yang muncul mewujudkan sistem laluan berkembar yang memberikan Iran kuasa besar ke atas trafik masuk:

• Laluan berkembar, kawalan Iran untuk laluan masuk: Di bawah pelan yang muncul, kapal yang memasuki Teluk (laluan masuk) akan menggunakan laluan di perairan Iran di bawah kawalan Iran. Kapal yang keluar dari Teluk akan menggunakan laluan di perairan Oman di bawah pengawasan Oman .
• Iran menuntut "kawalan masuk, pengawasan keluar": Iran mahu kawalan ke atas semua perkapalan masuk dan keupayaan untuk campur tangan ke atas trafik keluar jika perlu .
• Cadangan alternatif Oman: Oman pada asalnya mencadangkan mekanisme pengurusan serantau bersama dengan fi sukarela, disokong oleh negara-negara Teluk , tetapi rundingan semasa lebih cenderung kepada model kawalan Iran yang lebih tegas.

Fi Yang Dipertikaikan: Titik Utama Yang Paling Sensitif

Fi mungkin merupakan isu yang paling dipertikaikan. Tiga pihak berada jauh berbeza pendapat:

• Parlimen Iran juga sedang mengkaji draf rang undang-undang yang akan mendenda pelanggar sehingga 20% daripada nilai kargo kerana melalui tanpa kebenaran .
• Kedudukan Oman menyeru "fi sukarela" untuk membiayai perkhidmatan navigasi, alam sekitar, dan penyelamat — bukan tol wajib .

Syarat: Larangan Ke Atas Kapal AS dan Israel

Iran telah menjadikan pengecualian kapal Amerika dan Israel sebagai tuntutan yang tidak boleh dirunding:

• Iran bertegas melarang kapal AS dan Israel daripada melalui selat itu. Menurut media rasmi Iran, perjanjian itu "melarang sebarang kapal Amerika atau Israel" daripada melalui .
• Sebuah jawatankuasa parlimen Iran sedang mengkaji draf rang undang-undang yang akan menghalang kapal AS, Israel, dan negara "musuh" lain, serta mengenakan denda sehingga 20% daripada nilai kargo ke atas pelanggar .
• Iran juga menuntut agar AS menamatkan sekatan tentera laut ke atas pelabuhan Iran sebagai syarat untuk pembukaan semula .

Serangan IRGC Walaupun Rundingan

Serangan ke atas perkapalan komersial berterusan sepanjang rundingan, menjejaskan kepercayaan secara serius:

• 22 April 2026: Iran menyerang sekurang-kurangnya tiga kapal komersial beberapa jam selepas Presiden Trump melanjutkan gencatan senjata .
• 7 Julai 2026: Sebuah kapal tangki LNG Qatar berisiko meletup dan sebuah kapal tangki minyak mentah Saudi rosak berhampiran selat; tahap ancaman maritim dinaikkan kepada "teruk" .
• 11 Julai 2026: IRGC sekali lagi mengisytiharkan selat ditutup selepas menembak peluru berpandu dan dron ke arah kapal .
• Pegawai kanan IRGC yang rapat dengan Pemimpin Tertinggi dilaporkan telah meluluskan penggunaan kekerasan untuk memastikan kawalan Iran ke atas selat itu, merumitkan saluran rundingan .

Penglibatan dan Tuntutan Presiden AS Donald Trump

• Trump secara terbuka menggambarkan perbincangan AS-Iran sebagai "sangat baik" pada 5 Ogos .
• AS terlibat secara tidak langsung dalam rundingan Iran-Oman, dengan pendirian tegas bahawa laluan sementara mesti beroperasi tanpa sebarang tol atau halangan .
• AS bertegas Iran mesti komited secara terbuka untuk menghentikan serangan ke atas kapal dan membuka semua laluan tanpa sebarang fi .
• Tiada bukti bebas bahawa sebarang kejayaan telah berlaku — kenyataan positif Trump bertentangan dengan tuntutan berterusan Iran untuk pampasan, larangan ke atas kapal AS/Israel, dan serangan IRGC yang berterusan.

Kesimpulan

Perjanjian Iran-Oman hampir selesai di atas kertas — koordinat laluan telah dipersetujui dan kenyataan bersama sedang digubal — tetapi ia masih belum ditandatangani atau dilaksanakan. Perjanjian ini kekal terhalang oleh tiga pertikaian asas: tuntutan Iran untuk fi 5–7% kargo (berbanding Oman ~3% dan AS bertegas sifar), tuntutan Iran untuk melarang sepenuhnya kapal AS dan Israel, dan kekurangan komitmen AS untuk menamatkan sekatan tentera lautnya. Sementara itu, IRGC terus menyerang kapal komersial walaupun rundingan berjalan, dan selat itu kekal ditutup secara efektif kepada trafik komersial biasa.