Kejatuhan Saham Cip Julai 2025: RM9.5 Trilion Lesap, Krisis Terburuk Sejak 2008

Kejutan Kejayaan Litografi China

Satu titik perubahan tiba pada 28 Julai, apabila laporan muncul bahawa sebuah syarikat milik kerajaan China telah mula mengeluarkan secara besar-besaran mesin litografi ultraungu dalam (DUV) tenggelam—alat kritikal untuk pembuatan cip termaju yang sebelum ini disekat oleh kawalan eksport . Ini mencetuskan kejatuhan mendadak dalam saham cip memori Asia: Samsung jatuh sehingga 9.5% dan SK Hynix menjunam 10.9% dalam satu sesi dagangan . Ketakutan yang lebih meluas ialah China sedang menutup jurang teknologi lebih cepat daripada jangkaan, mengancam kuasa penetapan harga dan bahagian pasaran pemain sedia ada seperti Samsung, SK Hynix, Micron, dan TSMC.

Rekod Terburuk Korea Selatan

KOSPI Korea Selatan menerima tamparan paling berat, mencatat penurunan bulanan 28.9%—melebihi rekod penurunan 23.1% semasa krisis kewangan global 2008 dan juga mengatasi penurunan Nasdaq sebanyak 22.9% semasa pecah gelembung dot-com pada tahun 2000 . Saham cip memori, yang telah menerajui kenaikan AI, berada di pusat kejatuhan ini.

Pemulihan Pasaran dan Perpecahan Penganalisis

Menjelang minggu 2 Ogos, saham cip global menunjukkan pemulihan separa. TSMC naik 3.9%, Foxconn menambah 4.9%, dan pengeluar cip Asia yang lain pulih sedikit . Walau bagaimanapun, pemulihan ini masih rapuh dan tidak menentu.

Penganalisis Wall Street berpecah pendapat secara mendadak:

• JPMorgan (Menaik): Menggelar sektor ini "menghampiri wilayah terlebih jual" dan mengesyorkan tetingkap kemasukan strategik. Ahli strategi Mislav Matejka berkata mereka "tidak menjangkakan kelemahan pasaran yang berpanjangan" daripada pusingan ini .
• Morgan Stanley (Berhati-hati): Memberi amaran bahawa walaupun berlaku pemulihan, semikonduktor "tidak mungkin mendapatkan semula status kepimpinan sebelumnya." Mereka menyatakan keyakinan yang lebih kukuh terhadap syarikat pengkomputeran awan hiper-skala berbanding pengeluar cip tulen .
• Citi (Beli semasa jatuh): Penganalisis Christopher Danely berpendapat bahawa penurunan SOX adalah peluang membeli dan saham cip masih mempunyai potensi kenaikan .
• UBS (Berhati-hati): Menyatakan sektor ini mengalami tekanan akut sebagai sebahagian daripada pembetulan teknologi yang lebih luas .

Risiko yang masih berbaki. SOX memasuki wilayah pasaran beruang (turun >20% daripada puncak Jun) . Corak "beli semasa jatuh" yang pernah berfungsi dalam pembetulan awal 2025 adalah kurang boleh dipercayai kali ini, kerana kebimbangan struktur terhadap ROI AI dan persaingan China adalah lebih mendalam .

Tindakan Pembuat Dasar: Subsidi dan Kawalan Eksport

Pembuat dasar di kedua-dua belah Atlantik telah bertindak balas dengan mempercepatkan program subsidi dan kawalan eksport, walaupun tiada campur tangan dasar secara langsung menangani kejatuhan pasaran itu sendiri.

• Kesatuan Eropah: Suruhanjaya Eropah mencadangkan 'Akta Cip 2.0' pada awal Jun 2025, sebagai susulan kepada Akta Cip Eropah asal, bertujuan mengukuhkan kapasiti pembuatan semikonduktor Eropah . Pada 14 Julai, Suruhanjaya meluluskan bantuan negara Jerman sebanyak €659 juta untuk empat kemudahan semikonduktor baharu . Walau bagaimanapun, laporan yang dibiayai EU yang dikeluarkan pada 2 Julai memberi amaran bahawa sektor cip Eropah menghadapi "masa depan yang suram" akibat kawalan eksport China, pergantungan teknologi AS, dan kelemahan struktur domestik .

• Amerika Syarikat: Pentadbiran Biden telah mengenakan tarif import semikonduktor baharu pada Januari 2025 . Pada pertengahan Julai, seorang pegawai Jabatan Perdagangan AS memberi amaran bahawa "tindakan pengawalseliaan ke atas cip dan AI akan datang" . Akta MATCH yang dicadangkan akan melanjutkan kawalan eksport ke peralatan pembuatan cip generasi lama yang dijual ke China, mendapat tentangan daripada pengeluar cip Eropah yang bergantung pada jualan tersebut .

• Latar belakang geopolitik: Kejatuhan ini berlaku di tengah-tengah ketegangan teknologi AS-China yang semakin meningkat. CSIS memberi amaran bahawa kedua-dua AS dan EU "sangat bergantung pada cip yang difabrikasi di Taiwan" dan menghadapi "gangguan ekonomi yang dahsyat" jika konflik antara China dan Taiwan menutup eksport semikonduktor pulau itu .

Kesimpulan

Kejatuhan saham cip Julai 2025 pada asasnya adalah krisis keyakinan dalam naratif perbelanjaan AI—diperkuatkan oleh kejayaan litografi China yang mengejutkan, ketakutan lebihan bekalan cip memori, dan pembongkaran ganas dagangan momentum AI yang sesak. Awal Ogos menyaksikan lantunan semula separa, tetapi penganalisis masih berbelah bahagi sama ada ini adalah peluang membeli atau peralihan struktur. Pelabur harus memantau pendapatan suku kedua daripada syarikat teknologi utama, perkembangan selanjutnya dalam keupayaan pembuatan cip China, dan sebarang langkah dasar dari Washington atau Brussels yang boleh membentuk semula landskap persaingan.